Xuất khẩu về đích

Tận dụng đà phục hồi của thị trường quốc tế, các doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang đang dồn lực chuẩn bị những đơn hàng xuất khẩu cuối cùng của năm 2025. Không chỉ nỗ lực hoàn thành các chỉ tiêu về doanh thu và sản lượng, đây còn là giai đoạn ghi dấu sự chuyển mình mạnh mẽ trong tư duy sản xuất: chuyển từ xuất khẩu thô sang các sản phẩm chế biến sâu, đáp ứng những tiêu chuẩn khắt khe nhất của thị trường toàn cầu.

Hạ tầng đường giao thông của Tuyên Quang được đầu tư đồng bộ tạo điều kiện lưu thông hàng hóa xuất nhập khẩu.

Sức bật từ hạ tầng và chính sách

Năm 2025 đánh dấu bước ngoặt quan trọng của tỉnh Tuyên Quang với những biến động tích cực về địa giới hành chính. Sau khi sáp nhập, tỉnh hiện sở hữu hệ thống hạ tầng công nghiệp đồng bộ với các khu công nghiệp (KCN) trọng điểm như: KCN Bình Vàng, KCN Long Bình An, KCN Sơn Nam và Khu kinh tế cửa khẩu Thanh Thủy.

Hiện nay, toàn tỉnh có 97 dự án đang hoạt động với tổng vốn đầu tư gần 12.000 tỷ đồng. Sự vận hành nhịp nhàng giữa chính quyền và doanh nghiệp đã tạo nên những con số ấn tượng: Doanh thu sản xuất tại các KCN ước đạt 4.445 tỷ đồng (tăng 7,6% so với 2024). 

Những con số này phản ánh hiệu quả từ sự vận hành đồng bộ của các cấp chính quyền, hạ tầng doanh nghiệp và người lao động, tạo nên sức bật cho sản xuất công nghiệp.

Tính đến trung tuần tháng 12, giá trị xuất khẩu hàng hóa toàn tỉnh ước đạt hơn 800 triệu USD, tăng 1,6 % so với cùng kỳ năm 2024. Điều này cho thấy khả năng mở rộng thị trường và quy mô sản xuất đã đi vào thực chất với nhiều ngành hàng chủ lực, đảm bảo chất lượng ổn định và giao hàng đúng hạn. Ngoài việc duy trì những thị trường truyền thống nhiều doanh nghiệp đã ký mới các hợp đồng cho 2026.

Năm 2025 được coi là năm thành công của Công ty Cổ phần chè Sông Lô, phường Mỹ Lâm. Với sản phầm chè đen đặc sản dành riêng cho thị trường Halas (các nước hồi giáo) công ty đã xuất khẩu trên 3.000 tấn, cao hơn 10% so với năm 2024, doanh thu đạt 140 tỷ đồng. Ông Vũ Đức Tráng, Phó Tổng Giám đốc công ty cho biết,  chứng nhận không chỉ là vượt qua kiểm tra kỹ thuật, mà còn là cả quá trình thay đổi tư duy sản xuất, đầu tư dài hạn vào chất lượng và minh bạch chuỗi cung ứng. Năm 2025, Công ty chủ động chuyển sang sản xuất sản phẩm chè xanh xuất khẩu sang châu Á thay vì xuất khẩu chè đen sơ chế sang các nước Trung Âu như trước.

Còn tại Công ty Cổ phần Woodsland Tuyên Quang, sau gần 10 năm hoạt động, công ty có 3 nhà máy sản xuất đồ gỗ nội, ngoại thất và ván công nghiệp. Ông Lê Quang Khánh, Giám đốc Công ty cho biết: Woodsland tận dụng lợi thế sản phẩm ván sàn, đồ gỗ đạt thương hiệu Quốc gia để mở rộng xuất khẩu. Công ty đã chuyển đổi mạnh sản xuất đồ gỗ nội thất xuất khẩu sang châu Âu thay cho các sản phẩm thô xuất vào Mỹ như trước. Hiện đơn vị đang dồn sức hoàn thành đơn hàng quý IV, phấn đấu doanh thu 1.600 tỷ đồng năm 2025.

