“Nữ tướng” chăn nuôi gia cầm ở Bình Xa

Chị Phạm Thị Vân, Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Giám đốc Hợp tác xã (HTX) Vịt bầu Hàm Yên, tại thôn 13 Minh Quang, xã Bình Xa được ví như “nữ tướng” trong chăn nuôi gia cầm ở địa phương. Người phụ nữ nhỏ nhắn, mộc mạc, dễ gần, sẵn sàng chia sẻ từ thành công đến những lần vấp ngã của mình, nhưng ẩn sau dáng vẻ giản dị ấy là một người phụ nữ bản lĩnh, dám nghĩ, dám làm, kiên trì theo đuổi con đường chăn nuôi gia cầm bằng tất cả trách nhiệm và tâm huyết.

Không gục ngã sau thất bại

Sinh ra và lớn lên tại xã Bình Xa, chị Phạm Thị Vân sớm quen với cuộc sống gắn bó ruộng đồng. Trước khi chọn chăn nuôi gia cầm làm hướng đi lâu dài, chị từng trải qua nhiều công việc để mưu sinh như đi chợ, buôn bán nông sản, xây lò nung gạch bán, nuôi lợn thịt.

Mỗi công việc chị trải qua đều có lúc thăng, lúc trầm như: Lãi gần trăm triệu đồng khi bán lứa lợn thịt bán được giá, cũng có khi mất trắng cả vốn liếng bao năm tích góp khi lợn bị dịch bệnh; mất cả chục triệu đồng khi cả lò gạch mới nung bị hỏng… Nhưng chị coi mỗi lần va vấp giúp mình tích lũy thêm kinh nghiệm, bản lĩnh.

Chị Phạm Thị Vân chăm sóc đàn gia cầm của gia đình.

Cơ duyên đến khi vợ chồng chị quyết định mua đất, phát triển chăn nuôi, tận dụng lợi thế nguồn suối nước sạch để phát triển chăn nuôi gia cầm, trong đó có con vịt bầu Minh Hương- giống vịt có thịt thơm, ngon nức tiếng của địa phương. Thế nhưng, những ngày đầu khởi nghiệp không hề suôn sẻ.

Thiếu kinh nghiệm, thiếu kiến thức thú y, đàn vịt, đàn gà liên tiếp mắc bệnh, chết hàng loạt. Có thời điểm, gia cầm chết trắng chuồng, thiệt hại rất lớn, chị “ôm khoản nợ gần 1 tỷ đồng”. “Nhiều lúc tôi không cầm được nước mắt khi phải thuê người đào hố chôn chính đàn vịt, đàn ngan, đàn gà mà mình chăm bẵm từng ngày”, chị Vân nhớ lại.

Những lúc gia cầm ốm, chị mất ăn, mất ngủ, thức đêm thức hôm để theo dõi từng biểu hiện nhỏ nhất. Nhiều khi gà, vịt, ngan bỏ ăn, có biểu hiện mắc bệnh, đến khi “bắt được bệnh” rồi nhưng thuốc phải chờ gửi từ miền Nam ra, mất cả tuần liền mới đến nơi khiến chị chịu thiệt hại lớn, nhất là với những bệnh mới phát sinh.

Thay vì bỏ cuộc, chị Phạm Thị Vân chọn cách đứng dậy. Chị chủ động học hỏi, tìm tòi kiến thức, tiếp cận khoa học kỹ thuật và may mắn được Phó Giáo sư, Tiến sĩ Lê Văn Năm, chuyên gia hàng đầu về thú y trực tiếp hướng dẫn cách phòng ngừa, điều trị bệnh cho gia cầm.

Nhờ nắm chắc kỹ thuật, nhiều bệnh từng gây chết trắng đàn như Gumboro, ký sinh trùng đường máu, tụ huyết trùng, các bệnh cúm… đã được phòng ngừa, kiểm soát và điều trị hiệu quả. “Con giống tốt là yếu tố đầu tiên, nhưng quan trọng không kém là môi trường chăn nuôi, nguồn nước sạch. Làm tốt phòng bệnh thì rủi ro sẽ giảm rất nhiều”, chị Vân chia sẻ.

