Nét độc đáo của 3 di sản trình diễn tại Liên hoan và Lễ hội

TQĐT - Đến nay, cả nước có khoảng 250 di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, trong đó tỉnh Tuyên Quang có 8 di sản. Với mong muốn đưa những di sản này đến với công chúng, UBND tỉnh, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã tiến hành lựa chọn 12 di sản tiêu biểu, phù hợp của các tỉnh, thành phố tham gia Liên hoan trình diễn Di sản văn hóa phi vật thể lần thứ nhất và Lễ hội Thành Tuyên năm 2018 sẽ diễn ra từ ngày 20 đến 23-9 tại thành phố Tuyên Quang.

Một tiết mục biểu diễn hát Then của Đoàn nghệ thuật Dân tộc tỉnh.  

Tỉnh ta có 3 di sản tiêu biểu được trình diễn tại Liên hoan gồm: Nghi lễ hát Then của dân tộc Tày, Nghi lễ Nhảy lửa của dân tộc Pà Thẻn, Nghi lễ thờ Mẫu Tam Phủ của người Việt. Ông Nguyễn Vũ Phan, Quyền Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch cho biết, sau khi có kế hoạch cụ thể của Ban Tổ chức, Sở đã tiến hành phân công cho Trung tâm Văn hóa tỉnh phụ trách 2 di sản là Nhảy lửa của dân tộc Pà Thẻn, Nghi lễ tín ngưỡng thờ Mẫu; Đoàn Nghệ thuật Dân tộc tỉnh phụ trách hát Then của dân tộc Tày. Cho tới thời điểm này, 2 đơn vị trên đã tiến hành tuyển nghệ nhân chuyên và không chuyên tiến hành dàn dựng, luyện tập công phu, chuẩn bị những điều kiện tốt nhất cho buổi trình diễn đặc sắc này.

Để chọn tiết mục Then đặc sắc trình diễn đợt này, Đoàn Nghệ thuật Dân tộc tỉnh đã cân nhắc chọn tiết mục “Mỏ Nậm Quảng” dịch nôm là “Vơi đầy con nước”. Tiết mục này có khoảng 10 nghệ nhân, diễn viên biểu diễn. Diễn viên Trần Anh Quý cho biết, cả đoàn đang tích cực luyện tập cho ngày khai diễn. Công việc luyện tập mệt nhưng ai cũng háo hức. Đây cũng là tiết mục của Đoàn vừa giành Huy chương Vàng Liên hoan Nghệ thuật Ca múa nhạc chuyên nghiệp toàn quốc tổ chức tại Cao Bằng tháng 5 vừa qua. Hiện nay, đoàn đang phối hợp với Tổng đạo diễn chương trình để “khớp” chương trình, chuẩn bị bước tổng duyệt.


Nghi lễ lên đồng trong tín ngưỡng thờ Mẫu Tam Phủ tại Đền Thượng, xã Tràng Đà, TP Tuyên Quang 

Năm nay, Nghi lễ Nhảy lửa độc đáo, huyền bí của dân tộc Pà Thẻn thôn Thượng Minh, xã Hồng Quang (Lâm Bình) vinh dự được chọn để trình diễn tại Liên hoan và Lễ hội. Ông Húng Văn Hín, Thầy cả của lễ nhảy lửa chia sẻ, mình vui lắm, từ khi biết tỉnh chọn tiết mục của dân tộc Pà Thẻn, cả thôn Thượng Minh lúc nào cũng như ngày hội. Vào mỗi buổi tối, 15 thành viên của đội nhảy lửa được tuyển chọn từ những chàng trai khỏe mạnh, tuấn tú lại tụ tập ở nhà thầy cả để trực tiếp luyện tập. Trước kia, đội mới nhảy ở thôn và huyện, nay đi tỉnh trình diễn trước một Liên hoan mang tầm quốc gia, mọi công tác chuẩn bị phải thật chu đáo. Mấy hôm nay, đoàn đã chuẩn bị toàn bộ đồ nghề, đạo cụ xuống Trung tâm Văn hóa tỉnh để “khớp” chương trình. Các thành viên trong đội đều mong muốn đem đến người xem tiết mục ấn tượng nhất.


Nghi lễ nhảy lửa của dân tộc Pà Thẻn, thôn Thượng Minh, xã Hồng Quang, Lâm Bình.

Theo ông Trần Hải Quang, Giám đốc Trung tâm Văn hóa tỉnh, tiết mục trình diễn Nghi lễ thờ Mẫu Tam phủ của người Việt do tốp nghệ nhân dân gian Hoàng Thị Mai, xã Tràng Đà (TP Tuyên Quang) biểu diễn. Hiện nay, xã Tràng Đà có 3 ngôi thờ Mẫu Tam phủ nổi tiếng gồm: Đền Thượng, Cấm, Ghềnh Quýt. Nghệ nhân dân gian Hoàng Thị Mai tâm sự, đội đã luyện tập miệt mài mấy ngày nay. Ai cũng gác lại công việc gia đình để dồn tâm sức cho đợt trình diễn di sản quan trọng này. Đây cũng là dịp để di sản thờ Mẫu Tam Phủ của người xứ Tuyên Quang được quảng bá rộng rãi ra công chúng, góp phần thúc đẩy du lịch tâm linh tỉnh nhà phát triển.

Những di sản văn hóa phi vật thể quốc gia được tỉnh lựa chọn trình diễn tại Liên hoan và Lễ hội đã được các đơn vị, nghệ nhân, diễn viên chuẩn bị chu đáo. Cùng với di sản của các tỉnh, thành tham gia, chắc chắn Liên hoan và Lễ hội sẽ đem đến cho nhân dân và du khách “món ăn tinh thần” thú vị, hấp dẫn.

Bài, ảnh: Quang Hòa

Tin cùng chuyên mục