Những ngày này, nhiều doanh nghiệp trong tỉnh đang dồn sức cho giai đoạn tăng tốc cuối năm, tận dụng thời điểm quan trọng để hoàn thành các hợp đồng đã ký và chuẩn bị kế hoạch sản xuất cho năm mới. Tại Cụm công nghiệp Phúc Ứng, xã Sơn Dương, không khí sản xuất với 100% công suất đang hiện hữu tại nhà máy bao bì, Công ty TNHH Wooin Vina Korea. Từ hạt nhựa đầu vào đến sản phẩm hoàn thiện được đóng gói đều được kiểm soát chặt chẽ nhằm đảm bảo chất lượng theo tiêu chuẩn Quốc tế.

Thực tế, công ty bắt đầu đi vào hoạt động từ năm 2025 với kế hoạch sản xuất khoảng 600.000 sản phẩm. Nhưng đến thời điểm cuối tháng 11, doanh nghiệp mới hoàn thành hơn 70% chỉ tiêu đạt ra. Việc chậm tiến độ xuất phát từ giai đoạn đầu năm khi thị trường xuất khẩu gặp nhiều biến động, đơn hàng từ một số đối tác bị thu hẹp và quá trình đàm phán hợp đồng mới kéo dài hơn so với dự kiến. Anh Đỗ Văn Hóa, Giám đốc điều hành công ty cho biết, những tháng cuối năm, nhu cầu của các thị trường lớn đã khởi sắc hơn, lượng đặt hàng tăng trở lại, tạo điều kiện để doanh nghiệp nâng tốc độ vận hành trên các dây chuyền. Phía công ty cũng chủ động bố trí lại ca kíp, tăng cường kiểm soát kỹ thuật ở từng công đoạn để đảm bảo sản lượng và chất lượng, đồng thời tạo nền tảng tốt cho kế hoạch sản xuất đầu năm 2026

Tại Cửa khẩu Quốc tế Thanh Thủy, năm 2025 ghi nhận trị giá kim ngạch hàng hóa xuất nhập khẩu tăng cao so với cùng kỳ năm trước. Trong đó xuất khẩu mạnh là các mặt hàng nông sản, gỗ ép, nhôm hợp kim dạng thỏi. Nhập khẩu chủ yếu là máy móc, năng lượng điện, nhôm hợp kim…Thuế thu nộp ngân sách nhà nước đạt 244 tỷ đồng, tăng 40% so với năm 2024.

Công nhân công ty TNHH MSA YB Tuyên Quang, KCN Long Bình An chuẩn bị đơn hàng cuối năm.

Dư địa phát triển trong năm mới

Tính đến hết tháng 11, hoạt động xuất nhập khẩu của tỉnh Tuyên Quang ghi nhận mức tăng trưởng rất mạnh, tổng kim ngạch ước đạt hơn 961 triệu USD, tương đương gần 125% kế hoach năm, bằng 191% so với năm 2024, tức là cao gấp 1,9 lần. Điểm nhấn lớn nhất nằm ở xuất khẩu, với kế hoạch năm là 540 triệu USD, nhưng đến hết tháng 11, tỉnh đã thực hiện đạt 760 triệu USD, tương ứng hơn 140% kế hoạch. Diễn biến này phản ánh sự mở rộng rất rõ trong thị trường tiêu thụ, đồng thời cho thấy doanh nghiệp đã nâng năng lực sản xuất và tổ chức xuất khẩu hàng hóa hiệu quả hơn, đặc biệt tại khu vực biên giới.

Đồng chí Lộc Kim Liễn, Phó Giám đốc Sở Công Thương cho biết: Hiện nay, các đơn vị đang tập trung sản xuất phục vụ dịp cuối năm, đẩy mạnh xuất khẩu sản phẩm chủ lực, OCOP và sản phẩm có lợi thế. Tỉnh định hướng phát triển theo bốn nhóm hàng: Nông- lâm sản; công nghiệp chế biến, chế tạo; hàng may mặc và các mặt hàng mới.

