Bảo hiểm y tế - giải pháp bền vững trong điều trị HIV/AIDS

TQĐT - BHYT là một trong những giải pháp bền vững trong chăm sóc sức khỏe cho người dân. Với người nhiễm HIV/AIDS, BHYT càng trở nên quan trọng trong việc đảm bảo cho họ được tiếp cận với thuốc ARV liên tục, suốt đời. Từ năm 2018, toàn bộ kinh phí cho phòng, chống HIV/AIDS tại Việt Nam được viện trợ từ các tổ chức quốc tế đã chấm dứt. Vì vậy, nếu không tham gia BHYT, người bệnh sẽ phải tự chi trả toàn bộ tiền thuốc cũng như các dịch vụ điều trị HIV.

Theo báo cáo của chương trình phối hợp của Liên Hợp quốc về AIDS (UNAIDS), điều trị ARV sớm có thể làm giảm 41% mắc các bệnh nhiễm trùng cơ hội, do đó có thể giảm nguy cơ tử vong; giảm 96% nguy cơ lây nhiễm HIV qua quan hệ tình dục và giảm tỉ lệ lây truyền HIV từ mẹ sang con xuống dưới 2%; giảm gánh nặng kinh tế cho gia đình và ngành y tế trong hoạt động điều trị và dự phòng. Khi người nhiễm HIV được điều trị bằng ARV có thể tiếp tục sống, học tập và lao động.


Cán bộ Bệnh viện Đa khoa huyện Yên Sơn tư vấn về chính sách BHYT cho người nhiễm HIV.

Bác sỹ Lê Quân Hải, Phó Giám đốc Trung tâm Phòng, chống HIV/AIDS tỉnh cho biết, trước đây người nhiễm HIV thường không quan tâm đến thẻ BHYT vì họ được miễn phí điều trị hoàn toàn. Nhưng hiện nay, khi thuốc ARV, các xét nghiệm liên quan đã được đưa vào danh mục chi trả của BHYT, nếu không có thẻ BHYT thực sự sẽ là một gánh nặng về chi phí điều trị cho bệnh nhân.

Tại Tuyên Quang, số bệnh nhân nhiễm HIV tính đến ngày 30-6-2018 lũy tích các trường hợp nhiễm HIV/AIDS trong toàn tỉnh là 2.325 người, chiếm tỷ lệ 0,29/100.000 dân, 810 người đã tử vong, số còn sống 1.515 người, số đang được điều trị bằng thuốc ARV là 708 người. Hiện tại, số người có thẻ BHYT chiếm 68%; trong đó, ngân sách của tỉnh hỗ trợ mua thẻ BHYT đạt  8,8%. Trong khi đó, chi phí thấp nhất cho việc điều trị HIV vào khoảng 5 triệu đồng/năm đối với bệnh nhân điều trị theo phác đồ 1. Còn với bệnh nhân kháng thuốc, phải điều trị phác đồ 2 thì chi phí điều trị tăng lên 18 triệu đồng/năm. Nếu tham gia BHYT, người nhiễm HIV sẽ được chi trả từ 80% chi phí khám, chữa bệnh, bao gồm cả chi phí mua thuốc ARV. Người nhiễm HIV thực hiện khám chữa bệnh tại tuyến xã hoặc thuộc đối tượng diện nghèo, người dân tộc thiểu số, trẻ em dưới 6 tuổi... sẽ được bảo hiểm chi trả toàn bộ chi phí khám, chữa bệnh.  

Thời gian qua, đội ngũ cán bộ ngành y tế đã thường xuyên triển khai tuyên truyền về lợi ích của việc mua thẻ BHYT đến đối tượng nhiễm HIV. Chị Nguyễn Thị L, xã Xuân Vân (Yên Sơn) cho biết, năm 2004 chị phát hiện mình nhiễm HIV. Nhờ duy trì điều trị bằng thuốc ARV nên công việc và sinh hoạt thường ngày của chị không bị xáo trộn nhiều. Đầu năm 2018, khi biết thông tin phải tự chi trả cho việc điều trị bệnh, chị đã rất lo lắng vì chi phí điều trị cao. Sau khi được cán bộ y tế xã tư vấn về mua thẻ BHYT và lợi ích mà nó mang lại, chị thấy đây là việc làm cần thiết, giúp giảm chi phí trong quá trình điều trị.

Dù tấm thẻ bảo hiểm được cho là nỗ lực lớn của ngành Y tế cũng như bảo hiểm, nhưng nó cũng khiến không ít bệnh nhân HIV/AIDS lo lắng. Bởi trên thực tế, bệnh nhân HIV/AIDS e ngại sự kỳ thị từ xã hội, đa phần người bệnh đều muốn bí mật thông tin cá nhân. Nhiều người lo sợ việc điều trị bằng BHYT sẽ làm lộ thông tin, ảnh hưởng lớn đến cuộc sống của người nhiễm HIV.

Tuy nhiên, theo cơ quan y tế thì vấn đề bảo mật thông tin không đáng lo lắng bởi bệnh nhân HIV/AIDS khi mua thẻ BHYT cũng giống như tất cả mọi người, không cần phải kê khai thông tin bị nhiễm HIV và thẻ BHYT có thể khám ở bất cứ cơ sở y tế nào. Hơn nữa, ngay cả khi không mua BHYT, bệnh nhân vẫn phải kê khai các thông tin cá nhân tại các cơ sở điều trị, tuy nhiên tất cả các phòng khám HIV/AIDS đều là phòng khám được quản lý nên mọi thông tin cá nhân của người bệnh đều được bảo mật. Trong năm 2018, Trung tâm Phòng, chống HIV/AIDS tỉnh phối hợp với BHXH tỉnh đã cấp 63 thẻ BHYT miễn phí cho người nhiễm HIV thuộc đối tượng hộ cận nghèo. 

Tham gia BHYT sẽ đem lại lợi ích thiết thực cho mỗi người, đặc biệt với người nhiễm HIV/AIDS. Do đó, việc người nhiễm HIV/AIDS vượt qua rào cản tự ti, chủ động tham gia BHYT chính là tự bảo vệ tính mạng và sức khỏe của chính mình và những người xung quanh. Đó chính là giải pháp lâu dài, bền vững trong cuộc chiến với đại dịch AIDS.

Bài, ảnh: Thúy Nga

Tin cùng chuyên mục