Gieo mùa Xuân ở Mỹ Tân

Hơn hai mươi năm bền bỉ đi trước, mở đường, chấp nhận phần rủi ro về mình để gây dựng làng trồng hoa, cây cảnh, ông Trần Văn Giang, trưởng thôn Mỹ Tân, xã Tân Quang đã thành công khi mang mùa xuân về ngôi làng nhỏ ven bờ sông Lô.

Người mở lối

Ông Trần Văn Giang, sinh năm 1964, quê gốc tại phường Vị Khê, tỉnh Ninh Bình. Sinh ra và lớn lên trên mảnh đất nghèo ven sông Lô, tuổi thơ của ông là những tháng ngày cùng bố mẹ, hàng xóm lao động miệt mài trên đồng ruộng, nhưng cuộc sống vẫn vô cùng khó khăn. Mặc dù Mỹ Tân nằm ven sông, được phù sa bồi đắp, đất đai màu mỡ, nhưng suốt nhiều thập niên, lợi thế ấy vẫn chưa được đánh thức đúng cách.

Người dân Mỹ Tân chịu khó, tích cực chuyển đổi cây trồng, từ lúa, ngô, rau màu đến cây lâm nghiệp rồi cây ăn quả có múi, đặc biệt là cam Sành, từng có lúc bà con “ăn nên làm ra”. Nhưng đất canh tác dần suy kiệt, cây cam già cỗi, sâu bệnh gia tăng, năng suất giảm sút. Một lần nữa, bài toán sinh kế đặt ra với cả thôn khiến người đứng đầu như ông Giang nhiều đêm trăn trở.

Ông Trần Văn Giang (bên phải) hướng dẫn người dân kỹ thuật chăm sóc hoa.

Đầu năm 2000, trong một chuyến về quê, ông Giang tận mắt chứng kiến các làng hoa, cây cảnh phát triển mạnh, mang lại thu nhập ổn định cho người dân. Câu hỏi “họ làm được, tại sao mình không?” theo ông trở lại Mỹ Tân. Lần đó, ông mang vài giống hoa về trồng thử. Thất bại đến sớm khi khí hậu khác biệt, kinh nghiệm chưa có, đầu ra bấp bênh. Có người bảo ông “chở củi về rừng”. Nhưng người đàn ông dáng nhỏ nhắn ấy không bỏ cuộc. Ông đi nhiều nơi học hỏi, tích lũy kinh nghiệm, lặng lẽ thử nghiệm từng giống cây, từng phương thức chăm sóc.

Khi đã “thuộc đất, hiểu cây”, ông mạnh dạn chuyển diện tích canh tác kém hiệu quả của gia đình sang trồng hoa, cây cảnh với nhiều loại như đào, tùng, mộc trà, hoa các loại. Ban đầu, bán được một cây cũng gian nan, rồi thị trường dần chấp nhận, khách từ các tỉnh dần biết mà tìm đến, những gốc cây lớn dần, giá trị tăng theo năm tháng, diện tích trồng hoa, cây cảnh của gia đình ông cũng tăng dần lên hơn 2ha, mỗi năm cho thu nhập hơn 1 tỷ đồng.

Không giữ bí quyết làm giàu cho riêng mình, ông Giang tích cực hướng dẫn bà con trong thôn cùng làm. Năm 2005 ghi dấu bước ngoặt quan trọng của thôn Mỹ Tân khi hàng loạt người dân dưới sự dẫn dắt của “đầu tàu” Trần Văn Giang, đã chuyển đổi từ sản xuất nông, lâm nghiệp thuần túy, hiệu quả kinh tế thấp sang trồng hoa, cây cảnh, Mỹ Tân bắt đầu có mầm xanh của một hướng đi mới. Đặc biệt hơn, ông Giang còn giúp đỡ 8 hộ nghèo về kiến thức, kinh nghiệm trồng hoa, cây cảnh, phân bón, giống cây... với tổng trị giá hơn 50 triệu đồng, giúp họ tạo sinh kế, từng bước vươn lên thoát nghèo. 

Với những nỗ lực và cống hiến không mệt mỏi của ông Giang với cộng đồng thôn Mỹ Tân, từ năm 2007 đến nay, ông Giang 5 lần vinh dự được Chủ tịch UBND tỉnh tặng Bằng khen vì có thành tích xuất sắc trong phong trào thi đua yêu nước; phong trào thi đua xây dựng xã Tân Quang đạt chuẩn nông thôn mới, phong trào nông dân thi đua sản xuất kinh doanh giỏi, đoàn kết giúp nhau làm giàu và giảm nghèo bền vững.

