Tiếng việt | English

Như hoa Săng lẻ

- “Những ngày dài hành quân trên đường Trường Sơn, không ai biết chất độc da cam đang rải trên bầu trời. Mưa, sương lẫn chất độc hóa học phủ xuống rừng, thấm ướt áo và mũ tai bèo, tan vào suối. Những cánh rừng xanh từng chở che cho bộ đội dần trụi lá, lộ trơ ra khoảng trời xanh...”. Ông Nguyễn Danh Giới, Chủ tịch Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin phường Nông Tiến (TP Tuyên Quang) bồi hồi nhớ lại một thời chiến đấu anh hùng đầy gian khổ…

Người cựu binh tích cực


Ông Nguyễn Danh Giới (bên trái) được nhận giấy khen
của Tỉnh hội vì đã có thành tích trong phong trào
 thi đua của hội giai đoạn 2014-2019.

Năm 1970, khi ấy ông cùng bao thế hệ thanh niên khác xung phong lên đường nhập ngũ. Ông thuộc Sư đoàn 968, Đại đội 16, trực tiếp chiến đấu tại chiến trường B, C. Tháng 12-1976, khi trên cơ thể đã mang nhiều vết thương do mảnh đạn pháo của địch, sức khỏe yếu dần, ông được cho xuất ngũ, chuyển ngành về Bộ Nông nghiệp. Tại đây, ông được cho đi học nghề sửa chữa ô tô tại thành phố Nam Kinh, Trung Quốc. Khi ấy ông vẫn chưa biết rằng, cơ duyên với nghề ấy sẽ gắn bó với ông suốt cuộc đời... 

Trải qua 17 năm công tác tại nhiều đơn vị như: Công ty Cầu đường Lâm nghiệp 1 (Hà Giang), Công ty Cầu đường 2 (Tuyên Quang), Công ty vật tư tổng hợp (Tuyên Quang) với công việc chính là sửa chữa ô tô, máy ủi, năm 1993 ông được cho nghỉ chế độ mất sức. Sau đó ông về mở xưởng sửa chữa ô tô, làm công tác xã hội tại địa phương với nhiều chức vụ như: Chủ tịch Hội Cựu chiến binh, Phó Chủ tịch Hội nạn nhân chất độc da cam/dioxin, Chủ tịch hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin phường Nông Tiến.

Ông Giới vẫn hay nói nửa đùa nửa thật rằng: “những nạn nhân bị nhiễm chất độc hóa học như chúng tôi uống thuốc nhiều hơn ăn cơm”. Bởi mỗi người bị nhiễm chất độc da cam/dioxin sau khi phục viên lại tiếp tục chiến đấu với nỗi đau bệnh tật và những mất mát do di truyền thế hệ. Thấu hiểu được những khó khăn ấy, với vai trò là Chủ tịch Hội nạn nhân chất độc da cam/dioxin phường Nông Tiến, ông đã triển khai nhiều hoạt động thiết thực như: Tổ chức thăm hỏi, tặng quà hội viên lúc ốm đau, bệnh tật; động viên các gia đình có con, cháu là nạn nhân chất độc da cam để họ vượt khó vươn lên... Cùng với đó, ông dành thời gian hướng dẫn các đồng đội chưa được hưởng chế độ làm hồ sơ, thủ tục giám định sức khỏe… 

Ông Phạm Văn Bằng, Chủ tịch Hội nạn nhân chất độc da cam/dioxin thành phố Tuyên Quang cho biết: “Ông Giới là người cán bộ mẫn cán, trách nhiệm và nhiệt tình trong công tác hội. Không chỉ vậy, ông còn là tấm gương nỗ lực vượt khó. Hơn 40 năm cần mẫn nghiên cứu, nâng cao tay nghề sửa chữa ô tô, cuộc đời ông đã hái được nhiều quả ngọt. Từ đó tạo điều kiện để ông ổn định cuộc sống, nuôi dạy các con ăn học đến nơi đến chốn và giúp đỡ hội viên khó khăn khác. Vừa qua, ông được nhận giấy khen của Tỉnh hội vì đã có thành tích trong phong trào thi đua của hội giai đoạn 2014-2019”.


Ông Giới (ngoài cùng bên trái) tham quan mô hình trồng cây cảnh phát triển kinh tế của
Hội viên Hội nạn nhân chất độc da cam/dioxin phường Nông Tiến (Tp. Tuyên Quang).

