Đưa kỹ năng số ngấm sâu vào đời sống người dân

Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia đã tạo những chuyển biến căn bản, thiết thực ngay từ cơ sở. Tại nhiều địa phương, chính sách mới đã tạo đột phá quan trọng trong phát triển kinh tế-xã hội, nâng cao chất lượng đời sống người dân.

Năng suất lao động tăng nhanh

Tỉnh ủy Hà Tĩnh đã triển khai thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW quyết liệt, bài bản với tinh thần đưa chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo thành trục phát triển mới.

Trong thời gian ngắn, từ tỉnh đến các sở, ngành và từng xã, phường đã hoàn thành việc quán triệt, thành lập ban chỉ đạo, ban hành chương trình hành động và phân công nhiệm vụ theo phương châm “rõ người, rõ việc, rõ thời hạn”.

Từ việc xác định “đột phá” trong xây dựng chính quyền số đô thị, đến nay, phường Trần Phú đã tạo lập thành công mô hình doanh nghiệp vừa và nhỏ chuyển đổi số, tăng năng suất lao động.

Mô hình hợp tác xã nuôi lươn không bùn là một thí dụ. Theo Giám đốc Hợp tác xã thanh niên Thành Sen, anh Đặng Văn Cường, nhờ các khâu tự động hóa, thời gian lươn trưởng thành rút ngắn xuống hơn 50% (từ 8 tháng xuống còn 5 tháng/lứa), tỷ lệ sống cao hơn 30%, mật độ nuôi tăng 20%... nhân công giảm ít nhất 30%. Đảng ủy phường Trần Phú chỉ đạo nhân rộng mô hình nuôi lươn không bùn này trên địa bàn toàn phường, đến nay đã hình thành mạng lưới hỗ trợ nhau trong chăm sóc, tiêu thụ sản phẩm.

Theo đồng chí Nguyễn Phi Khanh, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy phường Trần Phú, Thường trực Đảng ủy phường quan tâm đầu tư hạ tầng công nghệ thông tin, xây dựng chính quyền điện tử, xác định thúc đẩy chuyển đổi số đồng bộ trên các lĩnh vực kinh tế-xã hội.

Phường xác định chuyển đổi số là xu hướng tất yếu trong tương lai, nhất là đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh, nâng cao năng suất lao động. Hỗ trợ người dân và doanh nghiệp, phường Trần Phú đã tổ chức nhiều lớp tập huấn, chuyển giao kỹ thuật, công nghệ và hướng nghiệp giúp nhiều gia đình gia tăng sản xuất, phát triển kinh tế phù hợp điều kiện đô thị hiện đại.

Phường Nam Hồng Lĩnh thực hiện chuyển đổi số gắn với phát triển hạ tầng và thực tế đã thu hút nhiều doanh nghiệp đầu tư tại các cụm công nghiệp. Hiện, phường có Cụm công nghiệp Nam Hồng đã lấp đầy 100%, và Cụm công nghiệp Cổng Khánh 2 đã lấp đầy hơn 64%... Việc phường tăng tốc mở rộng các cụm công nghiệp mới cho thấy sức hút rất lớn của một địa phương đặt mục tiêu chuyển đổi số gắn với phát triển hạ tầng.

Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy phường Nam Hồng Lĩnh, đồng chí Hoàng Bá Khang cho biết: Phường thực hiện hành chính tinh gọn, hạ tầng thông minh để mỗi người dân đều tự tin bước vào không gian số. Điểm sáng của phường là phổ cập chữ ký số cá nhân (MYSIGN), tích hợp định danh VNeID và triển khai các kênh tương tác số trực tiếp giữa chính quyền với nhân dân. Qua đó, quản lý đô thị, thu nộp thuế, đăng ký kinh doanh hay phản ánh hạ tầng đều được giải quyết trên không gian mạng.

Theo Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty cổ phần Sợi Nghệ Tĩnh, anh Trịnh Quốc, chính quyền số có lợi cho cộng đồng doanh nghiệp, nhất là đối với những doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo (startup) vốn có quy mô nhỏ, kinh nghiệm chưa nhiều, cần sự hỗ trợ từ Nhà nước. Công ty cổ phần Sợi Nghệ Tĩnh có 127 người, năm 2025 công ty sản xuất được gần 5.000 tấn sợi, doanh thu đạt 550 tỷ đồng. Chưa dừng lại ở đó, công ty đang đầu tư khoảng 400 tỷ đồng để nâng cao năng lực sản xuất, lên 18.000 tấn sợi/năm.

