Xe hybrid tự sạc đứng ở đâu trong bài toán phát thải và chi phí nhiên liệu?

Xe hybrid tự sạc giải quyết bài toán kép: Nhiên liệu và khí thải

Trong hơn 2 năm trở lại đây, xe hybrid không còn xa lạ khi không chỉ Toyota, mà nhiều thương hiệu Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc giới thiệu các dòng xe xăng lai điện tại Việt Nam. Theo thống kê của Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA), 8 tháng đầu năm 2026, 13.889 chiếc xe hybrid đã được bán ra, tăng 65% so với cùng kỳ năm ngoái, trong đó, đa phần là xe hybrid tự sạc. Toyota vẫn là thương hiệu xe hybrid bán chạy khi chiếm đến hơn 67% thị phần.

Tất cả các mẫu xe hybrid hãng Nhật Bản phân phối đều là dòng hybrid tự sạc, nghĩa là động cơ điện được sạc thông qua quá trình vận hành và từ động cơ xăng, không cần cắm sạc và không phụ thuộc vào hạ tầng trạm sạc. Tất cả các mẫu xe hybrid tự sạc của Toyota đều đáp ứng tiêu chuẩn về khả năng tiết kiệm nhiên liệu để được hưởng chính sách ưu đãi 30% thuế tiêu thụ đặc biệt, có hiệu lực từ đầu năm 2026, giúp giá xe giảm từ 37-200 triệu đồng. Ví dụ, theo thông tin từ hãng, trong điều kiện đường hỗn hợp, mẫu xe Corolla Cross HEV tiêu thụ 3,67 lít/100km, xe Corolla Cross 1.8V tiêu thụ 7,55 lít/100km, tức tiết kiệm khoảng 51%. Khi di chuyển trong đô thị, phiên bản HEV tiêu thụ 3,01 lít/100km, bản thuần xăng là 9,9 lít/100km, tức tiết kiệm đến gần 70%. Trong bối cảnh giá xăng biến động khó lường, các mẫu xe tiết kiệm nhiên liệu mà không thay đổi thói quen sử dụng như xe hybrid tự sạc là giải pháp di chuyển góp phần không nhỏ vào việc bảo đảm an ninh năng lượng khi được tạo điều kiện phát triển.

Khả năng tiết kiệm nhiên liệu kéo theo việc giảm mức phát thải ra môi trường. Nghiên cứu của Cơ quan Năng lượng quốc tế (IEA) được thực hiện bởi Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô Nhật Bản (JAMA) cho thấy, trong điều kiện cụ thể, xe thuần điện phát thải 28 tấn CO2 trong vòng đời của mình; xe hybrid sạc ngoài phát thải 24,5 tấn CO2; xe hybrid phát thải 28 tấn CO2 và xe động cơ đốt trong chạy xăng phát thải 34 tấn CO2. Theo đó, xe hybrid và xe thuần điện có mức phát thải tương đương nhau.

Xe hybrid tự sạc là một giải pháp di chuyển xanh

Với khả năng tiết kiệm nhiên liệu và giảm phát thải, xe hybrid tự sạc có thể được xem là một trong những giải pháp di chuyển thân thiện môi trường cần được chú trọng phát triển. Tại Diễn đàn Hợp tác địa phương Việt Nam - Nhật Bản lần thứ 2 diễn ra tại thành phố Huế hôm ngày 6-9, Toyota Việt Nam đã đưa ra một số đề xuất với Chính phủ Việt Nam về việc công nhận vai trò của ô tô hybrid tự sạc (HEV) trong quá trình chuyển đổi giao thông theo hướng điện hóa, cũng như chiến lược phát triển ngành công nghiệp ô tô tại Việt Nam. Đáng chú ý, ông Osamu Hirata - Tổng Giám đốc Toyota Việt Nam đề xuất xe HEV cũng được công nhận là phương tiện được ưu tiên lưu thông cùng với xe thuần điện BEV trong Vùng phát thải thấp (LEZ) tại thành phố Hồ Chí Minh. Trước đó, theo dự thảo đề án kiểm soát khí thải giao thông, từ tháng 7-2027, thành phố thí điểm Vùng phát thải thấp (LEZ) ở vùng lõi trung tâm và Thủ Thiêm với tổng diện tích hơn 16,6km2, hạn chế xe dưới chuẩn khí thải đi vào. Từ đầu năm 2029, vùng LEZ sẽ mở rộng ra Vành đai 2, rộng khoảng 280km2.

Bên cạnh đó, đại diện hãng xe Nhật Bản cũng đề xuất có thể từng bước chuyển từ cơ chế thuế tiêu thụ đặc biệt hiện dựa trên dung tích động cơ sang cơ chế thuế dựa trên mức phát thải CO2. Chính sách thuế phản ánh tốt hơn mức độ phát thải của các công nghệ xe khác nhau và tạo động lực mạnh mẽ hơn cho các phương tiện có mức phát thải thấp. Toyota Việt Nam cũng đang trong quá trình thực hiện dự án hiện đại hóa nhà máy và xây dựng dây chuyền sản xuất xe hybrid với tổng vốn đầu tư khoảng 360 triệu USD, góp phần thúc đẩy sự phát triển dòng xe phát thải thấp đồng thời đáp ứng tốt hơn nhu cầu thị trường.