Chàng trai Gen Z khởi nghiệp với chè VietGAP

Trong thời gian theo học nghề tại Trường Cao đẳng Tuyên Quang, Toản từng thử sức với việc bán hàng online. Anh bắt đầu mày mò quay video, đăng tải lên nền tảng TikTok để giới thiệu và bán thử sản phẩm chè của người dân trong thôn. 

Từ những trải nghiệm ban đầu đó, Toản dần nhận ra rằng, nếu biết cách làm bài bản, cây chè hoàn toàn có thể mang lại giá trị cao hơn. Ý tưởng về một hướng đi nghiêm túc với chè bắt đầu hình thành, thay vì chỉ dừng lại ở việc bán hàng nhỏ lẻ.

Tháng 6/2025, sau khi hoàn thành việc học, Toản đưa ra quyết định quan trọng: Trở về quê khởi nghiệp. Không lựa chọn những công việc ổn định nơi phố thị, anh chọn quay lại với đồi chè quen thuộc, bắt đầu hành trình của mình với mục tiêu rõ ràng – phát triển chè theo hướng sạch, có thương hiệu và có thị trường.

Quyết định ấy không chỉ là bước ngoặt cá nhân mà còn là sự khởi đầu cho một hành trình nhiều thử thách. Tuy nhiên, với lợi thế hiểu rõ sản phẩm địa phương và kinh nghiệm bán hàng online từ khi còn là sinh viên, Toản từng bước biến cơ duyên ban đầu thành hướng đi lâu dài. Từ xưởng sản xuất nhỏ của gia đình, Toản đã vay vốn Ngân hàng NN&PTNT để đầu tư mở rộng quy mô chế biến chè với các máy móc như máy sao, máy vò, máy sàng, máy hút chân không...

Bắt tay vào khởi nghiệp, Nguyễn Quốc Toản sớm nhận ra rằng, muốn đi đường dài với cây chè thì không thể tiếp tục cách làm truyền thống vốn nặng về sản lượng nhưng thiếu ổn định về chất lượng. Từ đó, anh lựa chọn hướng đi rõ ràng: Chuyển đổi sang sản xuất chè theo tiêu chuẩn VietGAP, lấy sự an toàn và bền vững làm nền tảng.

Trên đồi chè của gia đình, Toản bắt đầu thay đổi từng khâu sản xuất. Việc chăm sóc cây chè không còn dựa vào kinh nghiệm đơn thuần mà được thực hiện theo quy trình kỹ thuật chặt chẽ: Sử dụng phân bón hợp lý, ưu tiên chế phẩm sinh học, kiểm soát sâu bệnh theo hướng an toàn, thu hái đúng thời điểm để đảm bảo chất lượng búp chè. Mỗi công đoạn đều được anh theo dõi kỹ lưỡng, ghi chép cẩn thận, hướng tới sự minh bạch và truy xuất nguồn gốc.

Sự thay đổi ấy không chỉ giúp nâng cao chất lượng sản phẩm mà còn từng bước thay đổi chính tư duy làm nông nghiệp. Theo Toản, làm chè sạch không chỉ là giảm hóa chất mà còn là cách làm có trách nhiệm với sức khỏe người tiêu dùng và với chính người sản xuất.

Trong quá trình gắn bó với cây chè, Toản cũng trăn trở trước thực tế nhiều hộ dân trong thôn vẫn sản xuất theo phương thức cũ, chất lượng không đồng đều, thường xuyên bị thương lái ép giá. Có thời điểm, chè tươi làm ra nhưng bán với giá thấp, thu nhập bấp bênh, khiến người trồng chè gặp nhiều khó khăn.

Với sự đầu tư bài bản từ sản xuất đến chế biến, sản phẩm chè của gia đình Toản ngày càng khẳng định chất lượng. Chè có hương thơm tự nhiên, nước xanh trong, vị ngọt hậu, đáp ứng yêu cầu của người tiêu dùng ngày càng khắt khe. Không chỉ là sản phẩm nông nghiệp, chè VietGAP của anh đang dần trở thành sản phẩm có thương hiệu, mang theo câu chuyện về một cách làm nông mới – tử tế và bền vững.

Không chỉ dừng lại ở việc làm ra chè sạch, Toản còn chủ động đưa sản phẩm “lên mạng”, tiếp cận khách hàng bằng những cách làm mới, phù hợp với xu hướng tiêu dùng hiện đại. Tận dụng kinh nghiệm bán hàng online từ thời sinh viên, Toản tập trung phát triển kênh TikTok như một “cửa hàng số” của riêng mình. Anh thường xuyên quay video, chia sẻ chân thực về quy trình trồng, chăm sóc, thu hái và chế biến chè VietGAP ngay tại đồi chè quê nhà. Những hình ảnh mộc mạc, gần gũi nhưng minh bạch đã tạo được sự tin tưởng từ người xem.

Bên cạnh đó, các buổi livestream bán hàng được duy trì đều đặn, trở thành kênh tương tác trực tiếp với khách hàng. Tại đây, Toản không chỉ giới thiệu sản phẩm mà còn giải đáp thắc mắc, chia sẻ câu chuyện làm chè sạch, qua đó giúp người tiêu dùng hiểu rõ hơn về giá trị của sản phẩm.

