Nghị quyết 03 Tiếp sức cho sản phẩm OCOP bứt phá

Những năm qua, Chương trình “Mỗi xã một sản phẩm” (OCOP) đã trở thành động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn, nâng cao giá trị sản phẩm đặc trưng của các địa phương. Việc ban hành Nghị quyết số 03/2021/NQ-HĐND ngày 16/7/2021 của Hội đồng nhân dân tỉnh Tuyên Quang về chính sách hỗ trợ phát triển sản phẩm OCOP giai đoạn 2021– - 2025 đã tạo “cú hích” mạnh mẽ, giúp các chủ thể sản xuất mạnh dạn đầu tư, mở rộng quy mô, nâng cao chất lượng sản phẩm, từng bước khẳng định thương hiệu nông sản địa phương trên thị trường.

Sản phẩm chuối sấy của Hợp tác xã Chiêu Yên, xã Lực Hành được xuất khẩu sang các nước châu Âu.

Chính sách thiết thực, tạo động lực cho chủ thể OCOP

Nghị quyết số 03/2021/NQ-HĐND của HĐND tỉnh Tuyên Quang được ban hành nhằm cụ thể hóa các chủ trương của Trung ương về phát triển chương trình OCOP, đồng thời tạo cơ chế hỗ trợ thiết thực cho các tổ chức, cá nhân tham gia phát triển sản phẩm đặc trưng của địa phương. Theo đó, nghị quyết tập trung hỗ trợ các nội dung quan trọng như: Hỗ trợ 50% lãi suất, tối đa không quá 18 tháng, với mức vay không quá 5 tỷ đồng/hợp tác xã vay vốn để tổ chức xây dựng và hoàn thiện sản phẩm OCOP; hỗ trợ 50% tổng chi phí đầu tư xây dựng, sửa chữa, mua sắm trang thiết bị bảo quản sản phẩm cho tổ chức thực hiện việc giới thiệu và bán các sản phẩm OCOP, tối đa không quá 100 triệu đồng/điểm đối với trong tỉnh và không quá 200 triệu đồng/điểm đối với ngoài tỉnh; hỗ trợ thiết kế bao bì, nhãn mác; xây dựng tiêu chuẩn chất lượng; hỗ trợ đăng ký bảo hộ nhãn hiệu; hỗ trợ nâng cấp sản phẩm đạt từ 3 sao trở lên. Cụ thể, hỗ trợ sản phẩm đạt 3 sao hỗ trợ 10 triệu đồng/sản phẩm; sản phẩm đạt 4 sao hỗ trợ 20 triệu đồng/sản phẩm; sản phẩm đạt 5 sao hỗ trợ 50 triệu đồng/sản phẩm… Đây là hành lang pháp lý và nguồn lực quan trọng giúp Chương trình OCOP của tỉnh Tuyên Quang phát triển bài bản, có chiều sâu. Nhiều xã, phường của tỉnh đã chủ động rà soát, lựa chọn các sản phẩm đặc trưng để đầu tư phát triển, đồng thời khuyến khích người dân tham gia sản xuất theo chuỗi giá trị.

Theo đồng chí Hoàng Anh Cương, Giám đốc Sở Công thương tỉnh Tuyên Quang: Nghị quyết số 03/2021/NQ-HĐND ngày 16/7/2021 của Hội đồng nhân dân tỉnh về chính sách hỗ trợ phát triển sản phẩm OCOP giai đoạn 2021 -

2025 đã tạo động lực quan trọng thúc đẩy các chủ thể sản xuất trên địa bàn tỉnh mạnh dạn đầu tư, nâng cao chất lượng và xây dựng thương hiệu cho sản phẩm địa phương. Thông qua các chính sách hỗ trợ nhiều sản phẩm nông sản, đặc sản của tỉnh đã được chuẩn hóa, nâng cao giá trị và từng bước khẳng định vị thế trên thị trường.

Điểm nổi bật của Nghị quyết là đã tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ trong cộng đồng doanh nghiệp, hợp tác xã và hộ sản xuất. Nếu trước đây nhiều cơ sở sản xuất còn nhỏ lẻ, thiếu định hướng xây dựng thương hiệu thì nay đã chủ động đổi mới công nghệ, cải tiến mẫu mã, chú trọng tiêu chuẩn chất lượng sản phẩm. Nhiều chủ thể OCOP đã tích cực tham gia các hội chợ, triển lãm, kết nối cung cầu trong và ngoài tỉnh; sản phẩm từng bước tiếp cận các kênh phân phối hiện đại như siêu thị, sàn thương mại điện tử. Qua đó không chỉ mở rộng thị trường tiêu thụ mà còn góp phần nâng cao thu nhập cho người dân, thúc đẩy phát triển kinh tế khu vực nông thôn.

Tính đến đầu năm 2026, toàn tỉnh Tuyên Quang đã có 450 sản phẩm đạt tiêu chuẩn OCOP 3 sao trở lên, trong đó có 2 sản phẩm 5 sao cấp Quốc gia; 12 sản phẩm được Cục Sở hữu trí tuệ Việt Nam cấp chứng nhận Chỉ dẫn địa lý. Các sản phẩm tập trung ở nhiều nhóm ngành như: thực phẩm, đồ uống, dược liệu, sản phẩm thủ công mỹ nghệ và dịch vụ du lịch nông thôn. Nhiều sản phẩm đặc trưng của tỉnh như chè Shan tuyết, mật ong, miến dong, cam, bưởi, thịt trâu khô, sản phẩm từ cá, từ dược liệu… đã khẳng định được vị thế trên thị trường.

