Tiếng việt | English

Thêm thông tin về những ngày Bác Hồ làm việc ở Tân Trào năm 1945

- Nhân kỷ niệm 75 năm ngày Bác Hồ về Tân Trào, xin cung cấp thêm và nói rõ một số thông tin về những ngày Bác Hồ làm việc ở Tân Trào năm 1945.


Làng Văn hóa Tân Lập, xã Tân Trào, Sơn Dương.    Ảnh: Hải Yến

Bác Hồ bắt đầu hành trình về Tân Trào khi thời cơ cho cuộc tổng khởi nghĩa đang đến gần. Đi cùng Bác có Tiểu đội cận vệ đặc biệt, hai nhân viên điện đài - người của Đồng Minh là Ph. Tam (tên Việt là Đạm) và  MácXin (tên Việt Nam là Nguyễn) cùng 10 thanh niên học sinh. Chiều ngày 21 tháng 5, đồng chí Võ Nguyên Giáp đưa Bác, đồng chí Đinh Đại Toàn (đội viên Tiểu đội cận vệ đặc biệt cùng hai người lính Đồng Minh đến nhà ông Nguyễn Tiến Sự. Đồng chí Võ Nguyên Giáp bảo với người nhà gọi cán bộ già là Ông Ké.  

Ở lán Nà Nưa, người trực tiếp phục  vụ Bác là đồng chí Đinh Đại Toàn. Đồng chí Võ Nguyên Giáp ở nhà ông Hoàng Trung Dân (thôn Tân Lập) hàng ngày lên lán làm việc với Bác. Lán điện đài ở gần nơi Bác làm việc. Hàng ngày nhân viên điện đài  làm nhiệm vụ giữ đường liên lạc giữa Mặt trận Việt Minh với Đồng Minh chống phát xít.

Những ngày bị Quốc dân đảng giam cầm, hành trình dài ngày từ Pác Bó đi Côn Minh và ngược lại, rồi hành trình Pác Bó - Tân Trào làm hao tổn nhiều  sức khỏe của Bác. Lần sang Thanh La chỉ đạo làm sân bay Lũng Cò Bác đã mệt, lúc về phải dùng cáng. Cuối tháng 7, Bác trở mệt nặng. Song, nhưng vẫn gượng làm việc.

Hay tin Bác mệt nặng thì từ cán bộ đến người dân Tân Trào ai nấy đều rất lo lắng, hết lòng tìm phương thuốc đem đến, nóng lòng mong Bác mau qua khỏi. Theo đồng chí Võ Nguyên Giáp ông lang người Tày, đốt cháy một  thứ  củ  rừng hòa vào cháo  loãng làm thuốc chữa cho Bác. Còn ông Trương Thanh Toàn người xóm Thia tìm bắt được con ba ba suối đem  đến, vì nghe dân gian truyền rằng tiết ba ba hòa rượu là thuốc chữa được nhiều bệnh. (ông Trương Thanh Toàn có con trai là đồng chí Trương Văn Vần hiện làm phó bí thư thường trực Đảng ủy Tân Trào).

Sau này, trên tạp chí Sự kiện và Nhân chứng, đại tướng một học viên trường Quân chính kháng Nhật đã tiêm thuốc sốt rét cho Bác. Đồng chí Việt Cường là y tá trước khi theo học trường Quân chính kháng Nhật.   
Vì điều kiện sức khỏe, Bác không dự Hội nghị cán bộ toàn quốc của Đảng được suốt, nhưng Bác góp nhiều ý kiến, phân tích tình hình một cách rõ ràng, khoa học.      

Theo nhà sử học Trần Huy Liệu, đoàn chủ tịch Quốc dân đại hội gồm các vị: Nguyễn Lương Bằng,  Phạm Văn Đồng, Dương Đức Hiền và Trần Huy Liệu.  Như vậy Bác không ở trong đoàn chủ tịch. Hồi ký của nhà văn Nguyễn Đình Thi, đại biểu Quốc dân đại hội cũng cho biết điều đó:

Đoàn chủ tịch đại hội thông báo: “Đồng chí Hồ Chí Minh sẽ đến báo cáo về công tác ngoại giao”.

Tối hôm bế mạc đại hội, Bác mời các đại biểu nâng cốc, nói:

- Rượu hôm nay chúng ta uống là rượu mà đội Giải phóng quân vừa hạ đồn Tam Đảo gửi biếu đấy!

Cũng tối  hôm đó, Bác lần lượt chia quà tặng mọi người. Vợ chồng đại  biểu Dương Đức Hiền - Thanh Thúy được Bác tặng bánh xà phòng thơm với lời chúc: “Mau có cháu, tắm cho bé nhé”.

Những lính Mỹ trong toán tình báo “Con nai” tặng Bác chiếc áo blu dông. Bác muốn tặng lại cho cán bộ, bèn bảo mọi người rút thăm, ai may rút trúng thì được chiếc áo. Trong số cán bộ chỉ đồng chí Trần Thị Minh Châu là nữ nên không tham gia.

Bác bảo: Cô cứ rút thăm. Nếu được thì cô tìm cách gửi chiếc áo này ra cho chú ấy ở ngoài Côn Đảo.

Và đồng chí Minh Châu đã rút thăm trúng. (đồng chí Trần Thị Minh Châu  là  một trong 7  đảng  viên Chi bộ Mỏ Than, là vợ đồng chí  Đào Duy Kỳ, xứ ủy viên Xứ ủy Bắc Kỳ, người thay mặt xứ ủy công nhận thành lập Chi bộ Mỏ Than. Lúc này đồng chí  Đào Duy Kỳ, đang bị thực dân  Pháp cầm tù ở Côn Đảo).

                                                                                                 Phù Ninh 
                                            (Theo tài liệu của bảo tàng Pác Bó, bảo tàng Tân Trào và tư liệu điền dã)

Tin cùng chuyên mục