Vực dậy thương hiệu “Trâu ngố Tuyên Quang”

TQĐT - Chưa khi nào đàn trâu trên địa bàn tỉnh có sức tăng nhanh và nhiều như hiện nay, khi có sự bắt tay giữa 4 nhà: Nhà nông - nhà doanh nghiệp - nhà khoa học - nhà nước được hiện thực hóa. Câu chuyện làm giàu từ chăn nuôi trâu tưởng như xa vời với những người nông dân, thì nay đang được kéo gần lại, khi “đầu cơ nghiệp” đủ sức vực dậy kinh tế của một gia đình.

Từ liên kết chuỗi

15 thành viên của tổ hợp tác chăn nuôi trâu bò nhốt chuồng ở Hùng Mỹ (Chiêm Hóa), nhiều hộ đã có thu nhập cả trăm triệu đồng mỗi năm như các lão nông Ma Văn Va, Đào Xuân Chiến, Lương Hải Tuyên… Với những người nông dân này, đã có thời điểm kinh tế chủ yếu phụ thuộc vào việc chăn nuôi lợn. Nhưng sau cú sốc giá lợn hơi thời điểm năm 2017, họ không còn tin vào những “mối” làm ăn không ràng buộc, không hợp đồng, tất cả phụ thuộc vào thị trường nữa. Thay đổi mở ra, khi cuối năm 2017, UBND xã Hùng Mỹ phối hợp với Hợp tác xã Nông nghiệp công nghệ cao Tiến Thành xây dựng chuỗi liên kết chăn nuôi trâu bò an toàn sinh học trên địa bàn xã. 

Lão nông Lương Hải Tuyên, thôn Nặm Kép, xã Hùng Mỹ gắn bó với con trâu cái cày đã gần 30 năm nay, nhưng chưa bao giờ ông nghĩ sẽ làm giàu được từ vật nuôi này. Ông Tuyên bảo, trước đây gia đình chỉ chăn nuôi theo kiểu truyền thống, chăn thả tự nhiên, việc chăn nuôi cũng chủ yếu để phục vụ sức cày sức kéo cho gia đình, đàn trâu trong gia đình không mấy khi vượt quá 3-4 con. Đã có thời điểm, khi việc cày kéo được thay bằng máy móc, gia đình ông bỏ việc chăn nuôi, phần vì đồng cỏ diện tích đã bị thu hẹp nhiều, phần vì có năm mùa đông khắc nghiệt, đàn trâu không có thức ăn xanh, ảnh hưởng đến sức khỏe cũng như tăng trưởng của đàn.   

Thời điểm mới tham gia chuỗi liên kết, ông Tuyên nhận nuôi thử 5 con. Từ việc chỉ quen tận dụng đồng cỏ tự nhiên, ông học cách ủ rơm rạ, trồng cây vụ đông, tận dụng cây ngô, lá mía để làm thức ăn cho đàn trâu. Chỉ sau hơn 2 tháng chăn nuôi theo hình thức này, mỗi con trâu của gia đình ông Tuyên khi xuất bán lãi hơn 5 triệu đồng. “Thừa thắng xông lên”, lão nông Lương Hải Tuyên nhân đàn lớn dần, từ 5 con nuôi thử nghiệm, lứa thứ 2 ông Tuyên nuôi 7 con, lứa thứ 3 tăng lên 14 con. Để có vốn chăn nuôi quy mô lớn, ông Tuyên thành lập trang trại chăn nuôi và được ngân hàng cho vay 200 triệu đồng theo Nghị quyết 10 của HĐND tỉnh. Chuyện làm giàu của lão nông Lương Hải Tuyên nhờ vào chính “đầu cơ nghiệp” trở thành điểm sáng giữa núi rừng Hùng Mỹ. 


Gia đình anh Lê Văn Thứ, Giám đốc Hợp tác xã Nông lâm nghiệp Tiến Quang, xã Vinh Quang
(Chiêm Hóa) đầu tư nuôi trâu nhốt chuồng.

Anh nông dân Lê Văn Thứ, Giám đốc Hợp tác xã Nông lâm nghiệp Tiến Quang, xã Vinh Quang (Chiêm Hóa) là một trong những người đầu tiên liên kết với Hợp tác xã Nông nghiệp công nghệ cao Tiến Thành trong chăn nuôi trâu bò nhốt chuồng. Nhanh tay đảo cỏ cho gần 40 con trâu đen trùi trũi, béo tròn, Lê Văn Thứ bảo, lứa trâu này đã là lứa thứ 6 anh thực hiện, trung bình mỗi năm, anh nuôi được 3 lứa, mỗi lứa trừ chi phí cũng lãi cả trăm triệu đồng. Anh Thứ bảo, thời điểm mới bắt tay vào chăn nuôi cũng lo chuyện dịch bệnh, rồi đầu ra, nhưng khi được hợp tác xã cam kết bằng hợp đồng rõ ràng, kỹ thuật chăn nuôi, phòng chống dịch bệnh được cán bộ hướng dẫn tận tình, chu đáo, mình không còn lo gì nhiều nữa, giờ thì cứ đúng kỹ thuật mà làm thôi… 

Kết quả từ những chuỗi liên kết đầu tiên tác động đến người chăn nuôi ở nhiều địa phương. Theo thống kê của ngành nông nghiệp, hiện đã có 10 hợp tác xã, tổ hợp tác tại Chiêm Hóa, Hàm Yên, Yên Sơn ký kết hợp đồng thực hiện và bắt đầu lan tỏa đến các huyện vùng cao - nơi mà lợi thế chăn nuôi cũng đang dần bị thu hẹp lại do vấn đề lao động, nguồn thức ăn.