Dám nghĩ, dám làm vì lợi ích nhân dân

Nhìn lại gần 2 năm thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, nhiều người không khỏi bỡ ngỡ vì những đổi thay trong đời sống. Nhiều mô hình, phong trào trực tiếp tác động và làm thay đổi diện mạo địa phương. Việc ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số vào hoạt động quản lý, điều hành và giải quyết thủ tục của cơ quan nhà nước phục vụ người dân, doanh nghiệp tốt hơn.

Cán bộ Ban Xây dựng Đảng - Đảng ủy phường Vinh Lộc, tỉnh Nghệ An hướng dẫn người dân về các phần mềm điện tử trong công tác Đảng. (Ảnh: NGUYÊN NGUYÊN)

Chuyển đổi số trong các cơ quan Đảng được triển khai mạnh mẽ trên toàn quốc. Sổ tay đảng viên điện tử trở thành "cẩm nang số" hỗ trợ đảng viên trong sinh hoạt, học tập và thực hiện nhiệm vụ; giúp các đảng viên kết nối liên tục, chặt chẽ với tổ chức đảng, không bị hạn chế vì khoảng cách địa lý.

Phó Trưởng ban Tổ chức Tỉnh ủy Nghệ An, đồng chí Lê Trường Giang nhớ lại câu chuyện tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong quá trình thành lập Chi bộ Hội Nghề cá Quỳnh Lập (khi đó đồng chí là Bí thư Thị ủy Hoàng Mai). Đồng chí Lê Trường Giang chia sẻ: Nếu như đặt vào điều kiện hiện tại thì cái khó lúc đó của Chi bộ Hội Nghề cá Quỳnh Lập sẽ được giải quyết nhanh. Việc sinh hoạt chi bộ trực tuyến, đến thời điểm này đã là một việc làm quen thuộc đối với nhiều đảng viên.

Tuy vậy, mấy năm về trước, do phải vươn khơi bám biển dài ngày, các đảng viên của Chi bộ Hội Nghề cá Quỳnh Lập sinh hoạt chi bộ qua sóng radio, khi các thuyền neo trú sát nhau trên biển. Vào thời điểm đó đây là trường hợp rất đặc biệt và phải có những cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm, mới “dám” cho phép chi bộ được thành lập. Chi bộ Hội Nghề cá Quỳnh Lập nhiều năm qua đã lãnh đạo, chỉ đạo hội viên, người lao động trong nhiều hợp tác xã vươn khơi bám biển phát triển kinh tế, góp phần giữ vững chủ quyền biển đảo của Tổ quốc.

Tại tỉnh Nghệ An, xã Hùng Châu được sáp nhập từ bốn xã thuần nông, trước đây nhiều xóm thuộc “vùng sâu, vùng xa”, bị coi là lạc hậu, nhưng nhờ có chuyển đổi số, người dân đã biết sử dụng các nền tảng mạng xã hội bán các sản phẩm của địa phương, việc thanh toán bằng chuyển khoản người dân cũng đã thành thạo. Gần đây, người dân tiếp tục được hưởng lợi nhờ sáng kiến “góc chuyển đổi số tại xóm”.

Bí thư Chi bộ xóm Tháp Ngọc, đồng chí Đậu Văn Dũng thông tin, xã đã trang bị 20 bộ máy tính, máy in từ nguồn lực xã hội hóa để thực hiện mô hình “Góc chuyển đổi số” tại 20 xóm. Người dân rất tin tưởng, ủng hộ, nhiều cá nhân đóng góp vật chất; tự nguyện vận hành, hướng dẫn nhân dân sử dụng máy tính, thủ tục hành chính tại “Góc chuyển đổi số”.

Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy xã Hùng Châu, đồng chí Ngô Thành Công thông tin: Góc chuyển đổi số tại xóm, thôn là cầu nối người dân với Trung tâm Phục vụ hành chính công của xã. Như vậy từ nay người dân có thể thực hiện nhiều thủ tục hành chính ngay tại xóm. Những tình nguyện viên thật sự là cánh tay nối dài của cán bộ, công chức xã. Nhưng việc này sẽ không thể thực hiện được nếu không chuyển đổi số tại cơ sở. Từ nay, các tổ công nghệ số cộng đồng ở các thôn, xóm, khối phố có thêm những cộng tác viên mới. Đó chính là cánh tay nối dài đưa kỹ năng số ngấm sâu vào đời sống người dân.

Nhờ các cộng tác viên, việc cài đặt VNeID, tạo tài khoản dịch vụ công quốc gia hay thực hiện thanh toán trực tuyến không dùng tiền mặt… trở nên thuận tiện và phổ biến. Chuyển đổi số tại cơ sở rõ ràng luôn cần cán bộ, đảng viên và cả người dân dám nghĩ, dám làm, tận tâm phục vụ nhân dân.