GÓC NHÌN

Buổi sáng ở nhiều vùng quê Tuyên Quang, hình ảnh ông bà đưa cháu đến trường đã trở nên quen thuộc. Khi chiều buông, họ lại trở về căn nhà chỉ có người già và trẻ nhỏ, trong khi con cái đang làm việc ở các khu công nghiệp cách quê hàng trăm cây số. Đó là câu chuyện mưu sinh của nhiều gia đình, nhưng cũng là lát cắt phản ánh một thực tế đang diễn ra: khoảng cách giữa tốc độ già hóa dân số với khả năng chuẩn bị cho một xã hội già ngày càng lớn.

Công cuộc sắp xếp thôn, tổ dân phố không chỉ là sự thay đổi về số lượng đầu mối hay địa giới quản lý. Đằng sau những con số giảm xuống là một yêu cầu lớn hơn nhiều: đổi mới phương thức quản trị ở cấp cơ sở. Và ở trung tâm của sự thay đổi ấy chính là đội ngũ trưởng thôn, bí thư chi bộ - những người vẫn được Nhân dân trìu mến gọi "người vác tù và hàng tổng".

Kết quả tuyển sinh lớp 10 năm học 2026 - 2027 tại Tuyên Quang đã được ngành chức năng công bố. Trong số gần 23 nghìn học sinh đến từ 333 trường THCS tham gia dự thi vào 74 trường THPT và trường liên cấp có bậc THPT trên địa bàn tỉnh, có những em vui mừng đạt được nguyện vọng, nhưng cũng không ít học sinh hụt hẫng khi không trúng tuyển vào trường công mong muốn. Ngay lập tức, trên mạng xã hội đã đầy ắp những lời tung hô, chúc mừng, xen lẫn cả những tiếng thở dài, những lời cảm thán… và vô tình tạo áp lực tâm lý rất lớn cho phụ huynh, học sinh.

Trên dải đất hình chữ S thân thương, tiếng súng đã tắt từ lâu và những vết thương trên da thịt giang sơn đã được màu xanh của hòa bình khỏa lấp. Thế nhưng, trong thẳm sâu tâm thức của hàng triệu gia đình Việt Nam, nỗi đau của cuộc chiến vẫn chưa hề nguôi ngoai. Gần 1,2 triệu người con ưu tú của dân tộc đã ngã xuống để đổi lấy tự do, độc lập và thống nhất nước nhà. Nhưng đến hôm nay, vẫn còn khoảng 175.000 liệt sĩ chưa tìm thấy hài cốt; khoảng 300.000 hài cốt khác dù đã được quy tập về các nghĩa trang nhưng vẫn lặng lẽ mang trên bia mộ dòng chữ: "Liệt sĩ chưa xác định được thông tin".

Sau mỗi kỳ đại hội Đảng, điều cán bộ, đảng viên và Nhân dân quan tâm nhất không chỉ là những mục tiêu lớn được xác lập, mà chính là khả năng biến tinh thần nghị quyết thành hành động cụ thể, thành những chuyển động rõ nét trong thực tiễn đời sống. Bởi nghị quyết chỉ thực sự có sức sống khi đi vào cuộc sống, trở thành động lực phát triển, thành niềm tin và kỳ vọng của Nhân dân.

Giới trẻ ngày nay tiếp xúc với mạng xã hội, với internet vạn vật thường bắt gặp những tư liệu lịch sử được giải mật từ kho BigDATA (dữ liệu lớn) trên thế giới với nhiều tài liệu đa dạng, phong phú lần đầu được công bố. Họ gọi đó là tài liệu giải mật.

Chủ trương sáp nhập thôn, tổ dân phố là một chủ trương quan trọng, đang được các địa phương trong tỉnh tập trung triển khai. Để thực hiện chủ trương đúng đắn này, việc làm tốt công tác tư tưởng cho bà con các thôn bản, đặc biệt ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, nơi mỗi thôn bản như một không gian văn hóa là điều rất quan trọng.

