Nơi lưu giữ giá trị văn hóa dân tộc

BHG - Theo dòng chảy thời gian, nhiều làng nghề truyền thống trên địa bàn huyện Mèo Vạc tiếp tục được bảo tồn, giữ gìn và phát triển. Qua đó không chỉ góp phần lưu giữ, bảo tồn giá trị văn hóa truyền thống mà còn tạo việc làm, nâng cao thu nhập cho người dân.

Làng nghề thêu dệt, may mặc trang phục dân tộc Lô Lô, thôn Sảng Pả A, thị trấn Mèo Vạc là một trong những làng nghề tiêu biểu của huyện Mèo Vạc. Làng có hơn 90 hộ, chủ yếu là đồng bào dân tộc Lô Lô, trong đó có 24 hộ làm nghề thêu dệt, may mặc trang phục dân tộc Lô Lô. Sản phẩm chủ yếu gồm: Vải, quần, áo, khăn treo tường, bờm và khăn quàng cổ. Điểm ấn tượng ở những sản phẩm này là chúng có màu sắc rực rỡ với những hình khối đa dạng, thể hiện nét đẹp văn hóa, tâm linh của người Lô Lô.

Đồng bào dân tộc Mông huyện Mèo Vạc giữ gìn nghề dệt vải lanh truyền thống.

Bà Lùng Thị Minh, dân tộc Lô Lô, thôn Sảng Pả A – một người dân đã nhiều năm gắn bó với nghề thêu, dệt trang phục chia sẻ: “Vào thời điểm nông nhàn, chị em phụ nữ trong làng lại tập trung tại nhà văn hóa thôn để thêu dệt, may mặc trang phục dân tộc. Điều này không chỉ tạo sự gắn kết cộng đồng mà còn là dịp để mọi người chia sẻ, trao đổi kinh nghiệm nghề nhằm tạo ra những sản phẩm chất lượng, có giá trị văn hóa, thẩm mỹ và kinh tế. Nhờ duy trì nghề truyền thống này, thu nhập của nhiều hộ dân trong làng được cải thiện với mức thu nhập từ 5 – 6 triệu đồng/người/tháng”.

Tương tự, tại xã Sủng Máng, làng nghề truyền thống may mặc, thêu dệt trang phục dân tộc Dao, thôn Sủng Nhỉ B cũng là một trong những địa chỉ uy tín được nhiều người biết đến. Hiện nay, trong thôn có 40 hộ làm nghề thêu dệt, may mặc trang phục dân tộc Dao. Các sản phẩm thêu dệt được các hộ thực hiện một cách khéo léo, tinh tế qua từng đường kim, mũi chỉ, đồng thời thể hiện được nét đẹp văn hóa đặc trưng của đồng bào Dao. Đối với đầu ra sản phẩm, các hộ trong làng nghề đã liên kết với Hợp tác xã May mặc trang phục dân tộc Dao xã Sủng Máng. Theo đó, Hợp tác xã thu mua, bao tiêu toàn bộ sản phẩm cho các hộ. Nhờ vậy, các hộ không chỉ nâng cao thu nhập mà còn gia tăng uy tín sản phẩm.

Các sản phẩm của làng nghề thêu dệt, may mặc trang phục dân tộc Lô Lô, thôn Sảng Pả A, thị trấn Mèo Vạc được trưng bày, giới thiệu tại nhà văn hóa thôn.

Trên địa bàn huyện Mèo Vạc hiện có nhiều làng nghề truyền thống, sản xuất đa dạng các sản phẩm như quẩy tấu, khèn Mông, lưỡi cày, trang phục dân tộc, trong đó có 3 làng nghề truyền thống được UBND tỉnh công nhận, gồm: Làng nghề nấu rượu ngô men lá thôn Há Ía, xã Cán Chu Phìn; làng nghề may mặc trang phục dân tộc Dao xã Sủng Máng và Làng nghề thêu dệt, may mặc trang phục dân tộc Lô Lô thôn Sảng Pả A, thị trấn Mèo Vạc. Mỗi làng nghề đều được hình thành và phát triển qua nhiều thế hệ, gắn với lịch sử, văn hóa, mang nét đặc trưng riêng của địa phương.

Tuy nhiên, trong bối cảnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa hiện nay đang đặt ra nhiều thách thức lớn đối với sự tồn tại của các làng nghề truyền thống trên. Nhiều làng nghề tuy vẫn giữ được bản sắc riêng nhưng chỉ hoạt động cầm chừng. Một số làng nghề thiếu hụt nguồn nhân lực trẻ, không có sự kế thừa giữa các thế hệ, dẫn đến việc duy trì làng nghề truyền thống ngày càng khó khăn.

Phó Chủ tịch UBND huyện Mèo Vạc Ngô Mạnh Cường cho biết: Các làng nghề truyền thống trên địa bàn huyện không chỉ thể hiện nét đẹp văn hóa mà còn là nơi lưu giữ giá trị văn hóa đặc sắc của đồng bào các dân tộc. Do vậy, việc bảo tồn và phát triển các làng nghề không chỉ mang lại giá trị kinh tế mà còn góp phần bảo tồn giá trị văn hóa truyền thống, tạo sản phẩm du lịch độc đáo thu hút khách du lịch đến huyện.

Thời gian tới, huyện tập trung phát triển các làng nghề gắn với phát triển du lịch, bảo tồn văn hóa truyền thống và xây dựng Nông thôn mới; phát huy vai trò của các thợ giỏi; đầu tư cơ sở hạ tầng, cải thiện điều kiện sản xuất và bảo vệ môi trường làng nghề; phát triển vùng nguyên liệu phục vụ làng nghề và đẩy mạnh hoạt động xúc tiến thương mại, quảng bá sản phẩm cho các làng nghề; qua đó tạo bước phát triển mới cho các làng nghề, góp phần đảm bảo sự phát triển hài hòa, bền vững trong sự phát triển chung của huyện, Phó Chủ tịch UBND huyện Mèo Vạc Ngô Mạnh Cường cho biết thêm.

Bài, ảnh: TRẦN KẾ