Thực trạng hoạt động của các điểm bưu điện văn hóa xã

HGĐT - Theo thống kê của Bưu điện Hà Giang, hiện nay trên địa bàn toàn tỉnh có 153/195 xã có điểm bưu điện văn hóa. Tuy nhiên, hầu hết các điểm bưu điện văn hóa xã (BĐVHX) hoạt động cầm chừng, một số điểm BĐVHX ngừng hoạt động. Hàng tháng, ngành Bưu điện phải bù lỗ hàng trăm triệu đồng để trả tiền cho nhân viên trực các điểm BĐVHX, các thiết bị được đầu tư, trang bị ngày một xuống cấp, nhiều nhân viên ở các điểm BĐVHX vì thu nhập thấp, không có khách hàng nên đã đóng cửa đi làm thêm ngoài để kiếm sống…

Trước kia, điểm BĐVHX là nơi giao dịch, điện thoại, điện báo, gửi thư… hiệu quả của người dân. Không chỉ có vậy, các điểm BĐVHX còn là nơi để người dân tiếp cận với nhiều loại sách, báo, thông tin bổ ích áp dụng vào trong lao động, sản xuất, xóa đói giảm nghèo, một số điểm BĐVHX được trang bị máy vi tính truy cập Internet nâng cao dân trí của người dân. Doanh thu ban đầu của các điểm BĐVHX có lãi, thu nhập của nhân viên ổn định, giải quyết việc làm cho người lao động. Tuy nhiên, cái thời “hoàng kim” đó đã đi qua, giờ nhiều điểm BĐVHX lâm vào cảnh bi đát, đóng cửa. Hệ thống bưu điện cấp xã đang dần trở nên mờ nhạt trong dân chúng bởi sự phát triển nhanh chóng của hệ thống điện thoại di động và số dân tự mắc điện thoại tại nhà tăng lên. Hơn nữa, do điều kiện địa hình tỉnh ta đi lại khó khăn, dân trí thấp, nhu cầu sử dụng sách, báo không cao, chính vì vậy nhiều điểm cả tháng không ai đến mượn sách, báo để đọc. Theo quan sát các điểm BĐVHX đều được xây dựng ở vị trí trung tâm của xã nhưng chẵng thấy ai đến giao dịch, cảnh vắng khách, đóng cửa là thực trạng chung của nhiều điểm BĐVHX hiện nay.

       Điểm bưu điện văn hóa xã Phương Độ - Thành phố Hà Giang
 

Có mặt tại điểm BĐVHX Phương Độ vào lúc 9h sáng, thời điểm mà ai cũng phải đi làm nhưng điểm bưu điện này vẫn trong tình trạng “cửa đóng then cài”, xung quanh cỏ mọc um tùm, cơ sở hạ tầng đã xuống cấp nghiêm trọng, có vẽ nơi đây đã lâu không có người đến. Theo đồng chí Nguyễn Văn Nâm, Phó Chủ tịch UBND xã Phương Độ cho biết: Điểm bưu điện này đã không hoạt động từ nhiều năm, phần là do vị trí nằm cách xa dân cư nên không ai đến giao dịch. Hơn nữa từ khi tỉnh nâng cấp quốc lộ 2 Hà Giang – Thanh Thủy, nền đường được nâng cao nên điểm bưu điện lọt tỏm xuống dưới, nếu muốn giao dịch phải quan sát rất kỹ mới tìm thấy được. Phương Độ là xã điểm của tỉnh để xây dựng nông thôn mới nhưng đến nay mạng Internet vẫn chưa có, trong quy hoạch đề án xây dựng nông thôn mới, điểm BĐVHX được thiết kế và xây dựng trên vị trí mới, trung tâm hơn. Nhưng với việchoạt động kém hiệu quả như hiện nay thì điều này cũng cần phải xem xét. Nhân viên của điểm bưu điện này là anh Trần Văn Minh, khi tôi đến nhà thì anh đang đi chợ, gọi điện cho anh được biết: Hằng ngày, anh vẫn ra điểm bưu điện mở cửa nhưng vì không có khách nên chỉ mở 1-2 tiếng rồi lại về làm việc nhà, các dịch vụ 2 năm trở lại đây không ai sử dụng, do thiên tai nên điện ở đây đã mất từ lâu mà không được sửa chữa. Thu nhập thấp nên anh làm thêm công việc đưa bưu bẩm của Bưu điện tỉnh lên Bưu cục Thanh Thủy. Dạo qua điểm BĐVHX Ngọc Đường tôi cũng gặp cảnh tương tự, không biêt nhân viên ở đây hiện đang làm gì???