Ông còn được Trung ương Hội Nông dân Việt Nam tặng danh hiệu Hộ nông dân sản xuất kinh doanh giỏi, giai đoạn 2012 - 2016, lọt top “100 nông dân Việt Nam tiêu biểu” năm 2018 và được tôn vinh “Nông dân Việt Nam xuất sắc” năm 2022.

Mỹ Tân gọi xuân về

Trong tiết trời se lạnh ngày cuối Đông, khi những cây đào ở Mỹ Tân đang dần hé nụ chuẩn bị đón chào một mùa Xuân mới, cũng là thời điểm khách gần xa nhộn nhịp ghé thăm. Có người đến học tập kinh nghiệm chăm sóc cây, hoa, có người đến đặt trước cho mình những cây đào, cây tùng ưng ý nhất để chưng tết, bởi thế không khí làm việc những ngày cuối năm của bà con Mỹ Tân luôn rộng ràng.

Đến nay, tất cả 70 hộ dân trong thôn đều trồng hoa, cây cảnh với tổng diện tích hơn 30 ha. Năm 2021, Mỹ Tân chính thức được công nhận là làng nghề sản xuất và kinh doanh hoa, cây cảnh, mở ra một diện mạo hoàn toàn mới cho miền quê ven sông Lô. Các loại hoa, cây cảnh ngày càng phong phú: hoa mẫu đơn, lay ơn, cúc, hồng, lan, trà…

Thành lập Chi hội sinh vật cảnh xã Tân Quang tạo bước tiến mới cho làng nghề trồng hoa, cây cảnh Mỹ Tân.

Trong đó, đào cảnh, mộc hương, tùng la hán, tùng kim trở thành cây trồng chủ lực, định hình “thương hiệu” Mỹ Tân. Mỗi năm, làng nghề cung ứng ra thị trường trong và ngoài tỉnh lượng sản phẩm trị giá hơn 4 tỷ đồng; riêng hoa đào mang về trên 1 tỷ đồng doanh thu; thu nhập bình quân 60 triệu đồng/hộ/năm,  nhiều hộ có thu nhập hàng trăm triệu đồng.

Không chỉ tạo ra giá trị kinh tế, nghề trồng hoa, cây cảnh còn giải quyết việc làm thường xuyên cho hàng chục lao động địa phương với thu nhập bình quân hơn 7 triệu đồng/người/tháng, cùng hàng chục lao động thời vụ. Từ nội lực được khơi dậy, người dân đồng lòng xây dựng đời sống văn hóa, cảnh quan, giữ gìn an ninh trật tự.

Người dân sẵn sàng góp tiền, hiến đất mở đường, xây dựng nhà văn hóa, trồng hoa hai bên tuyến đường dài hơn 2 km. Mỹ Tân cũng là điểm sáng của mô hình “Thôn xóm bình yên - Phát triển toàn diện” với các tổ tự quản, tổ hòa giải hoạt động hiệu quả.

Kể về hành trình xây dựng diện mạo làng hoa, cây cảnh Mỹ Tân hôm nay, Trưởng thôn Trần Văn Giang khiêm tốn chia sẻ: “May mắn là khí hậu, thổ nhưỡng của vùng đất này phù hợp để trồng hoa, cây cảnh, tôi chỉ là người tiên phong và giám chịu rủi ro trước, còn thành tựu hôm nay là công sức của bà con cùng sự quan tâm, hỗ trợ của chính quyền địa phương. Năm nay, tuy trận lũ lịch sử từ cơn bão số 10 đã làm hư hỏng gần 1/2 diện tích đào, nhưng bà con đã nỗ lực khắc phục, phục hồi, chăm sóc, đảm bảo có đào bán Tết”.    

Đầu năm 2026, để liên kết, nâng cao giá trị hoa, cây cảnh và xây dựng thương hiệu, xã Tân Quang đã thành lập Chi hội sinh vật cảnh. Mô hình trồng hoa, cây cảnh ở Mỹ Tân cũng được các địa phương lân cận đến tham quan, học tập và nhân rộng.

An Giang