Đảng Dân chủ giành quyền kiểm soát Quốc hội Mỹ

Nghị sĩ đảng Dân chủ Troy Jackson chiến thắng trong cuộc đua tại Maine. Ảnh: Reuters

Đảng Dân chủ đã giành quyền kiểm soát cả hai viện Quốc hội trong cuộc bầu cử giữa kỳ ngày 3-11, với những chiến thắng đáng chú ý tại Texas, Iowa, South Carolina và Ohio, những bang từng ủng hộ ông Trump với cách biệt lớn trong cuộc bầu cử tổng thống năm 2024.

Tại Kansas, Adam Hamilton đánh bại Thượng nghị sĩ Cộng hòa Roger Marshall, trở thành ứng cử viên Dân chủ đầu tiên giành ghế Thượng viện tại bang này kể từ năm 1932.

Ở Texas, nghị sĩ bang James Talarico vượt qua Tổng chưởng lý Ken Paxton. Tại South Carolina, bác sĩ Annie Andrews đánh bại Thượng nghị sĩ Cộng hòa Darline Graham.

Trong khi đó, Sherrod Brown giành chiến thắng trước Jon Husted tại Ohio; Josh Turek đánh bại Ashley Hinson ở Iowa; Roy Cooper giành ghế Thượng viện tại North Carolina và Troy Jackson vượt qua Thượng nghị sĩ Cộng hòa Susan Collins tại Maine.

Tính chung, Đảng Dân chủ giành thêm 6 ghế Thượng viện từ Đảng Cộng hòa, qua đó bảo đảm quyền kiểm soát viện này. Tại Hạ viện, đảng này cũng giành thêm ít nhất 8 ghế, trong đó có các khu vực bầu cử thuộc Kentucky, New Jersey và North Carolina.

Kết quả trên đánh dấu sự thay đổi đáng kể tại nhiều bang lâu nay được xem là địa bàn quan trọng của Đảng Cộng hòa. Tổng thống Trump từng trực tiếp vận động hoặc công khai ủng hộ các ứng viên tại Texas, North Carolina và South Carolina, trong đó có Ken Paxton và Darline Graham, nhưng những ứng viên này đều thất bại.

Tại Florida, Thượng nghị sĩ Cộng hòa Ashley Moody vẫn giành chiến thắng trước Angie Nixon, song chỉ dẫn trước khoảng 3 điểm phần trăm, thấp hơn đáng kể so với cách biệt 13 điểm mà ông Trump đạt được tại bang này năm 2024. Đảng Dân chủ cũng giữ được 3 khu vực bầu cử Hạ viện từng được phe Cộng hòa điều chỉnh địa giới hồi đầu năm.

Kết quả khảo sát cử tri sau bỏ phiếu cho thấy những lo ngại về kinh tế, chi phí sinh hoạt và cuộc chiến với Iran ảnh hưởng đáng kể đến tâm lý cử tri. Khoảng 3/4 số người được hỏi bày tỏ sự tức giận hoặc không hài lòng với tình hình đất nước, trong khi 8/10 cho biết lạm phát đang gây khó khăn tài chính cho gia đình.

Dù quyền kiểm soát Quốc hội đã được xác định, một số cuộc đua Thượng viện vẫn chưa ngã ngũ. Tại Alaska, chính quyền Trump đã khởi kiện nhằm ngăn việc chứng nhận kết quả nếu Thượng nghị sĩ Cộng hòa Dan Sullivan thất cử, với lý do lá phiếu xuất hiện thêm một ứng viên trùng tên.

Ở Michigan, ứng viên Cộng hòa Mike Rogers cạnh tranh với Abdul El-Sayed của Đảng Dân chủ. Haley Stevens, đối thủ của El-Sayed trong vòng bầu cử sơ bộ, đã công khai ủng hộ Rogers, trong bối cảnh nội bộ Đảng Dân chủ còn bất đồng về vấn đề Israel.

Việc mất quyền kiểm soát cả hai viện Quốc hội sẽ khiến chính quyền Tổng thống Trump đối mặt với sự giám sát chặt chẽ hơn và gặp thêm trở ngại trong việc thúc đẩy các chương trình chính sách trong hai năm còn lại của nhiệm kỳ. Đảng Dân chủ dự kiến tăng cường điều tra hoạt động của chính quyền, trong đó có các quan chức cấp cao và vấn đề tài sản của gia đình Tổng thống.