Người thầy bám bản

Ông Giới gắn bó với nghề sửa chữa ô tô hơn nửa cuộc đời, nhưng đến năm 2009, khi nhiều bệnh đồng loạt tái phát, sức khỏe yếu dần, vợ con khuyên ông nghỉ ngơi. Rồi ông đóng cửa xưởng sửa chữa ô tô tại tổ 10, phường Nông Tiến, tiếc nuối với gắn bó một thời… Nhưng, với bản chất của anh Bộ đội Cụ Hồ, đặc biệt tâm huyết với câu nói “thương binh tàn nhưng không phế”, ông lại tiếp tục nuôi dưỡng tấm lòng cống hiến. Nghĩ là làm, năm 2010, khi ấy đã 57 tuổi, ông Giới lại cắp sách đi học tại Khoa Sư phạm dạy nghề, trường Cao đẳng nghề LILAMA-1 Ninh Bình. Sau khi tốt nghiệp, ông xin dạy hợp đồng tại Trường trung cấp nghề Tiến bộ quốc tế Tuyên Quang, các Trung tâm dạy nghề của huyện Sơn Dương, Yên Sơn, Hàm Yên, Na Hang và trường Cao đẳng nghề Công nghệ - Kỹ thuật Tuyên Quang. Ông Giới vui vẻ nói: “10 năm qua, bà con ai biết đến tôi cũng gọi tôi là thầy, những chuyến đi đến bản làng xa xôi dạy sửa chữa máy nông nghiệp đã mang lại cho tôi niềm hạnh phúc mới…” 

Những ngày thu tháng 9-2020, lớp học nghề sửa chữa máy nông nghiệp tại thôn 7, xã Tân Tiến (Yên Sơn) với 100% học viên là người Dao Thanh y lại được gặp người thầy cựu chiến binh. Anh Triệu Văn Hoàng, học viên tại lớp học nói: “Thầy Giới giỏi lắm, dạy dễ hiểu lắm. Cái máy hỏng thầy dạy chúng tôi làm được, sửa được. Giờ cắt cỏ, cày bừa chẳng lo máy hỏng nữa rồi!”. Đây chỉ là một trong nhiều lớp học thân thương của thầy Giới. Những ngày tháng bám bản, gắn bó với người lao động nông thôn thiếu thốn đủ thứ. Công việc dạy học cũng gặp nhiều khó khăn khi mỗi lớp đều có nhiều học viên với trình độ văn hóa, độ tuổi khác nhau, rồi cả bất đồng ngôn ngữ khi đa phần học viên là bà con đồng bào dân tộc thiểu số... Không ngại khó, ngại khổ, ông đã đi đến tận những nơi xa xôi như Côn Lôn, Hồng Thái (Na Hang)… Cùng với đó ông chọn cách đơn giản nhất để truyền đạt cho bà con với phương pháp “cầm tay chỉ việc”, gắn lý thuyết với thực hành … Nhiều học viên đã trưởng thành từ lớp học, gắn bó với nghề để phát triển kinh tế gia đình. 


Ông Giới hướng dẫn bà con dân tộc Dao thôn 7, xã Tân Tiến (Yến Sơn) sửa chữa máy cày.

Anh Nguyễn Văn Trường, thôn Tiến Thắng, xã Cấp Tiến (Sơn Dương) là một trong những học trò trưởng thành từ lớp học của thầy Giới nói: “Năm 2018, tôi tham gia lớp học sửa chữa máy nông nghiệp được tổ chức tại địa phương. Sau 3 tháng nhận được sự chỉ bảo chu đáo, tận tình, tôi đã chủ động xin số điện thoại để trao đổi, học hỏi thêm kinh nghiệm của thầy. Đến nay, tôi đã mở được cửa hàng bán vật tư và sửa chữa máy nông nghiệp. Khi gặp những “ca” máy khó hay nhiều việc, tôi vẫn nhờ thầy giúp đỡ. Dù đã nhiều tuổi nhưng thầy vẫn tận tình xuống tận nơi chỉ bảo và chia sẻ thêm nhiều kinh nghiệm quý báu để giúp tôi nâng cao tay nghề. Cũng nhờ công việc này, nay gia đình tôi đã có nguồn thu nhập ổn định từ 7 đến 8 triệu đồng/tháng”. 

Nay đã gần 70 tuổi, sức khỏe giảm sút với nhiều bệnh như suy thận, viêm khớp, mắt mờ, nhưng với phẩm chất giản dị, cần cù của người lính Bộ đội Cụ Hồ, ông Giới vẫn sống và nhiệt tình cống hiến. Tấm lòng nhiệt huyết của ông không chỉ để lại ấn tượng sâu sắc cho bà con vùng sâu, vùng xa nơi ông đã đi qua mà còn được nhiều anh em chiến sỹ đồng đội cảm phục ghi nhận.   

Trong suốt dọc đường dài hành quân, khi những bạt rừng đã úa vàng vì chất độc hóa học da cam/dioxin thì những cây Săng lẻ cổ thụ vẫn mạnh mẽ sống sừng sững giữa trời. Trái tim và nghị lực sống vươn lên của người cựu chiến binh Nguyễn Danh Giới như một đóa hoa Săng lẻ tím nở rộ giữa cánh rừng đầy tổn thương vì chất độc hóa học năm xưa…

Phóng sự: Thùy Lê

Tin cùng chuyên mục