Nâng cao giá trị nông sản,mở rộng thị trường

Một trong những hiệu quả rõ nét của Nghị quyết số 03/2021/NQ-HĐND là giúp nâng cao giá trị các sản phẩm nông sản đặc trưng của địa phương. Thông qua các chính sách hỗ trợ, nhiều chủ thể đã đầu tư máy móc, cải tiến quy trình chế biến, xây dựng thương hiệu và nâng cao chất lượng sản phẩm.

Sau sản phẩm chuối sấy dẻo, Hợp tác xã Chuối sạch Chiêu Yên, xã Lực Hành tiếp tục chinh phục nhà phân phối và người tiêu dùng châu Âu, đặc biệt là vương quốc Anh bằng sản phẩm chuối sấy giòn. Anh Nguyễn Thế Hải, Giám đốc Hợp tác xã phấn khởi cho biết: Năm 2025, Hợp tác xã ký kết với Công ty Cổ phần R.Y.B (Hà Nội) - doanh nghiệp xuất khẩu hàng đầu nông, lâm, thủy sản xuất khẩu 600 hũ chuối sấy dẻo, với trọng lượng 0,5 kg/hũ sang thị trường Anh Quốc. Lần đầu ra mắt, sản phẩm chuối sấy dẻo của HTX đã lấy được niềm tin người tiêu dùng.

Cũng như sản phẩm chuối sấy của HTX Chuối sạch Chiêu Yên, sản phẩm trà Shan tuyết Phìn Hồ, xã Thông Nguyên cũng đã khẳng định vị trí TOP đầu ở thị trường trong nước và quốc tế. Bà Lý Mùi Mương, Phó Giám đốc Hợp tác xã Chế biến trà Phìn Hồ, xã Thông Nguyên cho biết: Để người tiêu dùng tin cốt lõi là chất lượng, ngon, an toàn cho sức khỏe là yếu tố hàng đầu. Chính vì lẽ đó, hợp tác xã đặc biệt chú trọng đến quy trình sản xuất để tạo ra sản phẩm chất lượng. Một quy trình canh tác không phân hóa học, thuốc bảo vệ thực vật, giữ cành tán phát triển tạo độ ẩm, sử dụng cây tạo rào chắn quanh gốc cây chè để tích tụ phân bón hữu cơ tự nhiên theo đúng tiêu chuẩn hữu cơ châu Âu. Sản xuất thuận theo tự nhiên, sản phẩm trà Phìn Hồ là một trong số ít sản phẩm đạt OCOP 5 sao cấp Quốc gia, được đánh giá cao về tiêu chuẩn, chất lượng, mang hương vị đặc trưng chè hữu cơ.

Bà Nguyễn Thanh Hương, Giám đốc Công ty Cổ phần R.Y.B (Hà Nội) khẳng định: Chủ thể sản phẩm OCOP đã có sự thay đổi rõ rệt, thay vì sản xuất tự phát, chủ thể của sản phẩm có chiến lược sản xuất bền vững, đặc biệt chú trọng đến tiêu chuẩn chất lượng sản phẩm. Đây là lý do để doanh nghiệp đặt niềm tin, bắt tay hợp tác lâu dài. Theo bà Hương, hiện nay doanh nghiệp đang hợp tác với các HTX để đặt hàng 7 mặt hàng OCOP xuất khẩu vào thị trường các nước châu Âu, Mỹ, Đài Loan và một số quốc gia khác.

Bên cạnh đó, các hoạt động xúc tiến thương mại, hội chợ, kết nối cung cầu cũng được tỉnh quan tâm tổ chức thường xuyên. Thông qua các sự kiện này, nhiều sản phẩm OCOP của Tuyên Quang đã được quảng bá rộng rãi, mở rộng thị trường tiêu thụ tại nhiều tỉnh, thành phố trong cả nước. Các chủ thể OCOP của tỉnh đều khẳng định, nhờ chính sách hỗ trợ của tỉnh, sản phẩm của họ không chỉ được nâng cao chất lượng mà còn có cơ hội tiếp cận thị trường lớn hơn. Doanh thu và quy mô sản xuất của nhiều hợp tác xã đã tăng lên đáng kể so với trước khi tham gia chương trình OCOP. Không chỉ mang lại lợi ích kinh tế, chương trình OCOP còn góp phần giữ gìn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống. Nhiều sản phẩm thủ công mỹ nghệ, sản phẩm đặc trưng gắn với bản sắc văn hóa các dân tộc được khôi phục và phát triển, tạo việc làm ổn định cho người dân.

Trong định hướng phát triển tỉnh Tuyên Quang xác định lấy nông nghiệp làm trọng tâm, tiếp tục tập trung triển khai hiệu quả Nghị quyết số 03/2021/NQ-HĐND, đồng thời tăng cường các giải pháp hỗ trợ phát triển sản phẩm OCOP theo hướng bền vững. Trong đó, chú trọng nâng cao chất lượng sản phẩm, xây dựng thương hiệu, phát triển thị trường và thúc đẩy chuyển đổi số trong quảng bá, tiêu thụ sản phẩm; khuyến khích các doanh nghiệp, hợp tác xã tham gia sâu hơn vào chương trình OCOP, xây dựng chuỗi liên kết từ sản xuất đến tiêu thụ nhằm nâng cao giá trị sản phẩm, qua đó thúc đẩy kinh tế nông thôn và xây dựng nông thôn mới bền vững.

Hoàng Ngọc