Đại biểu Lý Thị Lan thảo luận về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Cơ quan đại diện nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ở nước ngoài

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, ngày 11-4, đại biểu Lý Thị Lan, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Trưởng đoàn hoạt động chuyên trách Đoàn ĐBQH tỉnh Tuyên Quang khóa XVI tham gia thảo luận ở hội trường về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Cơ quan đại diện nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ở nước ngoài.

Đại biểu Lý Thị Lan, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Trưởng đoàn hoạt động chuyên trách Đoàn ĐBQH tỉnh Tuyên Quang khóa XVI thảo luận tại hội trường.

Tham gia đóng góp ý kiến từ thực tiễn địa phương, đại biểu Lý Thị Lan  bày tỏ sự nhất trí cao với tờ trình của Chính phủ và báo cáo thẩm tra của Ủy ban Quốc phòng và An ninh. Đại biểu khẳng định việc sửa đổi luật là cần thiết nhằm cụ thể hóa Nghị quyết số 59 của Bộ Chính trị về hội nhập quốc tế, đưa cơ quan đại diện thực sự trở thành lực lượng nòng cốt phục vụ phát triển đất nước và hỗ trợ các địa phương.

Tham gia vào dự thảo luật, đại biểu Lý Thị Lan tập trung vào hai nội dung trọng tâm: Thứ nhất về trách nhiệm và cơ chế phối hợp giữa cơ quan đại diện và địa phương. Đại biểu Lý Thị Lan cho rằng cơ quan đại diện và các địa phương có mối quan hệ bổ trợ trực tiếp. Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài là đầu mối thông tin, kết nối quốc tế; địa phương là nơi tổ chức thực hiện và xử lý các vấn đề phát sinh.

Tuy nhiên, các quy định tại dự thảo mới dừng ở mức nguyên tắc, chưa làm rõ được cơ chế phối hợp thực chất và ràng buộc trách nhiệm. Do đó, đại biểu kiến nghị, cần quy định rõ trách nhiệm của cơ quan đại diện trong việc xác minh năng lực, tư cách pháp nhân của đối tác nước ngoài khi đến địa phương đầu tư; cung cấp thông tin thị trường và cảnh báo rủi ro cho địa phương.

Tại Điều 8, bổ sung trách nhiệm phối hợp với chính quyền địa phương trong bảo hộ công dân, nhất là cung cấp thông tin và xử lý các tình huống khẩn cấp, phức tạp.

Tại Điều 10, để bảo đảm tính khả thi, đề nghị làm rõ hơn trách nhiệm phối hợp hai chiều giữa cơ quan đại diện với các địa phương trong nước nhằm đảm bảo tính thống nhất trong hoạt động đối ngoại. Tại Điều 33, trách nhiệm thông báo là cần thiết nhưng chưa đủ; cần bổ sung trách nhiệm cung cấp thông tin cho cơ quan đại diện khi có yêu cầu từ địa phương, trách nhiệm phản hồi thông tin và phối hợp xử lý các vấn đề phát sinh theo đề nghị của cơ quan, địa phương. Đây là nội dung quan trọng để nâng cao hiệu quả phối hợp trong thực tế của các địa phương.

Thứ hai: Về sửa đổi, bổ sung tại điểm 12, Điều 1 dự thảo Luật quy định về chế độ dành cho thành viên cơ quan đại diện và thân nhân, đại biểu bày tỏ thống nhất việc bổ sung các chính sách đãi ngộ để đảm bảo nguồn lực con người trong tình hình mới. Tuy nhiên, đại biểu đề nghị Ban soạn thảo cần làm rõ các khái niệm mang tính định tính như: “khu vực xung đột vũ trang”, “thảm họa thiên tai” hoặc “điều kiện đặc biệt khó khăn”.

Để đảm bảo tính thống nhất, đại biểu Lý Thị Lan kiến nghị: Nghiên cứu quy định theo hướng, xây dựng các tiêu chí cụ thể để xác định từng trường hợp áp dụng; hoặc Ban hành danh mục khu vực áp dụng do Bộ Ngoại giao công bố và cập nhật định kỳ. Có thể tham chiếu các tiêu chuẩn, phân loại của các tổ chức quốc tế như Liên hợp quốc để bảo đảm tính khách quan, thống nhất và phù hợp với thông lệ quốc tế.

Đối với nội dung Bổ sung khoản 1a vào sau khoản 1, với phụ cấp địa bàn kiêm nhiệm, cần làm rõ nội hàm “địa bàn kiêm nhiệm”, nguyên tắc xác định và mức hưởng, đảm bảo tương xứng với khối lượng công việc và tính chất nhiệm vụ để bảo đảm tính khả thi và thống nhất trong áp dụng. Trường hợp chưa quy định chi tiết trong Luật, đề nghị giao Chính phủ quy định cụ thể để bảo đảm tính khả thi.

Đại biểu Lý Thị Lan cho rằng sửa đổi, bổ sung Luật lần này phải hướng tới mục tiêu làm cho cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài thực sự trở thành cánh tay nối dài hiệu quả của Nhà nước ở nước ngoài; đồng thời là điểm tựa thiết thực cho địa phương, doanh nghiệp và người dân trong hội nhập quốc tế. Đề nghị cơ quan soạn thảo nghiên cứu tiếp tục rà soát, tiếp thu, chỉnh lý để phát huy việc kết nối nguồn lực quốc tế phục vụ phát triển đất nước và địa phương.

Thanh Tùng