Ca khúc "Giải phóng quân ta ra đi": Xới lại tác quyền sau 48 năm ngủ yên

Ca khúc "Giải phóng quân ta ra đi" từ lâu được biết tới với đồng tác giả là Văn Dung và Triều Dâng.

Chuyện liên quan đến… Giải thưởng Nhà nước

Nhạc sỹ Triều Dâng.

Câu chuyện bắt đầu từ đơn khiếu nại của nhạc sỹ Triều Dâng khi ông bị gạt khỏi danh sách đề cử nhận Giải thưởng Nhà nước. Theo kết quả từ hội đồng cơ sở của Hội Nhạc sĩ Việt Nam trả lời đơn của nhạc sỹ Triều Dâng thì 2 trong số 5 tác phẩm ông gửi hồ sơ tham gia là "Ta, chiến sĩ giải phóng quân" và "Giải phóng quân ta ra đi"có vấn đề về tác quyền nên hội đồng không xem xét.

Cùng với thông tin trên, một tờ báo đã dẫn lời nhạc sỹ Văn Dung cho rằng bài hát "Giải phóng quân ta ra đi" là do một mình ông sáng tác nhưng chính ông đã đề thêm tên Triều Dâng vào.

Trước những ý kiến này, nhạc sĩ Triều Dâng cho biết, ca khúc "Giải phóng quân ta ra đi" là do ông sáng tác cùng nhạc sĩ Văn Dung vào năm 1963 và bài "Ta, chiến sĩ giải phóng quân" do ông viết cùng nhạc sĩ Văn Lưu (đã mất cách đây 4 năm) vào năm 1966. Ông cũng cho biết cả hai ca khúc này đều được in trong quyển “Tiếng hát chống Mỹ cứu nước” (1964 - 1968), được Nhà xuất bản Mỹ Thuật - Âm Nhạc phát hành vào năm 1971 với phần "nhạc và lời: Văn Dung - Triều Dâng" cho bài "Giải phóng quân ta ra đi" và "nhạc và lời: Văn Lưu - Triều Dâng" cho bài "Ta, chiến sĩ giải phóng quân". Hai ca khúc đã gắn liền tên ông với hai tác giả trên cũng đã hiển thị trong các cứ liệu khác và gần đây nhất là trong quyển "Hành khúc giải phóng" do Lê Giang và Lư Nhất Vũ biên tập, vừa được Nhà xuất bản Trẻ phát hành trong năm 2011.

Nhạc sỹ Văn Dung từ chối lên tiếng

Chúng tôi đã tới gặp nhạc sỹ Văn Dung để tìm hiểu về vấn đề này. Tuy nhiên, vị nhạc sỹ này không đưa ra bất cứ ý kiến nào.

Để tìm hiểu rõ hơn về sự việc, chúng tôi đã tìm gặp nhà văn Bùi Bình Thi - một đồng nghiệp của nhạc sỹ Văn Dung tại Ban Văn nghệ Đài Tiếng nói Việt Nam. Nhà văn Bùi Bình Thi cho biết, ông là người đi cùng với nhạc sỹ Văn Dung vào Quảng Trị trong chuyến đi thực tế năm 1965. Chính nhà văn Bùi Bình Thi đã chứng kiến nhạc sỹ Văn Dung ngồi trong hầm sáng tác bài hát trên một tập giấy đặt trên đùi (sau này ông mới biết tên bài hát là "Giải phóng quân ta ra đi"). Sau khi sáng tác, nhạc sỹ Văn Dung đã lẩm nhẩm hát cho ông nghe rất nhiều lần.

Nhà thơ Trần Nguyên Vấn - một đồng nghiệp khác và cũng từng là hàng xóm của nhạc sỹ Văn Dung cho biết, sau khi nhạc sỹ Văn Dung đi thực tế tại chiến trường đường 9 về, vào khoảng năm 1966 ông được nhạc sỹ Văn Dung nhiều lần hát cho mình nghe bài hát nói trên và ông cũng đã thuộc bài hát từ ngày ấy. "Ngày ấy tôi nghe và chỉ biết rằng đó là sáng tác của Văn Dung còn sau này tôi đi B thì không được rõ hai người có thỏa thuận ký tên chung thế nào", nhà thơ Trần Nguyên Vấn nói.