Cũng hoàn cảnh như điểm bưu điện trên, thì điểm Bưu điện xã Phong Quang – Vị Xuyên lại nằm ở vị trí thuận lợi, ngay trung tâm xã, nhưng khi chúng tôi đến tìm hiểu thì cửa vẫn đóng, ở hành lang trước điểm bưu điện có vài người “mượn đất” sửa chữa xe máy. Anh Tráng Đức Thắng, nhân viên của điểm BĐVH này cho biết: Những năm trước doanh thu từ cước dịch vụ điện thoại khoảng hơn 3 triệu đồng, nhưng rồi doanh thu giảm dần theo những năm tiếp theo, do người dân đã sử dụng điện thoại di động khá phổ biến. Đến năm 2011, chỉ thu được 2-3 trăm nghìn đồng. Hàng tháng, anh được nhận lương 650 nghìn đồng, số tiền này không đủ để trang trải cuộc sống gia đình vì vậy anh còn kim cả công việc phát báo, đưa công văn của xã xuống các thôn. Quan sát bên trong điểm bưu điện chỉ có chiếc thiện thoại bàn đã hỏng, một vài bộ bàn ghế bụi đã bám đầy, tủ sách không có một quyển sách hay tờ báo nào. Cầm cái khăn lau qua lớp bùi dày, Anh Thắng cho biết thêm: Trước ở đây cũng có vài đầu sách của tỉnh cấp nhằm phục vụ nhu cầu tìm hiểu thông tin của người dân. Nhưng nội dung sách không thiết thực với nhu cầunên chẳng ai đến mượn đọc, để đó cũng không ai đọc nên anh mang về nhà bảo quản.

Trao đổi với đồng chí Hoàng Thị Hải, Phó phòng Kinh doanh Bưu Chính viễn thông (Bưu điện tỉnh) được biết: Đây là vấn đề trăn trở của ngành Bưu điện, vài năm trở lại đây phải bù lỗ để duy trì hoạt động là rất lớn, doanh thu của các điển BĐVHX chủ yếu là bán thẻ Vinacard, nhưng cũng không đủ tiền trả cho nhân viên. Theo báo cáo kinh doanh tháng 4 của Bưu điện tỉnh, doanh thu bình quân mỗi điểm BĐVHX là 250 nghìn đồng, trong khi đó tiền chi phí cho mỗi điểm là 650 nghìn đồng, như vậy mỗi điểm BĐVHX ngành bưu điện phải bù lỗ 400 nghìn đồng mỗi tháng, chưa kể trang thiết bị ngày một xuống cấp, hư hỏng...

Có thể nói điểm BĐVHX khi ra đời, mang trên mình nhiều ý nghĩa cho cộng đồng. Nhưng thực tế hiện nay tình trạng hoạt động của các điểm bưu điện không mang lại hiệu quả thiết thực mà như nó đã được kỳ vọng, trong khi Nhà nước đã đầu tư hàng tỷ đồng để xây dựng cơ sở vật chất cho các điểm BĐVHX giờ đang bỏ phí. Hơn nữa, điểm BĐVHX là một trong những tiêu chí trong xây dựng nông thôn mới, như vậy với cơ sở hạng tầng đã có sẵn, các ngành chức năng cần phải có biện pháp, cơ chế cụ thể để điểm BĐVHX hoạt động hiệu quả, mang lại lợi ích thiết thực cho người dân.

Bài, ảnh: Lê Lâm