Tiềm năng là vậy, thế nhưng tại nhiều địa phương, những thân chè phủ rêu xanh, từng được công nhận là cây di sản của núi rừng sau nhiều năm khai thác, già cỗi, chưa được chăm sóc, bảo vệ đúng cách đang đứng trước nguy cơ suy kiệt. Đằng sau câu chuyện thương hiệu là một thực tế đáng lo về nguy cơ mai một nguồn gen chè cổ quý hiếm.

Chè Shan tuyết với đồng bào vùng cao Tuyên Quang là linh hồn, là người bạn tâm giao, đồng hành từ thế hệ này sang thế hệ khác. Trong nếp sống thường nhật, hương chè đã trở thành một phần ký ức, gắn bó sâu sắc với đời sống và tâm hồn của mỗi người. Cây chè Shan tuyết vì thế được đồng bào nâng niu gìn giữ, truyền lại như một báu vật, bền bỉ sinh sôi giữa đại ngàn, chứng kiến bao đổi thay của đất trời và con người nơi đây.

Giữa những đỉnh núi quanh năm mây phủ, những cội chè Shan cổ thụ hàng trăm năm tuổi từng được ví như “vàng xanh” của núi rừng, kết tinh từ thổ nhưỡng và tiểu vùng khí hậu độc bản. Trên bản đồ chè đặc sản, vùng chè Shan tuyết Tuyên Quang với những tên tuổi như Fìn Hồ trà, Bạch trà chốt đỉnh 2000 Shan tuyết cổ thụ Tây Côn Lĩnh đậm nét, được ví như báu vật giữa đại ngàn.

Trang phục truyền thống là sản phẩm văn hóa của dân tộc, trang phục của người Dao Đỏ được chú ý đến nhiều nhất bởi sự cầu kỳ và màu đỏ rực rỡ.

Với hàng loạt các giải thưởng lớn trong nước và quốc tế, các điểm du lịch tại Công viên địa chất toàn cầu Cao nguyên đá Đồng Văn đang bước vào chu kỳ phát triển chưa từng có. Lượng khách du lịch tăng đột biến, tạo ra những kỳ vọng cho người dân và các doanh nghiệp du lịch. Tuy nhiên, khi du lịch phát triển nhanh hơn sức chịu tải của Cao nguyên đá – một không gian tự nhiên mong manh và hữu hạn – bài toán đặt ra không chỉ là tăng trưởng, mà là giữ gìn.

Từ vùng cao núi đá tai mèo khắc nghiệt, Cao nguyên đá Đồng Văn đang từng bước chuyển mình nhờ du lịch. Lượng khách tăng trưởng mạnh, các mô hình du lịch cộng đồng hình thành và lan tỏa đã mở ra cơ hội sinh kế mới cho người dân vùng cao. Du lịch không chỉ mang lại nguồn thu nhập trực tiếp, mà còn tạo động lực để gìn giữ cảnh quan, văn hóa bản địa, góp phần “mở lối” thoát nghèo nơi cực Bắc Tổ quốc.

Sự phát triển nhanh của du lịch đang tạo ra những áp lực môi trường ngày càng rõ nét trên Cao nguyên đá (CNĐ). Khi lượng khách tăng nhanh hơn khả năng “chịu tải” của thiên nhiên và hạ tầng, những “vết nứt” âm thầm bắt đầu xuất hiện - không ồn ào, nhưng dai dẳng và khó phục hồi.

Sau những thành tựu và cả những “vết nứt” âm thầm đã được chỉ ra, Cao nguyên đá Đồng Văn đang đứng trước yêu cầu phát triển du lịch không thể tiếp tục theo quán tính tăng trưởng số lượng. Áp lực môi trường, nguy cơ bê tông hóa, sự biến dạng văn hóa và quá tải điểm đến, nếu không được xử lý kịp thời sẽ làm xói mòn chính nền tảng tạo nên sức hút của miền đá. Bài toán đặt ra là phát triển như thế nào để hạn chế những vết nứt đang hình thành, hướng tới phát triển bền vững hơn.

Từ tư duy sản xuất manh mún đến một nền nông nghiệp 4.0 làm chủ công nghệ, khát vọng nâng tầm nông sản dần được hiện thực hóa tại Tuyên Quang.

Từ lời hiệu triệu “Diệt giặc dốt” năm 1945 của Chủ tịch Hồ Chí Minh đến công cuộc “xóa mù chữ số” hôm nay, tư tưởng khai dân trí - mở dân quyền - xây dân chủ vẫn là mạch nguồn bất biến trong xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa. Bởi chỉ khi dân có tri thức, hiểu luật, biết quyền và nghĩa vụ của mình, thì nghị quyết của Quốc hội, HĐND mới thật sự đi vào cuộc sống.