Các mặt hàng xuất khẩu chủ lực của tỉnh gồm: Chè, bột giấy, giấy in viết, hàng dệt may, bột barit, gỗ và sản phẩm từ gỗ như gỗ keo ván sàn, ghế đu, đũa gỗ, gỗ tinh chế và antimon… Đặc biệt, các sản phẩm nông sản đặc trưng của tỉnh như: Bưởi Xuân Vân, trà ổi, mật ong hoa đu đủ đực đã được xuất khẩu sang Vương quốc Anh, Bắc Ai-len, mở ra tiềm năng lớn cho nông sản địa phương vươn ra thị trường quốc tế. Hiện tỉnh có nhiều thị trường xuất khẩu ổn định như: Mỹ, châu Âu, khu vực Trung Đông, Afghanistan, Pakistan, Nga, Thái Lan, Trung Quốc, Ấn Độ, Indonesia, Brazil, Nhật Bản, Hàn Quốc, Peru, Mexico, Canada, Anh và Bắc Ai-len.

Công nhân Công ty Cổ phần Woodsland Tuyên Quang chuẩn bị đơn hàng xuất khẩu.

Mới đây, Hội chợ Thương mại Quốc tế Việt - Trung được tổ chức tại Khu Liên hợp thể thao tỉnh Tuyên Quang, phường Hà Giang 1 từ ngày 12 đến 17-12. Sau 6 ngày diễn ra, Hội chợ đã thu hút hơn 35.000 lượt người dân, du khách đến tham quan, mua sắm. Hội chợ là hoạt động thuộc Chương trình cấp quốc gia về xúc tiến thương mại, do Sở Công thương tỉnh Tuyên Quang chủ trì tổ chức, với quy mô 240 gian hàng của hơn 100 doanh nghiệp, hợp tác xã và thương nhân đến từ nhiều tỉnh, thành phố trong nước và các địa phương của Trung Quốc như tỉnh Vân Nam, tỉnh Quảng Tây. Các gian hàng trưng bày, giới thiệu đa dạng sản phẩm nông sản, sản phẩm OCOP, hàng công nghiệp nông thôn tiêu biểu, hàng tiêu dùng, thủ công mỹ nghệ và ẩm thực đặc trưng. Thông qua các hoạt động trưng bày, quảng bá và kết nối, nhiều doanh nghiệp đã tìm kiếm được đối tác, mở ra cơ hội hợp tác trong các lĩnh vực nông sản, công nghiệp chế biến, logistics và dịch vụ. Theo Thứ trưởng Bộ Công Thương Phan Thị Thắng, tỉnh Tuyên Quang cần sớm xây dựng Đề án phát triển thương mại biên giới; trong đó làm rõ các lợi thế, định hướng phát triển, nhu cầu nhập khẩu từ phía Trung Quốc và khả năng mở rộng thị trường tiêu thụ trong nước.

Đáng chú ý khi tỉnh vừa động thổ Dự án cao tốc Tuyên Quang- Hà Giang giai đoạn 2 (từ xã Tân Quang đi Cửa khẩu quốc tế Thanh Thủy), sau khi hoàn thành, sẽ là những cánh tay nối dài đưa xuất khẩu công nghiệp của tỉnh tiếp tục vươn xa.

Đồng hành cùng doanh nghiệp

Ông Nguyễn Hữu Thập, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh.