Với lợi thế là sản phẩm chè sạch, nguyên liệu đạt chuẩn VietGAP, có nguồn gốc rõ ràng, chè của Toản nhanh chóng được thị trường đón nhận. Từ những đơn hàng nhỏ lẻ ban đầu, đến nay, lượng đơn trung bình đạt khoảng 70–80 đơn mỗi ngày, những thời điểm cao điểm có thể vượt trên 200 đơn hàng.

Việc bán hàng qua nền tảng số không chỉ giúp mở rộng thị trường mà còn tạo thế chủ động trong tiêu thụ, nâng cao giá trị sản phẩm. Từ đồi chè quê nhà, sản phẩm của Toản đang từng bước vươn xa, đến tay nhiều khách hàng trên khắp cả nước, khẳng định hiệu quả của hướng đi gắn nông nghiệp với chuyển đổi số.

Khi việc sản xuất và tiêu thụ dần đi vào ổn định, Nguyễn Quốc Toản xác định muốn phát triển bền vững thì không thể đi một mình, mà cần xây dựng được vùng nguyên liệu và sự liên kết chặt chẽ với người dân địa phương.

Từ những hộ trồng chè nhỏ lẻ trong thôn, Toản chủ động kết nối, vận động bà con thay đổi phương thức canh tác, chuyển từ cách làm truyền thống sang sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP. Ban đầu, không ít người còn e ngại bởi quy trình mới đòi hỏi nhiều công chăm sóc, chi phí đầu tư cao hơn và thời gian thích nghi.

Tuy nhiên, bằng việc đồng hành, hướng dẫn kỹ thuật và đặc biệt là cam kết thu mua sản phẩm, Toản dần tạo được niềm tin. Đến nay, anh đã liên kết với 11 hộ dân trong thôn, hình thành vùng nguyên liệu chè VietGAP với diện tích khoảng 10 ha.

Điểm khác biệt trong mô hình liên kết là việc thu mua không chỉ mang tính chất “tiêu thụ” mà còn gắn với tiêu chuẩn chất lượng rõ ràng. Những lứa chè tươi đạt yêu cầu VietGAP được Toản thu mua với giá cao hơn thị trường từ 2–3 lần, bình quân từ 10.000 - 20.000 đồng/kg chè búp tươi, giúp người dân yên tâm sản xuất, không còn nỗi lo bị ép giá như trước.

Việc hình thành vùng nguyên liệu tập trung không chỉ giúp đảm bảo nguồn cung cho sản xuất mà còn nâng tầm giá trị chè địa phương. Từ những đồi chè nhỏ lẻ, manh mún, nay đã dần hình thành một vùng chè sạch, có định hướng phát triển rõ ràng, gắn sản xuất với thị trường.

Giữa màu xanh bạt ngàn của những đồi chè quê hương, hành trình của Nguyễn Quốc Toản không chỉ dừng lại ở việc làm ra một sản phẩm nông nghiệp sạch, mà còn là câu chuyện về khát vọng xây dựng giá trị bền vững từ chính những điều gần gũi nhất.

Đến nay, gia đình Toản đã phát triển hai dòng sản phẩm chủ lực là chè móc câu và chè móc câu đặc biệt. Cả hai sản phẩm đều được chế biến từ nguồn nguyên liệu đạt chuẩn VietGAP, đảm bảo hương thơm tự nhiên, vị đậm, nước xanh trong – những yếu tố ngày càng được người tiêu dùng quan tâm. Không chỉ chú trọng chất lượng, Toản còn từng bước hoàn thiện mẫu mã, bao bì, hướng tới xây dựng thương hiệu chè sạch mang dấu ấn riêng của địa phương.

Hiện nay, Toản đang nỗ lực hoàn thiện các tiêu chí để đưa sản phẩm chè đạt chuẩn OCOP, qua đó nâng cao giá trị và khả năng cạnh tranh trên thị trường. Đây không chỉ là mục tiêu về kinh tế mà còn là bước đi quan trọng để khẳng định thương hiệu chè quê trong bối cảnh người tiêu dùng ngày càng ưu tiên sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, đạt tiêu chuẩn chất lượng.

Từ những đồi chè quen thuộc, một hướng đi mới đang dần hình thành – nơi nông nghiệp không chỉ là kế sinh nhai mà còn là cơ hội để người trẻ khởi nghiệp, sáng tạo và làm giàu chính đáng. Câu chuyện của Toản vì thế không chỉ dừng lại ở hành trình khởi nghiệp cá nhân, mà còn lan tỏa cảm hứng cho nhiều bạn trẻ mạnh dạn trở về quê hương, khai thác giá trị nông sản bản địa bằng tư duy mới.

Giữa màu xanh của những đồi chè ở Nhữ Khê, ước mơ về một hướng đi bền vững cho nông sản địa phương vẫn đang được chàng thanh niên Gen Z, Nguyễn Quốc Toản nuôi dưỡng từng ngày – giản dị nhưng bền bỉ, như chính hương chè quê mộc mạc mà lan tỏa, vươn xa.

 

 

Thực hiện: Nguyễn Phương - Hoàng Minh - Viên Sự