Cuộc chiến tại Iran đã đẩy doanh thu của kênh đào Panama tăng tới 15% do tình trạng gián đoạn các luồng thương mại toàn cầu. Ban quản lý tuyến đường thủy huyết mạch tại Trung Mỹ này dự báo sẽ duy trì được một phần lưu lượng giao thông tăng thêm ngay cả khi xung đột kết thúc.
Các nhà giao dịch đang tìm đến kênh đào Panama sau khi Iran làm đình trệ hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz - hành lang huyết mạch đối với nguồn cung dầu mỏ thế giới. Giám đốc tài chính của Cơ quan quản lý kênh đào Panama, ông Victor Vial, cho biết số lượt tàu quá cảnh hàng ngày đã tăng tới 20% kể từ khi cuộc xung đột bùng phát vào cuối tháng Hai.
Trước khi có chiến sự, kênh đào vận hành khoảng 34 lượt tàu mỗi ngày. Hiện nay, con số trung bình đã lên mức 38 lượt, thậm chí có những ngày đạt 40 đến 41 lượt.
Các nhà giao dịch châu Á đang chạy đua tìm kiếm nguồn cung dầu mỏ, nhiên liệu và các mặt hàng rời như than đá, vốn thường được vận chuyển từ vùng duyên hải Vịnh Mexico của Mỹ qua tuyến đường thủy này. Hoạt động này đã đẩy giá dịch vụ tại các làn di chuyển của kênh đào Panama lên mức kỷ lục.
Tháng trước, một tàu chở khí đốt đã chi trả 4 triệu USD để được đi qua, mặc dù ông Vial cho biết phần lớn các mức phí vẫn duy trì dưới ngưỡng 1 triệu USD.
Mặc dù chi phí vận hành của kênh đào Panama tăng lên, bao gồm cả chi phí làm thêm giờ, nhưng khối lượng hàng hóa lớn và mức phí đấu giá cho thấy mức tăng trưởng doanh thu sẽ nằm trong khoảng từ 10% đến 15%. Tuy nhiên, ông Vial thận trọng lưu ý rằng trong một thị trường có nhiều biến động như hiện nay, tình hình có thể thay đổi rất nhanh chóng.
Trong năm tài chính trước (từ 1/10/2024 đến 30/9/2025), kênh đào Panama ghi nhận lợi nhuận ròng 4,1 tỷ USD trên tổng doanh thu 5,71 tỷ USD. Dự báo doanh thu cho năm tài chính kết thúc vào tháng 9/2026 sẽ vào khoảng 5,8 tỷ USD. Trong nửa đầu năm tài chính hiện hành, lợi nhuận ròng của kênh đào này đã tăng 12% so với cùng kỳ năm trước, đạt 2,3 tỷ USD trên doanh thu 3 tỷ USD.
Số lượng các lô hàng dầu từ Mỹ đi qua kênh đào Panama tới Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc đã tăng gần gấp đôi, đạt mức 12 đến 14 lượt quá cảnh hàng ngày so với mức 7 lượt trước chiến sự.
Ông Vial nhận định rằng các tuyến đường thương mại thế giới sẽ có những thay đổi mang tính lâu dài sau cuộc xung đột này. Theo ông, nhiều bên sẽ lựa chọn các phương án dự phòng vì việc phụ thuộc vào khu vực Trung Đông hiện nay mang lại rủi ro quá lớn. Ngay cả khi chiến sự kết thúc, số lượng tàu chở dầu thô sử dụng kênh đào Panama khó có thể quay lại mức như trước khi xảy ra xung đột.
Ý kiến bạn đọc