Nông nghiệp xanh - Nông thôn mới bền vững

Phát triển sản xuất nông nghiệp theo hướng an toàn, hiệu quả và thân thiện môi trường đang tạo chuyển biến rõ nét trong đời sống kinh tế nông thôn. Việc hình thành các vùng cây trồng chủ lực không chỉ tạo ra nông sản chất lượng cao, có thương hiệu và thị trường ổn định, giúp người dân nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống mà còn là nền tảng để các địa phương trong toàn tỉnh hoàn thành, nâng cao các tiêu chí nông thôn mới bền vững.

Anh Đỗ Văn Hưng, một trong những hộ đi đầu chuyển đổi cơ cấu cây trồng theo hướng VietGAP. Gia đình anh có 7 ha thanh long đạt chuẩn, trong đó hơn 1 ha được đầu tư hệ thống tưới tự động.

Dấu ấn nông nghiệp xanh

Từ thay đổi tư duy đến mở rộng quy mô sản xuất an toàn, những kết quả đạt được thời gian qua đã cho thấy dấu ấn rõ nét trong phát triển nông nghiệp xanh của tỉnh. Hiện toàn tỉnh có gần 5.700 ha cây trồng được chứng nhận sản xuất theo các tiêu chuẩn an toàn và bền vững. Trong đó, hơn 3.200 ha đạt tiêu chuẩn VietGAP, 1.561 ha đạt tiêu chuẩn hữu cơ, gần 915 ha đạt tiêu chuẩn Rainforest Alliance, 8 ha đạt chuẩn GlobalGAP - tiêu chuẩn khắt khe nhất trong nông nghiệp an toàn. Ngoài ra, gần 2.000 ha được cấp 149 mã số vùng trồng, có 25 mã số xuất khẩu sang Trung Quốc và châu Âu. Đây là nền tảng quan trọng để tỉnh tiếp tục nâng cao chất lượng sản phẩm gắn với thị trường tiêu thụ ổn định và bền vững.

Cùng với mở rộng diện tích sản xuất theo tiêu chuẩn, tỉnh cũng chú trọng cơ cấu lại giống cây trồng theo hướng chất lượng cao, bảo tồn và phát triển các giống bản địa có lợi thế như chè Shan tuyết, cam sành, bưởi đặc sản… Việc ứng dụng tưới nhỏ giọt, sản xuất trong nhà lưới, tem truy xuất nguồn gốc đang được nhân rộng, giúp bảo vệ môi trường và kiểm soát chất lượng sản phẩm. Nông nghiệp xanh được triển khai gắn với chuỗi giá trị, hướng đến thị trường tiêu thụ ổn định, đặc biệt là xuất khẩu các sản phẩm chủ lực như chè, bưởi, tạo động lực để người dân yên tâm mở rộng sản xuất.

Đồng chí Đỗ Tấn Sơn, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh cho biết: “Phát triển nông nghiệp xanh là nhiệm vụ xuyên suốt, nhằm bảo đảm sinh kế cho người dân, bảo vệ tài nguyên và ứng phó biến đổi khí hậu. Thời gian tới, ngành tập trung xây dựng nông nghiệp sinh thái, hiện đại, hiệu quả dựa trên ba trụ cột: nông nghiệp sinh thái - nông dân chuyên nghiệp - nông thôn hiện đại; chuyển mạnh từ tư duy sản xuất sang tư duy kinh tế, tăng cường liên kết sản xuất theo chuỗi và ứng dụng khoa học - công nghệ, chuyển đổi số; không đánh đổi môi trường để lấy tăng trưởng ngắn hạn”.

Từ những kết quả trên cho thấy nông nghiệp xanh của tỉnh không chỉ là áp dụng quy trình kỹ thuật mà còn là định hướng sản xuất bền vững, hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế - bảo vệ môi trường - phát triển xã hội, tạo nền tảng để các địa phương duy trì và nâng cao các tiêu chí Nông thôn mới theo hướng lâu dài và ổn định.

