Gieo cấy lúa xuân vượt kế hoạch

TQĐT - Trong sản xuất nông nghiệp, ít có vụ gieo cấy nào thuận lợi như vụ lúa xuân của năm 2018. Nguồn nước thuận lợi, thóc giống đầy đủ, mạ đủ tuổi cấy nên hầu hết các địa phương trong tỉnh không có tình trạng “ruộng chờ mạ” hoặc “mạ chờ ruộng” như những năm trước.

Nông dân xóm 7, xã Lang Quán (Yên Sơn) gieo cấy lúa xuân 2018.      

Theo Sở nông nghiệp và Phát triển nông thôn, đến ngày 5-3 toàn tỉnh đã gieo cấy 19.496 ha lúa xuân, đạt 104% kế hoạch, trong đó có 9.889 ha lúa lai, chiếm 50% diện tích cấy. Diện tích lúa được gieo cấy tập trung, đảm bảo đúng khung thời vụ, các huyện, thành phố đều thực hiện đạt và vượt diện tích so với kế hoạch. Trong đó, đứng đầu là huyện Sơn Dương vượt 7,6% kế hoạch, Lâm Bình vượt 7,4%, Yên Sơn vượt 5,3%, thành phố Tuyên Quang vượt 4,8% và các huyện còn lại đều đạt 100% kế hoạch gieo cấy. Hiện nay, bà con nông dân các xã trong tỉnh đã chuyển trọng tâm gieo cấy sang dúi phân và chăm sóc lần 1 cho diện tích lúa xuân 2018. 

Nhìn lại quá trình sản xuất từ công tác chuẩn bị đến kết thúc gieo cấy vụ này có nhiều tiến bộ, nhất là khâu chỉ đạo đã được UBND tỉnh triển khai sớm và thống nhất về cơ cấu giống lúa, trữ nước trên hồ đập thủy lợi và thời vụ gieo cấy trên địa bàn toàn tỉnh được chú trọng. Đáp ứng nhu cầu sản xuất, Công ty cổ phần Giống vật tư của tỉnh đã chủ động nguồn hàng, cung ứng trên 90 tấn giống lúa lai và lượng phân lân, phân nén dúi sâu cho sản xuất. 

Vào thời điểm gieo mạ đã xuất hiện 3 đợt rét hại nhưng 100% diện tích mạ được che phủ nilon nên đã bảo toàn được lượng mạ gieo. Từ thực tiễn thất bại trong sử dụng giống lúa BC15 bị đạo ôn ở vụ lúa xuân 2016, 2017, thì vụ này giống lúa dễ nhiễm đạo ôn được bà con thay bằng giống lúa Kim cương 111. Yếu tố thời tiết ở vụ này tuy bất lợi do vào tiết lập xuân lại xảy ra rét đậm nên ảnh hưởng đến tiến độ gieo cấy. Tuy nhiên, những ngày rét không kéo dài, thêm vào đó mạ được tôi luyện trong giá rét sẽ thêm cứng cây đanh dảnh, khi xuống đồng gặp ruộng ngấu sớm đẻ nhánh và tập trung. 

So với vụ xuân trước, diện tích lúa lai vụ này giảm gần 3.000 ha, đây là yếu tố khó khăn cho thực hiện chỉ tiêu sản lượng lương thực, nhưng là xu hướng tất yếu khi người sản xuất mong đạt cao về giá trị và người tiêu dùng mong sử dụng gạo ngon ở giống thuần chất lượng cao. 


Nông dân thôn Thác  Ca, xã Hòa Phú (Chiêm Hóa) chăm sóc lúa xuân 2018.

Trong nhiều yếu tố thuận lợi của vụ sản xuất cũng thấy những bất lợi dễ thấy ở vụ lúa xuân 2018. Về chủ quan, vào thời điểm mạ đủ tuổi cấy, ở một số nơi để xảy ra chết mạ phải gieo lại mạ. Tình trạng trên không chỉ xảy ra ở các xã vùng cao của Na Hang mà ngay cả các xã Thắng Quân, Lang Quán của huyện Yên Sơn cũng bị vàng lá và chết từng chòm. Nguyên nhân do sự chênh lệch sâu về nhiệt độ giữa ngày và đêm nên một số hộ ngày mở nilon luyện mạ, đêm không đóng lại để mạ bị chết do rét. Thiếu mạ, phải gieo bổ sung và chờ mạ đủ tuổi dẫn đến kéo dài thời gian cấy lúa xuân. Đây là lý do trên cùng khu đồng lúa xuân không cùng màu. 

Điều đáng lưu tâm, vụ lúa xuân 2018 rất ít diện tích được cày ải do tình trạng mưa nhiều của năm 2017, phần do ỷ lại về máy làm đất. Ông cha ta vẫn có câu “đất nỏ bằng giỏ phân”, đất không được ải làm giảm dinh dưỡng và độ phì. Thêm vào đó làm đất chặt bí, tiềm ẩn sâu bệnh của vụ trước sẽ lưu giữ ảnh hưởng đến lúa xuân 2018, nhất là ốc bươu vàng, bệnh vàng lá lúa, bệnh sọc đen và rầy nâu làm ảnh hưởng đến năng suất lúa. 

Sản xuất lúa xuân tuy diện tích không lớn bằng vụ mùa, thời điểm đầu vụ gieo cấy thường gặp khó khăn do thời tiết và nguồn nước dưỡng lúa nhưng đây là vụ lúa thường đạt năng suất cao và chi phí thuốc bảo vệ thực vật ít hơn so với vụ mùa. Trong sản xuất vẫn lưu truyền rằng “công trồng là công bỏ, công làm cỏ là công ăn”, vì vậy đối với diện tích lúa xuân đã cấy, nông dân cần chăm sóc sớm, bón phân cân đối và thường xuyên thăm đồng, phát hiện và phòng trừ sâu bệnh kịp thời không để phát sinh thành dịch. Đồng thời, chủ động nguồn nước dưỡng lúa, thực hiện quy trình nông lộ phơi để lúa đẻ nhánh tập trung, nhiều dảnh hữu hiệu và phòng trừ sâu bệnh hại kịp thời để giành lại vụ lúa xuân thắng lợi.

Bài, ảnh: Duy Hùng

Tin cùng chuyên mục