Hiện nay, toàn tỉnh có hơn 2.700 doanh nghiệp đang hoạt động trên nhiều lĩnh vực, trong đó ngày càng nhiều doanh nghiệp định hướng mở rộng thị trường, tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng và xuất khẩu. Cộng đồng doanh nghiệp kỳ vọng tỉnh tiếp tục ban hành các cơ chế linh hoạt trong tiếp cận vốn và đất đai, nhất là đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa, nhằm khơi thông dòng chảy đầu tư, tạo điều kiện để doanh nghiệp mạnh dạn đổi mới công nghệ, nâng cao chất lượng sản phẩm, đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe của thị trường xuất khẩu.Về phía Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh, vai trò đồng hành được xác định xuyên suốt, không chỉ trong hoạt động sản xuất, kinh doanh mà cả quá trình hội nhập. Hiệp hội đang tập trung triển khai các chương trình đào tạo về chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, thương mại điện tử và logistics, giúp doanh nghiệp nâng cao năng lực quản trị và khả năng cạnh tranh. Tôi tin rằng, với sự đồng hành chặt chẽ giữa chính quyền và cộng đồng doanh nghiệp, các doanh nghiệp Tuyên Quang sẽ từng bước nâng cao năng lực xuất khẩu, mở rộng thị trường quốc tế, qua đó đóng góp tích cực vào tăng trưởng GRDP, tạo việc làm và tăng thu ngân sách địa phương.

Kỳ vọng xuất khẩu trong năm 2026

Ông Trần Trọng Thủy, Phó Giám đốc Công ty Cổ phần Cơ khí Tuyên Quang.

Công ty Cổ phần Cơ khí Tuyên Quang hiện chuyên sản xuất các sản phẩm gỗ xuất khẩu sang thị trường Trung Quốc, Malaysia. Bước sang năm 2026, công ty đặt nhiều kỳ vọng vào hoạt động xuất khẩu trong giai đoạn phát triển mới, xác định đây là trụ cột quan trọng nhằm nâng cao giá trị gia tăng và mở rộng dư địa tăng trưởng. Trên nền tảng thị trường truyền thống, cùng kinh nghiệm kiểm soát chặt chẽ nguồn nguyên liệu và liên tục đổi mới công nghệ, công ty đang từng bước tiếp cận các thị trường khó tính tại châu Âu, trong đó có Cộng hòa Liên bang Đức. Để hiện thực hóa mục tiêu này, doanh nghiệp đã hoàn thành cấp chứng chỉ rừng cho vùng nguyên liệu, đồng thời nâng cao chất lượng sản phẩm, bảo đảm các tiêu chuẩn khắt khe về kỹ thuật, mẫu mã. Kỳ vọng năm 2026, công ty không chỉ gia tăng sản lượng xuất khẩu, mà còn là bước khẳng định vị thế và thương hiệu sản phẩm gỗ của Tuyên Quang trên thị trường quốc tế; qua đó đóng góp bền vững cho tăng trưởng kinh tế địa phương và ngân sách Nhà nước.

Hướng tới xuất khẩu bền vững

Bà Nguyễn Thị Hồng Liễu, Giám đốc Hợp tác xã Dược liệu Sơn Ý, xã Vị Xuyên

Thời gian đầu, Hợp tác xã (HTX) chủ yếu sản xuất và cung ứng nguyên liệu thô cho các đối tác. Khi tích lũy được nguồn lực, chúng tôi từng bước đầu tư xây dựng chuỗi sản xuất khép kín, từ chăm sóc cây giống, phát triển vùng nguyên liệu đến đầu tư nhà xưởng, máy móc bảo quản, sơ chế và chế biến sâu, hướng tới xuất khẩu các sản phẩm có giá trị gia tăng cao. Đến nay, HTX đã có ba sản phẩm gồm trà rau má, trà diếp cá và trà rau má đường phèn được xuất khẩu sang thị trường Nhật Bản. Đầu năm nay, HTX tiếp tục mở rộng vùng nguyên liệu liên kết với các hộ dân xã Đường Hồng, phát triển hơn 120 ha gừng và nghệ phục vụ chế biến các sản phẩm tinh dầu gừng, bột gừng và tinh bột nghệ. Toàn bộ quy trình canh tác được áp dụng theo tiêu chuẩn hữu cơ (Organic), bảo đảm truy xuất nguồn gốc, đáp ứng các yêu cầu nghiêm ngặt về chất lượng hướng đến xuất khẩu sang thị trường EU. Để các sản phẩm dược liệu và nông sản địa phương khẳng định vị thế trên thị trường quốc tế, HTX mong muốn tiếp tục nhận được sự đồng hành của các cấp chính quyền trong hỗ trợ hoàn thiện hạ tầng, chứng nhận chất lượng, xúc tiến thương mại và kết nối thị trường theo hướng ổn định, lâu dài.