Anh Ma Ngọc Trường, Trưởng phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Lâm Bình chia sẻ, mô hình nuôi trâu nhốt chuồng đã xuất hiện tại Lâm Bình từ nhiều năm nay, tuy nhiên vẫn ở quy mô nhỏ lẻ, tự phát. Khi chuỗi liên kết thành công ở các địa phương của huyện Chiêm Hóa, Hàm Yên, huyện Lâm Bình đã quyết định dành 560 triệu đồng từ nguồn vốn nông thôn mới hỗ trợ 18 hộ gia đình, cá nhân tham gia theo hình thức các tổ hợp tác chăn nuôi. Mục tiêu của huyện là đến năm 2020, tổng đàn trâu của Lâm Bình đạt trên 10 nghìn con. 

Người trực tiếp xây dựng thành công chuỗi liên kết chăn nuôi trâu là ông Hoàng Văn Oanh, Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp công nghệ cao Tiến Thành. Ông Hoàng Văn Oanh vốn là dân buôn trâu từ Nam ra Bắc đã gần chục năm nay. Nhận thấy Tuyên Quang vốn nổi tiếng với đàn trâu ngố nhưng thương hiệu gần như là số 0 trên thị trường, cuối năm 2016, đầu năm 2017 ông thành lập Hợp tác xã Nông nghiệp công nghệ cao Tiến Thành, mục tiêu là hình thành một chuỗi liên kết chăn nuôi trâu bò thịt an toàn sinh học với các hộ chăn nuôi trên địa bàn. Ý tưởng này được Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Trung tâm Khuyến nông tỉnh hỗ trợ từ khi manh nha, từ việc rà soát, kết nối các hợp tác xã, tổ hợp tác đến hỗ trợ hợp tác xã tiếp cận các chính sách, cơ chế hỗ trợ của tỉnh trong việc phát triển chuỗi liên kết.

Theo Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, trên địa bàn tỉnh hiện chỉ có chuỗi trâu thể hiện rõ nhất tính liên kết chuỗi, khi tất cả các khâu từ cung cấp con giống, thức ăn, bao tiêu sản phẩm được thực hiện có ràng buộc, chặt chẽ và đảm bảo lợi ích hài hòa giữa các bên. 

Đến thương hiệu  “Trâu ngố Tuyên Quang”

Sau 1 năm thực hiện, thay vì chỉ dừng lại ở việc cung cấp trâu, bò thịt phục vụ xuất khẩu, Hợp tác xã Nông nghiệp công nghệ cao Tiến Thành bắt tay vào việc xây dựng điểm cung cấp sản phẩm thịt trâu, bò tươi cho các nhà hàng và cho người tiêu dùng trên địa bàn tỉnh. Đồng thời, cuối tháng 8 vừa qua, Hợp tác xã sản xuất Nông nghiệp công nghệ cao Tiến Thành phối hợp với Hợp tác xã dịch vụ Liên Hiệp khai trương lò sấy thịt trâu tại tổ 3, phường Nông Tiến (TP Tuyên Quang). Lò được xây dựng theo mô hình lò đứng, chất đốt là than, củi với công suất 300 kg thịt tươi/lần. 

Bà Bùi Thu Lan, Giám đốc Hợp tác xã dịch vụ Liên Hiệp khẳng định, qua thử nghiệm, chất lượng sản phẩm thịt trâu khô được đánh giá là ngon, ngọt hơn nhiều sản phẩm cùng loại trên thị trường. Hợp tác xã dự tính sẽ đưa sản phẩm đến với người tiêu dùng đúng thời điểm tổ chức Lễ hội Thành Tuyên năm nay. Các thủ tục về bao bì, mẫu mã, tem truy xuất nguồn gốc cho sản phẩm này đang được hợp tác xã xúc tiến hoàn thành trong thời gian sớm nhất. 

Tin vui với những người chăn nuôi trâu ở Tuyên Quang, khi tháng 6 vừa qua, nhãn hiệu “Trâu ngố Tuyên Quang” do Hội Nông dân tỉnh làm chủ dự án đã được Cục Sở hữu trí tuệ cấp chứng nhận nhãn hiệu tập thể. Ông Trương Xuân Quý, Chủ tịch Hội Nông dân tỉnh khẳng định, việc chứng nhận nhãn hiệu tập thể “Trâu ngố Tuyên Quang” là điều kiện nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường, mở rộng thị trường tiêu thụ; nâng cao giá trị sản phẩm trâu, tăng sản lượng tiêu thụ, góp phần tăng thu nhập cho người chăn nuôi trên địa bàn tỉnh. Đây còn là cơ hội cung cấp nguồn giống tốt cho địa phương, cung cấp sức kéo cho sản xuất nông nghiệp và cung cấp nguồn thực phẩm chất lượng cao cho người tiêu dùng. 

Cùng với con cá đặc sản, con trâu là vật nuôi nhận được nhiều sự hỗ trợ của tỉnh nhằm thúc đẩy và không ngừng nâng cao thương hiệu địa phương thông qua các Nghị quyết 10, Nghị quyết 12, Nghị quyết 05 của HĐND tỉnh… Với sự chủ động vào cuộc của “4 nhà”, người chăn nuôi trên địa bàn tỉnh hoàn toàn có thể kỳ vọng và tin tưởng vào sức vươn của thương hiệu “Trâu ngố Tuyên Quang”, khi sản phẩm không chỉ dừng lại ở việc xuất thô mà đã tính đến chế biến sâu nhằm không ngừng nâng cao giá trị và thu nhập cho người chăn nuôi.

Ghi chép: Trần Liên

Tin cùng chuyên mục