Xây dựng chỉ số đánh giá công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực

Thực tiễn triển khai đánh giá công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong thời gian qua cho thấy việc đánh giá đã góp phần nâng cao trách nhiệm của các bộ, ngành, địa phương, tạo cơ sở theo dõi, so sánh, nhận diện những kết quả đạt được, các bất cập, hạn chế trong công tác này.

Mặc dù vậy, theo Thanh tra Chính phủ, việc đánh giá vẫn còn một số hạn chế như: tiêu chí chưa thật sự thống nhất, một số nội dung còn định tính, việc thu thập số liệu và tài liệu minh chứng chưa đồng đều, phương pháp tính điểm cần tiếp tục được chuẩn hóa để phản ánh đúng thực chất kết quả thực hiện.

Do đó, việc ban hành bộ chỉ số đánh giá công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực là cần thiết nhằm tạo cơ sở pháp lý thống nhất, minh bạch, khả thi để tổ chức đánh giá hằng năm đối với các bộ, cơ quan ngang bộ và ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố.

Tuy nhiên, trong bối cảnh tinh gọn tổ chức bộ máy và thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp hiện nay thì cần đổi mới tư duy trong việc đánh giá công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Đối với bộ, cơ quan ngang bộ, việc đánh giá phải phản ánh được đặc thù quản lý nhà nước theo ngành, lĩnh vực, trong đó có trách nhiệm xây dựng, hoàn thiện chính sách, pháp luật, kiểm soát quyền lực trong lĩnh vực chuyên ngành có nguy cơ tham nhũng, lãng phí, tiêu cực và tổ chức thực hiện các biện pháp phòng ngừa trong phạm vi quản lý.

Đối với ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố, việc đánh giá phải phản ánh được đặc thù quản lý nhà nước theo địa bàn, bao gồm kết quả chỉ đạo, điều hành, tổ chức thực hiện pháp luật về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực tại các sở, ban, ngành, cơ quan, đơn vị và chính quyền xã, phường, đặc khu.

Nội dung bộ chỉ số cần bảo đảm tính khách quan, khoa học, dễ hiểu, dễ áp dụng, dễ theo dõi, kiểm tra, đánh giá; phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của từng cơ quan, tổ chức, đơn vị; phải kết hợp giữa đánh giá định lượng với định tính, trong đó ưu tiên các tiêu chí đo lường bằng số liệu cụ thể để bảo đảm đánh giá đúng thực chất kết quả công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực gắn với trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, đơn vị, người đứng đầu và cán bộ, công chức, viên chức.

Cần lưu ý bảo đảm phân định phù hợp giữa tiêu chí áp dụng chung và tiêu chí đặc thù, phản ánh sự khác biệt giữa quản lý nhà nước theo ngành, lĩnh vực của bộ, cơ quan ngang bộ và quản lý nhà nước theo địa bàn của địa phương; đồng thời bảo đảm không làm phát sinh thủ tục hành chính, tận dụng tối đa số liệu, tài liệu sẵn có từ báo cáo, hệ thống quản lý nhà nước, kết quả thanh tra, kiểm tra, giám sát, điều tra, truy tố, xét xử và thi hành án.

Quan trọng hơn, qua đánh giá phải xác định cụ thể hạn chế, nguyên nhân, trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, đơn vị, người đứng đầu và cán bộ, công chức, viên chức để nâng cao chất lượng công tác chỉ đạo, điều hành và ngày càng hoàn thiện chính sách, pháp luật về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.