CyberZ UniTour 2026 trang bị kỹ năng chống lừa đảo cho sinh viên

CyberZ UniTour 2026 là hoạt động trọng tâm trong khuôn khổ Dự án truyền thông cộng đồng “CyberZ - Tiên phong phòng trừ lừa đảo”, dưới sự chỉ đạo của Cục An ninh mạng (A05), Bộ Công an và sự bảo trợ của Trung ương Hội Sinh viên Việt Nam.

Thông qua các hoạt động cung cấp kiến thức, trải nghiệm và tương tác, chương trình hướng tới trang bị kỹ năng nhận diện, phòng ngừa lừa đảo trực tuyến, đồng thời khuyến khích sinh viên chủ động lan tỏa thông điệp an toàn số trong cộng đồng.

Việc đưa CyberZ đến các trường đại học nhằm mở rộng không gian tiếp cận kiến thức an toàn số, đưa những cảnh báo về lừa đảo trực tuyến trở thành kỹ năng thực hành gần gũi với sinh viên. Đây cũng là cách phát huy vai trò của người trẻ trong việc nhận diện nguy cơ, bảo vệ bản thân, gia đình và góp phần xây dựng cộng đồng số an toàn.

Chương trình CyberZ UniTour 2026 chính thức đến với sinh viên Học viện Báo chí và Tuyên truyền. Ảnh: Ban tổ chức

Trang bị kỹ năng thực tế trước thủ đoạn lừa đảo ngày càng tinh vi

Phát biểu tại chương trình, Trung tá Lê Anh Tuấn, Phó Trưởng phòng Phòng, chống tội phạm sử dụng không gian mạng, xâm phạm trật tự an toàn xã hội, Cục An ninh mạng, Bộ Công an, cho biết, các thủ đoạn lừa đảo hiện nay không chỉ dựa vào việc giả mạo tài khoản, danh tính mà còn khai thác trí tuệ nhân tạo để tạo dựng hình ảnh, giọng nói và những tình huống có tính thuyết phục cao. Sinh viên có thể đối mặt những lời mời thực tập giả mạo, tin nhắn nhờ chuyển tiền từ tài khoản người quen hoặc cuộc gọi giả danh người thân trong tình huống khẩn cấp.

Theo Trung tá Lê Anh Tuấn, việc thường xuyên sử dụng mạng xã hội, thành thạo các ứng dụng công nghệ không đồng nghĩa với khả năng tự bảo vệ trước những tình huống lừa đảo phức tạp. Điều quan trọng là mỗi người phải hình thành thói quen kiểm chứng thông tin, bình tĩnh trước những yêu cầu bất thường và biết cách tìm kiếm sự hỗ trợ khi cần thiết.

Từ thực tế đó, chương trình tập trung vào việc giúp sinh viên chuyển hóa kiến thức thành kỹ năng xử lý tình huống cụ thể. Trước các yêu cầu chuyển tiền, cung cấp mật khẩu, mã xác thực hoặc cài đặt ứng dụng lạ, người dùng cần chủ động dừng lại, xác minh thông tin qua kênh liên lạc độc lập và không thực hiện theo những chỉ dẫn chưa được kiểm chứng.

Trung tá Lê Anh Tuấn, Phó Trưởng phòng Phòng, chống tội phạm sử dụng không gian mạng, xâm phạm trật tự an toàn xã hội, Cục An ninh mạng, Bộ Công an. Ảnh: Ban tổ chức

Bên cạnh khả năng tự bảo vệ, sinh viên cũng được khuyến khích chủ động chia sẻ kiến thức với gia đình, bạn bè; hướng dẫn người thân bảo vệ tài khoản và nhận diện các dấu hiệu bất thường trên không gian mạng. Khi phát hiện hoặc trở thành nạn nhân của hành vi lừa đảo, cần sớm tìm kiếm sự hỗ trợ, trình báo cơ quan chức năng và lưu giữ thông tin liên quan phục vụ công tác xử lý.

Kết nối sinh viên, lan tỏa tinh thần tiên phong phòng, chống lừa đảo

Một trong những định hướng quan trọng của CyberZ UniTour 2026 là phát huy sức sáng tạo và khả năng tiếp cận công nghệ của sinh viên, đưa các bạn từ vị trí tiếp nhận thông tin cảnh báo trở thành những chủ thể tích cực tham gia phòng, chống lừa đảo trực tuyến.

Trong khuôn khổ dự án, sinh viên có cơ hội tiếp cận Cổng thông tin CyberZ, tìm hiểu kiến thức an toàn số, trải nghiệm các tình huống nhận diện lừa đảo và thực hành lựa chọn phương án xử lý. Các hoạt động tương tác hướng tới giúp người tham gia không chỉ nhận biết thủ đoạn mà còn hiểu cách ứng phó phù hợp trong những tình huống có thể gặp trong cuộc sống hằng ngày.

Cùng với hoạt động trải nghiệm, cuộc thi CyberZ Challenge là không gian để sinh viên phát huy tư duy sáng tạo, xây dựng các sản phẩm truyền thông, đề xuất ý tưởng và giải pháp góp phần nâng cao nhận thức cộng đồng về phòng, chống lừa đảo trực tuyến. Những nội dung có tính thực tiễn, dễ hiểu và có khả năng lan tỏa sẽ góp phần đưa kiến thức an toàn số đến gần hơn với người sử dụng internet.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Thị Trường Giang, Phó Giám đốc Học viện Báo chí và Tuyên truyền nhấn mạnh: "Dự án là một cách tiếp cận rất phù hợp với giới trẻ, lấy chính người trẻ làm trung tâm, phát huy khả năng sáng tạo của người trẻ và sử dụng những phương thức truyền thông mà người trẻ am hiểu để lan tỏa kiến thức, kỹ năng phòng, chống lừa đảo đến cộng đồng".

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Thị Trường Giang, Phó Giám đốc Học viện Báo chí và Tuyên truyền. Ảnh: Ban tổ chức

Theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Thị Trường Giang, không nhất thiết phải có một chiến dịch truyền thông thật lớn mới tạo ra được tác động xã hội. Đôi khi, chỉ cần một nội dung hữu ích được chia sẻ đúng cách cũng có thể giúp hàng nghìn người nhận ra một thủ đoạn lừa đảo mà trước đó họ chưa từng biết đến. Tuy nhiên, trong hoạt động truyền thông phòng, chống lừa đảo, sáng tạo phải luôn đi cùng với trách nhiệm. Các em sinh viên cần kiểm chứng thông tin, tôn trọng quyền riêng tư của nạn nhân, tránh khai thác những câu chuyện đau lòng chỉ để thu hút sự chú ý và tuyệt đối không vô tình tiếp tay cho việc lan truyền những thủ đoạn lừa đảo.

Theo định hướng của Cục An ninh mạng, hiệu quả của dự án cần được thể hiện qua những thay đổi cụ thể trong nhận thức và hành động của sinh viên: biết nhận diện dấu hiệu đáng ngờ, kiểm chứng thông tin, bảo vệ dữ liệu cá nhân và tìm kiếm sự hỗ trợ đúng cách khi gặp nguy cơ. Đồng thời, việc lan tỏa thông tin phải bảo đảm tính chính xác, có căn cứ, không gây tổn thương cho người bị lừa đảo và không thay thế vai trò của cơ quan chức năng trong hoạt động điều tra, xử lý vi phạm.

Đông đảo các bạn sinh viên tham dự sự kiện. (Ảnh Ban tổ chức)