Để có nguồn nước sạch, chị đầu tư dẫn nước từ cách xa nhiều km về khu chăn nuôi. Gia cầm được úm bằng thức ăn công nghiệp trong giai đoạn đầu, sau đó chuyển sang nuôi bằng ngô, thóc nhằm bảo đảm chất lượng thịt thơm ngon, tiết kiệm chi phí, tận dụng nguồn nguyên liệu sẵn có ở địa phương. Gia đình chị thường xuyên duy trì nuôi từ 5.000 - 10.000 con gia cầm các loại, gồm vịt bầu, vịt ta, vịt bơ, vịt biển, vịt siêu trứng, gà, ngan.

Hướng tới phát triển bền vững

Tháng 7-2021, chị Phạm Thị Vân thành lập HTX Vịt bầu Hàm Yên với 10 thành viên, chị giữ cương vị Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Giám đốc. HTX hoạt động đa ngành, trong đó chăn nuôi gia cầm là ngành nghề chính. Với lợi thế là người địa phương, am hiểu tập quán sản xuất, chị Vân cùng các thành viên xây dựng mô hình liên kết chặt chẽ: Hỗ trợ con giống, thức ăn chăn nuôi, hướng dẫn kỹ thuật và đứng ra bao tiêu sản phẩm cho các hộ.

Chị Phạm Thị Vân kiểm tra con giống bảo đảm đủ tiêu chuẩn trước khi cung cấp cho các hộ chăn nuôi.

Nhờ đó, sản phẩm gia cầm thịt và con giống của hợp tác xã được tiêu thụ tại nhiều tỉnh như: Lào Cai, Phú Thọ, Hải Phòng, Thanh Hóa… Sản phẩm trứng vịt Minh Hương đạt OCOP 3 sao, góp phần nâng cao giá trị và sức cạnh tranh trên thị trường. Vài năm gần đây, mỗi năm chị Vân thu lãi trên 1 tỷ đồng từ chăn nuôi gia cầm, giúp chị trả hết nợ, tái đầu tư mở rộng quy mô chăn nuôi.

Không chỉ chủ động sản xuất, chị Vân còn đầu tư lò ấp trứng, vừa cung cấp con giống cho HTX, vừa nhận ấp trứng thuê cho bà con trong vùng. Uy tín được gây dựng từ chất lượng sản phẩm và sự tận tâm đã giúp chị trở thành đầu mối liên kết trong chăn nuôi.

Chị Nông Thị Hạnh, ở thôn 13 Minh Quang là một trong những hộ liên kết trong HTX vui mừng cho biết: “Nhờ chị Vân hỗ trợ từ con giống, thức ăn chăn nuôi chất lượng, hướng dẫn kỹ thuật hằng ngày và bao tiêu sản phẩm, gia đình tôi rất yên tâm phát triển chăn nuôi. Có đầu ra ổn định, người chăn nuôi mới dám đầu tư lâu dài. Gia đình tôi duy trì nuôi từ 500 đến 1.200 con gia cầm gồm vịt bầu, ngan, gà thịt. Mỗi năm, xuất bán gia cầm thịt thu về từ 180 - 250 triệu đồng, lãi trên 70 triệu đồng”.

Không chỉ giúp các hộ liên kết nâng cao thu nhập, HTX Vịt bầu Hàm Yên còn tạo việc làm thường xuyên cho 3 lao động địa phương, thu nhập khoảng 8 triệu đồng/người/tháng. Bên cạnh đó, chị Vân phát triển thêm dịch vụ cung cấp thức ăn chăn nuôi, thú y, con giống và hỗ trợ kỹ thuật cho các hộ trong và ngoài vùng.

Dù đạt được những kết quả bước đầu, chị Phạm Thị Vân vẫn trăn trở với bài toán đầu ra, nhất là đối với gia cầm thịt đặc sản trên địa bàn tỉnh. Chị mong muốn, các cấp, các ngành tiếp tục quan tâm hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm, tạo điều kiện để các hộ tiếp cận nguồn vốn, mở rộng quy mô chăn nuôi gia cầm, tăng thu nhập cho nhiều hộ nông dân khác.

Vượt qua nhiều vấp ngã, chị Phạm Thị Vân đã khẳng định bản lĩnh của “nữ tướng” chăn nuôi gia cầm, không chỉ làm giàu cho bản thân mà còn lan tỏa niềm tin, tiếp sức cho nhiều hộ dân cùng phát triển kinh tế nông thôn bền vững.