Tạo điều kiện tối đa cho doanh nghiệp phát triển

Đồng chí Lê Văn Tuấn, Phó Chủ tịch UBND xã Yên Sơn.

Trên địa bàn xã Yên Sơn hiện có nhiều doanh nghiệp đang kinh doanh trên địa bàn, nổi bật là Cụm Công nghiệp Thắng Quân với nhiều đơn vị đang sản xuất kinh doanh  nhiều ngành hàng, trong đó nhiều nhất là chế biến gỗ, chế biến nông lâm sản, công nghiệp phụ trợ….Với phương châm "thành công của doanh nghiệp là thành công của địa phương", xã Yên Sơn luôn quan tâm, chia sẻ, đồng hành, hỗ trợ doanh nghiệp, hộ kinh doanh phát triển sản xuất, kinh doanh gắn với nâng cao năng lực cạnh tranh, cải tiến năng suất, chất lượng sản phẩm, dịch vụ. Không chỉ cung cấp những thông tin về cơ chế, chính sách, Ủy ban nhân dân xã còn chủ động nghiên cứu, hướng dẫn doanh nghiệp, sớm giải quyết khó khăn, vướng mắc, tái cấu trúc ngành và tạo thêm nhiều việc làm cho lao động địa phương. Đặc biệt, địa phương cũng thường xuyên tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho doanh nghiệp và người lao động trong việc giữ gìn môi trường vì tương lai xanh, bền vững.

Nâng cao chất lượng, mở rộng thị trường

Anh Lý Thành Nhân, Giám đốc Hợp tác xã Chế biến Chè Phìn Hồ, thôn Làng Giang, xã Thông Nguyên

Năm 2025, HTX Chè Phìn Hồ đạt sản lượng khoảng 400 tấn chè búp tươi, tương đương 100 tấn trà thành phẩm; trong đó, gần 20 tấn được xuất khẩu sang thị trường Đài Loan và EU. Trong bối cảnh kinh tế thế giới biến động, hoạt động xuất khẩu gặp nhiều khó khăn hơn so với các năm trước, song HTX vẫn duy trì sản xuất ổn định, bảo đảm chất lượng và đầu ra cho sản phẩm.

Để hoàn thành kế hoạch xuất khẩu, chúng tôi triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, lấy chất lượng và thị trường làm trọng tâm. HTX tập trung mở rộng, quản lý chặt chẽ vùng nguyên liệu chè Shan Tuyết cổ thụ theo tiêu chuẩn hữu cơ châu Âu, bảo đảm nguồn nguyên liệu ổn định, truy xuất rõ ràng. Đồng thời, HTX tiếp tục đầu tư hoàn thiện quy trình chế biến khép kín, ứng dụng công nghệ sấy lạnh, công nghệ lên men hiện đại nhằm nâng cao chất lượng, bảo đảm sự đồng đều của sản phẩm. Trên nền tảng các chứng nhận Organic EU và OCOP 5 sao, HTX chủ động đẩy mạnh xúc tiến thương mại, kết nối doanh nghiệp xuất khẩu, mở rộng thị trường tiêu thụ.

Bước sang năm 2026, HTX Chè Phìn Hồ xác định tiếp tục tìm kiếm các thị trường tiềm năng như Nhật Bản và Mỹ. HTX sẽ quy hoạch vùng nguyên liệu hữu cơ riêng, tổ chức sản xuất theo quy trình khép kín phù hợp với yêu cầu của từng thị trường, phấn đấu nâng sản lượng xuất khẩu lên khoảng 25 tấn trà mỗi năm.

Bài, ảnh: Lê Duy