Trải nghiệm rừng nghiến Pù Pảo

Từ tháng 10 năm 2026, tuyến du lịch sinh thái “Trải nghiệm rừng nghiến Pù Pảo” tại thôn Lũng Vài, xã Côn Lôn chính thức đi vào hoạt động và nhanh chóng vươn lên thành điểm sáng du lịch cộng đồng. Với sự kết hợp hài hòa giữa quần thể nghiến cổ thụ hàng trăm năm tuổi và dấu tích lò luyện quặng thời Pháp thuộc, hành trình này không chỉ mở ra không gian khám phá nguyên sơ mà còn phát huy vai trò chủ thể của người dân địa phương trong việc bảo vệ nguyên vẹn hệ sinh thái rừng nguyên sinh.

Chính quyền, Nhân dân xã Côn Lôn chung tay bảo vệ rừng nghiến Pù Pảo, phục vụ phát triển du lịch.

Báu vật giữa thâm sơn cùng cốc

Tìm về Pù Pảo vào những ngày đầu đông se lạnh, chúng tôi mới thấu cảm hết sự hùng vĩ mà tạo hóa đã ban tặng cho mảnh đất Côn Lôn. Băng qua những cung đường núi đá quanh co, hiện ra trước mắt là cả một thế giới tách biệt khỏi nhịp sống ồn ào. Những cụm gỗ nghiến cổ thụ hàng trăm năm tuổi thuộc nhóm gỗ quý 2A sừng sững vươn cao hàng chục mét, đường kính thân lớn, với bộ rễ khổng lồ bám chặt vào vách đá.

Theo kinh nghiệm dân gian và các tài liệu lâm nghiệp, cây nghiến chỉ ưa sinh trưởng trên núi đá vôi. Những gốc nghiến có kích thước khổng lồ như ở Pù Pảo phải trải qua hàng trăm năm, thậm chí hàng thiên niên kỷ dãi dầu nắng gió mới đạt được độ đanh chắc, nặng tới 1 tấn/m3 và độ ẩm chỉ khoảng 15%. Trong quá khứ, thứ gỗ quý này từng là tâm điểm nhòm ngó của lâm tặc. Thế nhưng, tại Pù Pảo hôm nay, những báu vật xanh ấy đang được che chở bởi một “lá chắn” vững chắc từ sự đồng lòng của chính quyền và người dân bản địa.

Để đánh thức Pù Pảo thành một điểm đến du lịch bền vững, Đảng ủy, UBND xã Côn Lôn đã triển khai bài bản từng bước đi, từ khảo sát thực địa đến chỉnh trang tuyến điểm. Đáng trân trọng ở chỗ, toàn bộ quá trình mở lối, phát dọn thực bì, tạo các điểm dừng chân và góc check-in đều được thực hiện thủ công bằng sức người, tuyệt đối không dùng máy móc cơ giới để giữ nguyên vẹn vẻ đẹp hoang sơ của núi rừng.

Trao đổi với chúng tôi, đồng chí Chẩu Văn Bích, Phó Chủ tịch UBND xã Côn Lôn khẳng định: “Chúng tôi xác định rừng nghiến Pù Pảo không chỉ là tài sản cảnh quan đơn thuần, mà là linh hồn của hành trình “Côn Lôn - Miền di sản giữa đại ngàn”. Dự án này phải lấy người dân làm chủ thể, vừa giữ rừng nguyên vẹn vừa tạo sinh kế bền vững cho bà con, kết hợp phát triển du lịch cộng đồng giàu bản sắc địa phương”.

Bản giao hưởng giữa bảo tồn và kiến tạo

Thực hiện phương châm ấy, công tác bảo vệ rừng được siết chặt ngay từ những ngày đầu mở tuyến. Chốt Kiểm lâm Lũng Vài thường xuyên túc trực, hướng dẫn lực lượng tham gia chỉnh trang và du khách tuân thủ nghiêm ngặt quy định lâm nghiệp, không chặt cưa, bẻ cành, đóng đinh hay dùng lửa, hóa chất làm ảnh hưởng đến cây tái sinh. Đồng hành cùng lực lượng kiểm lâm là cán bộ Lũng Vài và bà con trong bản, những người am hiểu từng con suối, vách đá, trực tiếp tham gia dẫn đường, hỗ trợ hậu cần và giữ gìn vệ sinh cảnh quan.

Đồng chí Trưởng thôn Lũng Vài Trương Văn Tuấn, dân tộc Mông phấn khởi chia sẻ: “Bà con mình coi rừng như báu vật. Từ xa xưa, cha ông đã dặn phải giữ rừng để giữ nguồn nước mát tưới cho nương rẫy, giữ đất không bị sạt lở mùa mưa. Nay Nhà nước mở hướng làm du lịch sinh thái, bà con vừa được trực tiếp bảo vệ rừng của quê hương, vừa có thêm thu nhập từ dẫn khách, bán nông sản nên ai nấy đều đồng lòng hưởng ứng. Hiện thôn Lũng Vài có trên 80 hộ dân tộc Mông, Tày, Dao, trong đó dân tộc Mông là chủ yếu. Việc bảo vệ rừng nghiến cổ thụ, mà người dân coi đó là bảo vệ “thần rừng”, sẽ góp phần giữ gìn cảnh quan, phát triển làng du lịch cộng đồng”.

Dù mới chính thức đón khách từ tháng 10 năm 2026, tuyến “Trải nghiệm rừng nghiến Pù Pảo” đã nhanh chóng ghi dấu ấn đẹp trong lòng những người yêu thiên nhiên. Từ một khu rừng thâm u ít người biết đến, Pù Pảo hôm nay đang chuyển mình mạnh mẽ nhờ tư duy làm du lịch xanh, bền vững. Sự kết hợp giữa ý chí của cấp ủy, chính quyền với vai trò chủ thể của cộng đồng dân cư thôn Lũng Vài đang từng ngày biến “rừng xanh” thành tài sản nhân văn vô giá, góp phần đưa thương hiệu “Côn Lôn - Miền di sản giữa đại ngàn” vươn xa trên bản đồ du lịch xứ Tuyên.

Quang Hòa

	Đánh thức trải nghiệm du lịch bằng văn hóa ẩm thực
	Xã Lũng Cú ra mắt các sản phẩm du lịch trải nghiệm văn hóa truyền thống
	Dạo bước vườn hồng, trải nghiệm mùa thu Mộc Châu