Đẩy lùi bệnh lao

Bệnh lao là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, chủ yếu lây qua đường không khí khi người mắc lao phổi phát tán vi khuẩn ra môi trường. Để kiểm soát, đẩy lùi căn bệnh này, ngành Y tế tỉnh Tuyên Quang không ngừng củng cố mạng lưới chống lao từ tỉnh đến cơ sở, đẩy mạnh phát hiện sớm, quản lý điều trị, tăng cường truyền thông phòng bệnh.

Người dân xã Bình Ca được khám sàng lọc bệnh lao ngay tại địa phương.

Chủ động phát hiện từ sớm

Là đơn vị chuyên khoa đầu ngành trong công tác phòng, chống lao của tỉnh, Bệnh viện Phổi tỉnh Tuyên Quang, Bệnh viện Phổi Hà Giang giữ vai trò nòng cốt trong tham mưu, hướng dẫn chuyên môn, phát hiện, chẩn đoán và quản lý điều trị bệnh lao trên địa bàn. Từ đầu năm đến nay, các đơn vị đã triển khai khám sàng lọc bệnh lao, lao tiềm ẩn tại cộng đồng cho hơn 4.800 người thuộc nhóm nguy cơ cao tại 30 điểm khám. Các phương pháp được áp dụng gồm chụp X-quang ngực thẳng bằng xe X-quang kỹ thuật số lưu động, xét nghiệm sinh học phân tử GeneXpert và xét nghiệm Mantoux phát hiện lao tiềm ẩn. Kết quả, toàn tỉnh phát hiện hơn 500 trường hợp mắc lao mới.

Thạc sĩ, Bác sĩ Vũ Thị Hồng, Phó Giám đốc phụ trách Bệnh viện Phổi tỉnh Tuyên Quang cho biết: “Bệnh viện đã tham mưu với Sở Y tế triển khai các lớp đào tạo, tập huấn nâng cao năng lực chuyên môn cho đội ngũ cán bộ làm công tác chống lao ở cơ sở; đồng thời chỉ đạo mạng lưới y tế cơ sở thường xuyên tổ chức truyền thông, tư vấn và khám sàng lọc miễn phí, nhất là nhóm nguy cơ cao. Những trường hợp nghi mắc lao được hướng dẫn thực hiện các xét nghiệm cần thiết để xác định chẩn đoán và điều trị kịp thời”.

Mạng lưới chống lao của tỉnh hiện được duy trì tại 124 xã, phường với 21 tổ chống lao thuộc các bệnh viện đa khoa khu vực. Bác sỹ Nguyễn Thị Dinh, Giám đốc Trạm Y tế xã Bạch Xa cho biết: “Trạm thường xuyên phối hợp với tổ chống lao của Bệnh viện đa khoa khu vực rà soát, phát hiện người có dấu hiệu nghi mắc lao; đồng thời lập danh sách, theo dõi những trường hợp thuộc nhóm nguy cơ cao để tư vấn, hướng dẫn khám sàng lọc. Đối với người mắc lao, cán bộ y tế cơ sở phối hợp quản lý, giám sát việc điều trị, nhắc nhở người bệnh tuân thủ đúng phác đồ, tái khám theo lịch. Hệ thống thông tin quản lý bệnh lao, thực hiện khai báo, theo dõi và quản lý ca bệnh được tích hợp trên phần mềm. Từng bước nâng cao chất lượng giám sát, bảo đảm người bệnh được quản lý liên tục trong suốt quá trình điều trị. Việc phát hiện sớm ngay tại tuyến xã giúp người dân giảm thời gian, chi phí đi lại”.

Đồng bộ nhiều giải pháp

Song song với hoạt động chuyên môn, các trạm y tế tăng cường phối hợp với chính quyền, tổ chức đoàn thể đẩy mạnh truyền thông về phòng chống lao bằng nhiều hình thức như: phát thanh trên loa cơ sở, lồng ghép trong các cuộc họp thôn, đăng tải thông tin trên fanpage, treo pano, áp phích tại các tuyến đường trung tâm. Công tác tiêm vắc-xin BCG cho trẻ sơ sinh được duy trì theo Chương trình tiêm chủng mở rộng, góp phần phòng ngừa các thể lao nặng ở trẻ nhỏ.

Một trong những yếu tố quyết định hiệu quả phòng, chống lao là quản lý và điều trị người bệnh liên tục, đúng phác đồ. Bệnh lao có thể chữa khỏi nếu được phát hiện và điều trị đúng cách. Trong quá trình điều trị, người bệnh được cán bộ y tế theo dõi, hướng dẫn sử dụng thuốc và kiểm tra định kỳ. Tại tuyến cơ sở, cán bộ y tế phối hợp quản lý việc dùng thuốc theo chiến lược DOTS, nhắc nhở người bệnh tuân thủ đủ thời gian, không tự ý bỏ thuốc khi thấy triệu chứng thuyên giảm.

Đẩy lùi bệnh lao không chỉ là nhiệm vụ của riêng ngành Y tế mà cần sự chung tay của chính quyền, các tổ chức đoàn thể, gia đình và mỗi người dân. Khi người dân chủ động khám bệnh, cán bộ y tế kịp thời phát hiện, người mắc lao được điều trị đầy đủ và không còn mặc cảm, mạng lưới phòng, chống lao từ cơ sở sẽ ngày càng phát huy hiệu quả. Đây là nền tảng quan trọng để tỉnh Tuyên Quang từng bước giảm gánh nặng bệnh lao, hướng tới mục tiêu chấm dứt bệnh lao vào năm 2030.

Bài, ảnh: Thúy Nga