Hiệu quả lan tỏa từ sản xuất an toàn

Thôn Hùng Tâm hiện là vùng cây ăn quả sạch nổi bật của xã Hùng An. Năm 2018, HTX trồng rau, hoa quả sạch thôn Hùng Tâm được thành lập, đẩy mạnh hỗ trợ và hướng dẫn người dân áp dụng kỹ thuật trồng, chăm sóc cây ăn quả theo hướng hữu cơ. Nhiều hộ mạnh dạn chuyển đổi diện tích vườn, đồi kém hiệu quả sang trồng các loại quả như bưởi, ổi, táo, nhãn, hồng xiêm… Nhờ thực hiện đúng quy trình kỹ thuật, sản phẩm của bà con luôn được đánh giá cao về chất lượng, giá bán ổn định, đặc biệt vào vụ Tết.

Người dân xã Xín Mần chăm sóc vùng rau sạch liên kết sản xuất theo hướng hữu cơ.

Ông Hoàng Hồng Sơn, thôn Hùng Tâm chia sẻ: “Từ ngày áp dụng kỹ thuật trồng, chăm sóc cây ăn quả theo hướng hữu cơ, bưởi của gia đình cho năng suất cao, dễ tiêu thụ hơn. Hiện gia đình có trên 200 gốc bưởi các loại, mỗi năm thu nhập trên 100 triệu đồng”.

Xã Yên Phú phát triển vùng trồng 60 ha thanh long đỏ theo tiêu chuẩn VietGAP tại các thôn 1 Minh Phú, 1A Thống Nhất, 3 Minh Phú, Km 61 và Km 68. Nhờ chất lượng tốt, mẫu mã đẹp, sản phẩm được thương lái thu mua ổn định, giúp người dân có thêm sinh kế bền vững.

Bà Lê Thị Cúc, Trưởng thôn 1 Minh Phú, xã Yên Phú cho biết: “Năm 2021, một vài hộ trong thôn bắt đầu trồng thanh long đỏ theo hướng VietGAP và cho hiệu quả kinh tế rõ rệt. Từ đó, nhiều hộ mạnh dạn chuyển đổi diện tích đất trồng cam, chè, lúa không cho năng suất sang trồng thanh long. Hiện thu nhập từ thanh long của các hộ trong thôn đạt trên 50 triệu đồng mỗi năm, đời sống ngày càng cải thiện, bà con phấn khởi chuẩn bị đón Tết đủ đầy hơn”.

Có lợi thế khí hậu mát mẻ, xã Xín Mần tập trung phát triển vùng rau sạch từ việc chuyển đổi diện tích ngô kém hiệu quả. Năm 2023, HTX Nông sản Mơi Hạnh đã liên kết với các đơn vị tiêu thụ, hướng dẫn người dân sản xuất rau theo quy trình an toàn và đảm bảo đầu ra ổn định. Anh Hoàng Văn Mơi, Chủ nhiệm HTX cho biết: “Khi sản phẩm được đánh giá cao, đầu ra thuận lợi, bà con đã yên tâm mở rộng diện tích và tuân thủ kỹ thuật hơn”.

Toàn xã Xín Mần hiện có gần 3 ha trồng rau sạch, mỗi năm xuất bán 4 vụ. Việc sản xuất theo hướng sạch không chỉ giúp người dân có thêm hướng đi ổn định trong phát triển kinh tế, mà còn góp phần bảo vệ môi trường, hướng tới nền nông nghiệp xanh và bền vững.

Có thể thấy rõ, các mô hình sản xuất xanh đang lan tỏa trong đời sống người dân, góp phần đưa nông nghiệp của tỉnh vững vàng hơn về chất lượng, tự tin mở rộng thị trường và hướng tới giá trị gia tăng cao hơn. Khi sản xuất được tổ chức theo chuỗi, gắn thương hiệu và ứng dụng công nghệ, nông nghiệp xanh không chỉ mang đến nông sản sạch mà còn mở ra con đường phát triển hiện đại, hiệu quả và giàu bản sắc cho địa phương.

Hồng Nhung