Chuyện trên cánh đồng mía lớn

TQĐT - Một ngày cuối năm, chúng tôi về xã Tân Thịnh (Chiêm Hóa), nơi có cánh đồng mía bạt ngàn của 57 hộ dân thuộc 5 thôn trong xã đang chuẩn bị bước vào vụ thu hoạch. Đây là phần việc cuối cùng của chu kỳ sản xuất, là thành quả sau một năm vất vả vun trồng đổi những giọt mồ hôi chát mặn để có hương thơm, vị ngọt của mía...

Cùng nông dân xây dựng vùng nguyên liệu tập trung 


Cánh đồng mía lớn tại khu vực Chằm Phay, xã Tân Thịnh (Chiêm Hóa).

Đứng trên đồi cao nhìn màu xanh của cánh đồng mía lớn trải rộng cả một vùng trông thật mát mắt. Ít ai nghĩ rằng chỉ 1 năm trước đây cũng trên vùng đất này lưu giữ cách thức sản xuất quảng canh, nhà trồng khoai lang, người trồng ngô, đậu đỗ, hộ thì trồng mía nên cánh đồng như tấm áo vá nhiều màu.

Gia đình anh Hà Tiến Đô ở thôn Phúc Thượng, xã Tân Thịnh có diện tích mía lớn nhất với gần 8.000 m2 là một trong 57 hộ tham gia trồng mía tập trung. Anh Đô bảo, ở vùng này gia đình anh là hộ đầu tiên trồng mía nguyên liệu với nhà máy đường và duy trì suốt từ năm 2009 đến nay. Tuy nhiên, từ 2016 trở về trước trồng, chăm sóc mía khó khăn hơn nhiều so với hiện nay, do mình làm đơn lẻ, phải tự bảo vệ và thuê xe vận chuyển về nhà máy. Bù lại, mía có đầu ra và giá thu mua khá ổn định, nên mỗi năm gia đình thu về từ 60 đến 64 triệu đồng. Nay có cơ chế liên doanh, nhà máy gần vùng nguyên liệu, huyện có chính sách khuyến khích phát triển diện tích mía thành vùng tập trung, lại có đường bê tông đi vào các lô thửa thuận lợi cho người trồng mía. Cũng nhờ cây mía, gia đình anh mới có tiền để nuôi con học đại học.

Chị Hoàng Thị Luật ở thôn An Thịnh cho biết, gia đình chị có 1.100 m2 đất ở khu vực này, trước đây gia đình trồng ngô cả năm thu được 6 triệu đồng. Nhưng khi xã quy hoạch vùng này sang trồng mía, gia đình tính toán năng suất đạt 9 tấn/bung (1.000 m2) cũng thu về 8,1 triệu đồng, cao hơn 2 triệu đồng so với trồng ngô. 

Theo anh Lê Mạnh Cường, Chủ tịch UBND xã Tân Thịnh, có thành quả như ngày hôm nay là cả một kỳ tích. Từ đội ngũ cán bộ huyện, xã và các trưởng thôn vận động bà con tổ chức chuyển đổi cây trồng từ đa canh sang chuyên canh mía hàng hóa. Để nâng cao hiệu quả kinh tế loài cây công nghiệp này, huyện đã bàn bạc thống nhất với Ban Giám đốc Công ty cổ phần Mía đường Sơn Dương quy hoạch lại vùng sản xuất mía nguyên liệu tập trung có quy mô 11 ha tại khu vực Chằm Phay. Theo chủ trương trên, những hộ có diện tích trong vùng quy hoạch, thực hiện việc chuyển đổi cây màu đồi sang chuyên canh mía hàng hóa. Nói thì ngắn gọn, nhưng thực hiện là cả một câu chuyện dài bởi cách thức sản xuất lưu giữ nhiều năm, nếp nghĩ của mỗi nhà cũng khác, nên có hộ phải vận động nhiều lần mới làm theo. 