Trong kỷ nguyên số, không gian mạng mở ra cho trẻ em kho tàng tri thức khổng lồ nhưng cũng tiềm ẩn không ít cạm bẫy nguy hiểm. Trước thực trạng trên, trong những năm vừa qua, công tác chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em luôn được các cấp, các ngành trên địa bàn tỉnh đặc biệt quan tâm, coi đây là nhiệm vụ chiến lược dài hạn.

Chiều ngày 22/5/2026, trên đường đi học về qua thôn Khau Rịa, xã Du Già, cháu Giàng Thị Mo (sinh năm 2018, dân tộc Mông) bất ngờ bị một con chó thả rông lao vào tấn công trực diện. Vết cắn sâu, rách nát toàn bộ vùng trán khiến cô bé sáu tuổi mất máu trầm trọng. Con thú dữ ấy lại chính là vật nuôi của người cậu ruột, được thả tự do ra đường mà không hề có bất kỳ biện pháp bảo vệ nào.

Bạn tôi làm việc tại một doanh nghiệp, dạo gần đây cứ nhắc đi nhắc lại chuyện làm thủ tục hoàn thuế thu nhập cá nhân như một nỗi bực dọc kéo dài. Không phải vì số tiền quá lớn, cũng không phải vì thiếu hiểu biết về thủ tục, mà vì một cảm giác rất khó chịu: Phải “đi đòi lại tiền của chính mình” thông qua một quy trình vừa rườm rà, vừa thiếu nhất quán, lại vừa khó dự đoán về thời gian xử lý.

Mùa tổng kết năm học vừa đi qua, những buổi họp phụ huynh khép lại cũng là lúc những bức tranh đối lập trong mỗi gia đình hiện rõ. Nhìn vào tờ phiếu thông báo kết quả học tập của con, có người hân hoan, tự hào khoe thành tích, nhưng cũng có những người lặng lẽ cất vội đi như một niềm trăn trở không muốn sẻ chia.

Mấy ngày gần đây, các vụ bạo lực học đường nghiêm trọng liên tiếp xảy ra từ Bắc chí Nam khiến dư luận vô cùng phẫn nộ. Tại Phú Thọ, một nữ sinh lớp 10 bị nhóm bạn hành hung tàn nhẫn ngay trong nhà vệ sinh trường học. Tại Đắk Lắk, một học sinh lớp 6 bị ép quỳ gối, bò dưới đất nhục mạ chỉ vì những ghen tuông vô căn cứ trên mạng xã hội. Đau lòng hơn cả, tại Lâm Đồng, một nam sinh lớp 8 đã tự tử nghi do bị bạo lực học đường giờ vẫn đang giành giật sự sống tại bệnh viện. Đó là những minh chứng đau xót cho thấy môi trường học đường đang có những lỗ hổng an toàn đáng lo ngại.

Suốt tuần vừa rồi, tôi nhận đến 8 cuộc gọi tư vấn dịch vụ do các nhân viên của một phòng khám nha khoa vừa khai trương trên địa bàn phường “thủ thỉ” mỗi ngày. Mỗi ngày một cuộc gọi, cá biệt có ngày 2 cuộc gọi, liên tục, không để người nghe kịp phản hồi, chỉ có tiếng nhân viên tư vấn liên hồi như một chiếc máy đã ghi âm sẵn, chỉ chờ có người bắt máy là bật.

Trong bối cảnh nền kinh tế số đang trở thành động lực tăng trưởng toàn cầu thì việc xây dựng một hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo (ĐMST) không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu cấp thiết để nâng cao sức cạnh tranh của mỗi địa phương. Tại tỉnh Tuyên Quang, Chỉ thị số 05-CT/TU của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về đẩy mạnh xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo đã xác định rõ: Đổi mới sáng tạo chính là "chìa khóa" để giải quyết các bài toán thực tiễn và thúc đẩy phát triển bền vững.