Lầu Năm Góc chi hơn 11 triệu USD cho các phòng thí nghiệm sinh học tại Ukraine

Trụ sở Bộ Chiến tranh Mỹ. Ảnh: Bộ Chiến tranh Mỹ

Theo hãng thông tấn TASS, những tài liệu từ Cơ quan Tình báo Quốc gia Mỹ (ODNI) cho thấy, tập đoàn kỹ thuật và xây dựng Black & Veatch của Mỹ là đơn vị nhà thầu chính tham gia triển khai nhiều dự án liên quan đến cơ sở hạ tầng nghiên cứu và chẩn đoán sinh học tại Ukraine.

Trong số các dự án được đề cập, Phòng thí nghiệm Tham chiếu Trung tâm thuộc Viện Nghiên cứu Chống dịch hạch của Ukraine được cho là nhận khoản đầu tư khoảng 3,49 triệu USD. Riêng chi phí dành cho các trang thiết bị phòng thí nghiệm chiếm hơn 2 triệu USD.

Ngoài ra, Mỹ cũng đầu tư đáng kể vào các cơ sở chẩn đoán và kiểm soát dịch bệnh tại nhiều khu vực khác của Ukraine. Theo các tài liệu, chi phí dành cho thiết bị chẩn đoán tại vùng Zakarpattia vượt 1,92 triệu USD, trong khi phòng thí nghiệm chẩn đoán tại Kherson nhận được khoảng 1,72 triệu USD. Một trung tâm xét nghiệm khu vực khác tại Kherson cũng được đầu tư hơn 2,1 triệu USD.

Các khoản kinh phí này được triển khai dưới hình thức chương trình hỗ trợ kỹ thuật, trong đó Bộ Quốc phòng Mỹ (nay là Bộ Chiến tranh Mỹ) đóng vai trò nhà tài trợ, còn Bộ Y tế Ukraine là đơn vị thụ hưởng và tiếp nhận các dự án.

Thông tin về các phòng thí nghiệm sinh học tại Ukraine từ lâu đã là chủ đề gây tranh cãi giữa Nga và phương Tây. Mátxcơva nhiều lần cáo buộc Washington tài trợ cho các hoạt động nghiên cứu sinh học quân sự tại Ukraine, trong khi Mỹ và Ukraine bác bỏ những cáo buộc này, khẳng định các cơ sở được xây dựng nhằm phục vụ mục tiêu y tế công cộng, giám sát dịch bệnh và nâng cao năng lực ứng phó với các mối đe dọa sinh học.

Kể từ khi xung đột Nga - Ukraine bùng phát năm 2022, vấn đề các phòng thí nghiệm sinh học tại Ukraine thường xuyên xuất hiện trong các cuộc tranh luận tại Liên hợp quốc và trên các diễn đàn quốc tế. Tuy nhiên, cho đến nay chưa có bằng chứng công khai được xác nhận bởi các tổ chức quốc tế độc lập cho thấy các cơ sở này tham gia phát triển vũ khí sinh học.

Các chuyên gia cho rằng, nhiều quốc gia, bao gồm Mỹ, thường hỗ trợ các nước đối tác nâng cấp hệ thống xét nghiệm và giám sát dịch bệnh nhằm ngăn chặn nguy cơ lây lan các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm.

Những chương trình hợp tác như vậy từng được triển khai tại nhiều khu vực khác trên thế giới sau khi Liên Xô tan rã nhằm bảo đảm an toàn cho các vật liệu sinh học và nâng cao năng lực kiểm soát dịch bệnh.