Nông dân thôn An Thịnh, xã Tân Thịnh làm đường bê tông nội đồng vào cánh đồng mía lớn.

Anh Mã Văn Chính, Trưởng thôn An Phú, xã Tân Thịnh cười hóm hỉnh và bảo, thời điểm tháng 4-2017, nhà báo về đây chứng kiến trước vụ sản xuất có rất nhiều chuyện từ việc nhổ ngô sang trồng mía đến việc cố tình không tham gia. Nhưng xã vào cuộc, nêu cao vai trò đảng viên gương mẫu làm trước, các hội viên của các tổ chức đoàn thể làm theo và quy tụ đủ các hộ có đất canh tác trong vùng quy hoạch. Khi bước vào vụ trồng mía, nơi đây tấp nập như ngày hội do có lực lượng thanh niên của các xã lân cận tăng cường, các phòng ban của huyện, đội ngũ cán bộ xã tham gia. Cùng với đó, bà con ở 5 thôn huy động nhân lực ra đồng, nhà máy đưa máy cày, máy đào rạch, bà con tiến hành bón lót và trồng mía, nơi đây rộn rã như một công trường.

Tạo chuỗi giá trị trong sản xuất


Chị Hoàng Thị Luật ở thôn An Thịnh bóc lá khô trên thân cây mía, chuẩn bị vào vụ thu hoạch.

Cánh đồng mía lớn là dấu ấn đầu tiên của huyện Chiêm Hóa trong lĩnh vực sản xuất hàng hóa. Ông Nguyễn Việt Lâm, Chủ tịch UBND huyện Chiêm Hóa khẳng định, đây là chương trình hành động của huyện Chiêm Hóa, thực hiện Nghị quyết 16 của BCH Đảng bộ tỉnh về phát triển nông nghiệp hàng hóa giai đoạn 2016 - 2025. Hơn nữa, khi đã sản xuất nông nghiệp theo hướng hàng hóa phải thỏa mãn 3 yếu tố: Quy mô lớn, chất lượng sản phẩm đạt tiêu chuẩn và chi phí sản xuất thấp nhất. Nếu không gieo trồng tập trung, việc chăm sóc theo từng hộ, khi thu hoạch của ai người ấy lo sẽ là bài toán nghịch do tăng chi phí sản xuất, giảm thu nhập của người lao động. Việc mở ra cánh đồng mía lớn thì doanh nghiệp làm đầu mối và liên kết với nông dân để tạo chuỗi giá trị trong sản xuất hàng hóa. Chiêm Hóa thực hiện mô hình cánh đồng lớn không ngoài mục tiêu đem lại hiệu quả thiết thực cho hộ trồng mía nhờ gieo trồng cùng thời điểm, chung một loại giống thuận lợi cho công tác phòng trừ sâu bệnh. Thêm vào đó là việc đầu tư hệ thống giao thông nội đồng để thuận tiện cho khâu chăm sóc và thu hoạch. Trong năm 2018, Chiêm Hóa sẽ tổ chức nhân rộng mô hình cánh đồng lớn, phấn đấu đến năm 2020 các xã trong huyện đều có cánh đồng lớn để nâng cao hiệu quả sản xuất và thu nhập cho nông dân.

Dẫu năm đầu tiên còn nhiều vất vả, nhưng việc tạo lập được cánh đồng mía lớn của huyện Chiêm Hóa sẽ góp phần nâng cao thu nhập cho nông dân; thực hiện tái cơ cấu nông nghiệp; ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất. Trong điều kiện biến đổi khí hậu hiện nay, có được loài cây trồng giữ lại màu xanh cho đất, mang lại vị ngọt thơm trong nắng hạn, cây không bị đổ gẫy trong mưa đã khẳng định việc lựa chọn cây trồng phù hợp ở vùng đất Chằm Phay của xã Tân Thịnh hôm nay.

Phóng sự: Duy Hùng

Tin cùng chuyên mục