Làm mới câu chuyện Cha Rồng, Mẹ Tiên bằng ngôn ngữ nhạc kịch
Sau thành công của các tác phẩm ca kịch “Khát vọng Đam San”, thanh xướng kịch “Xương Giang đại thắng - Non nước thái hòa”, ca kịch “Hùm thiêng Yên Thế”…, nhạc sĩ Nguyễn Cường và biên kịch Hồng Hoa tiếp tục hợp tác để kể câu chuyện nguồn cội bằng ngôn ngữ nghệ thuật đương đại qua vở nhạc kịch “Lạc Long Quân và Âu Cơ”.
![]() |
| Nhạc sĩ Nguyễn Cường và biên kịch Hồng Hoa trong buổi chia sẻ về vở nhạc kịch “Lạc Long Quân và Âu Cơ” |
Cách kể mới từ câu chuyện đã quen thuộc
Truyền thuyết Lạc Long Quân - Âu Cơ với hình ảnh bọc trăm trứng là một phần ký ức văn hóa của mỗi người dân nước Việt. Truyền thuyết ấy lý giải về cội nguồn dân tộc, về hai chữ “đồng bào” thiêng liêng mà gần gũi, để qua hàng ngàn năm lịch sử, biểu tượng Cha Rồng, Mẹ Tiên vẫn hiện diện trong đời sống tinh thần, trở thành sợi dây kết nối các thế hệ.
Song, có lẽ chính sự quen thuộc của truyền thuyết ấy cũng đặt ra thử thách đối với những người làm nghệ thuật khi muốn chuyển thể thành một tác phẩm sân khấu để câu chuyện không chỉ dừng lại ở việc minh họa những tình tiết vốn đã được nhiều người biết đến, mà có thể tạo nên sức hấp dẫn riêng, khơi gợi những cảm nhận mới cho công chúng đương đại.
Với vai trò tổng đạo diễn, biên kịch Hồng Hoa hướng tới một vở ca kịch mang ngôn ngữ sân khấu đương đại nhưng có căn cốt từ văn hóa Việt Nam. Với chị, điều quan trọng không chỉ nằm ở việc tạo ra một hình thức thể hiện mới, mà còn ở khả năng khám phá những tầng ý nghĩa chưa được khai thác hết.
Trung thành với tinh thần truyền thuyết không đồng nghĩa với việc phải giữ nguyên từng tình tiết kể chuyện, mà cần tìm kiếm những chiều sâu tâm lý, những ý nghĩa mới từ chính các biểu tượng quen thuộc, để tác phẩm vừa bảo tồn được giá trị gốc của di sản, vừa mang đến cách cảm nhận mới” - biên kịch Hồng Hoa chia sẻ.
Từ cách tiếp cận đó, kịch bản nhạc kịch “Lạc Long Quân và Âu Cơ” không tập trung vào cuộc gặp gỡ và chia ly của cha Rồng, mẹ Tiên, hay sự ra đời của bọc trăm trứng, mà hướng tới một câu chuyện rộng hơn về quá trình hình thành cộng đồng, hành trình khai mở giang sơn và sự gắn kết của một dân tộc.
Đáng chú ý, biên kịch Hồng Hoa lựa chọn nhìn cuộc chia ly năm mươi người con theo cha xuống biển, năm mươi người con theo mẹ lên núi là “cuộc chia ly mở cõi”, là quyết định mang tầm vóc cộng đồng để gìn giữ non sông và mở mang bờ cõi, bảo vệ muôn dân. Dù đi về hai hướng để xây dựng cuộc sống trên vùng đất mới, những người con vẫn thuộc về một dân tộc, có tình nghĩa đồng bào và ý thức chung nguồn cội. Và đó cũng là thông điệp “Ngọn lửa Lạc Hồng - nghĩa đồng bào” như sợi chỉ đỏ xuyên suốt toàn bộ tác phẩm.
Đưa âm hưởng dân gian vào sân khấu đương đại
Kịch bản “Lạc Long Quân và Âu Cơ” được cấu trúc thành sáu chương, tạo thành một hành trình xuyên suốt từ “Giao hòa”, “Khai thiên lập địa”, “Mộc Tinh Sắc Han”, “Tiếng gọi muôn dân và cuộc chia ly mở cõi”, “Những giọt mưa Văn Lang”, “Thắp lửa Lạc Hồng - Rước mẹ Âu Cơ về biển”. Mỗi chương mang một ý nghĩa riêng, đồng thời, góp phần phát triển tư tưởng chung của tác phẩm.
![]() |
| Kịch bản nhạc kịch “Lạc Long Quân và Âu Cơ” |
Sau những cuộc giao hòa, sinh thành, thử thách và mở cõi, nhà nước Văn Lang được hình thành, người con cả Lân Lang được suy tôn làm Hùng Vương. Nhưng câu chuyện chưa kết thúc bằng sự ra đời của một quốc gia, mà được khép lại trong cuộc đoàn tụ với hình tượng Rước mẹ Âu Cơ về biển.
“Nếu cuộc chia ly là để mở cõi, thì cuộc đoàn tụ là để khẳng định rằng, dù đi về những phương trời khác nhau, những người con của Rồng Tiên vẫn thuộc về một dân tộc. Và ngọn lửa Lạc Hồng được thắp lên chính là ngọn lửa của cội nguồn, của tình nghĩa đồng bào, của trách nhiệm gìn giữ và trao truyền giang sơn. Tôi muốn từ một huyền thoại về sự sinh thành, tác phẩm trở thành một câu chuyện về sự trưởng thành của cả một dân tộc”, biên kịch Hồng Hoa chia sẻ.
Để khán giả hôm nay thực sự cảm nhận được vẻ đẹp và ý nghĩa của truyền thuyết “Lạc Long Quân và Âu Cơ”, ekip thực hiện đã tìm kiếm sự kết hợp của âm nhạc, ngôn ngữ sân khấu, hình tượng nhân vật và các biểu tượng văn hóa. Tất cả cùng tham gia kể chuyện, làm bật lên những tầng cảm xúc và ý nghĩa mà lời nói chưa thể diễn đạt hết. Trong đó, âm nhạc của nhạc sĩ Nguyễn Cường giữ vai trò kiến tạo không gian huyền thoại, khắc họa đời sống nội tâm nhân vật và dẫn dắt cảm xúc khán giả.
Nhạc sĩ đưa vào vở diễn các giai điệu nhạc quen thuộc của người dân nước Việt, từ hát xoan Phú Thọ đến chèo, quan họ, hò Trung Bộ, dân ca Nam Bộ… “để làm sao thể hiện được bóng dáng và tinh thần Việt Nam” mà mỗi người dân Việt khi đến nghe nhạc kịch cũng tìm thấy những sự gần gũi, thân quen.
“Âm nhạc dân gian chính là kim cương, là vàng, cha ông đã để lại một gia sản như thế, ta phải biết khai thác, chứ không cần đi tìm ở đâu xa”, nhạc sĩ chia sẻ.
Theo kế hoạch, vở nhạc kịch “Lạc Long Quân và Âu Cơ” sẽ được dàn dựng và công diễn vào tháng 4-2027 nhân dịp Giỗ Tổ Hùng Vương. Sau 7 năm ấp ủ tâm huyết cho hành trình sáng tạo tác phẩm, các tác giả kỳ vọng vở nhạc kịch sẽ có sức sống lâu bền, được diễn ở trong và ngoài nước để những câu chuyện của cha ông không ngừng được kể lại, được sáng tạo và tiếp tục sống trong đời sống văn hóa hôm nay.











Ý kiến bạn đọc