12 nước siết thương mại với các khu định cư Israel ở Bờ Tây

Một loạt nước tuyên bố sẽ áp dụng hoặc thúc đẩy các biện pháp hạn chế thương mại đối với hàng hóa từ các khu định cư Israel tại Bờ Tây, trong động thái gia tăng sức ép đối với Israel và nhằm bảo vệ triển vọng giải pháp hai nhà nước.

Theo tuyên bố chung ra ngày 8/9 của Ngoại trưởng 12 nước gồm Canada, Đan Mạch, Phần Lan, Pháp, Iceland, Ireland, Na Uy, Ba Lan, Bồ Đào Nha, Tây Ban Nha, Thụy Điển và Anh, các nước sẽ đưa ra các biện pháp hạn chế ở cấp quốc gia và/hoặc ủng hộ các biện pháp của châu Âu đối với hàng hóa từ các khu định cư mà các nước này cho là bất hợp pháp theo luật pháp quốc tế.

Trong số này, Anh là nước có động thái cụ thể nhất khi thông báo cấm nhập khẩu hàng hóa từ các khu định cư Israel ở Bờ Tây. Anh nhấn mạnh đây không phải là lệnh tẩy chay hàng hóa Israel nói chung mà nhằm vào hoạt động kinh tế tại các khu định cư. Anh cũng dự kiến áp dụng hạn chế đối với một số dịch vụ liên quan đến các khu định cư.

Pháp tuyên bố sẽ khởi động tiến trình cấm hàng hóa từ các khu định cư Israel tại Bờ Tây. Canada cũng cam kết áp dụng các biện pháp hạn chế thương mại. Ireland và Tây Ban Nha trước đó đã triển khai các biện pháp nhằm hạn chế thương mại với các khu định cư.

Các nước cho rằng tình hình Bờ Tây đang xấu đi nhanh chóng do bạo lực của người định cư và việc mở rộng các khu định cư. Tuyên bố chung đặc biệt phản đối kế hoạch khu định cư E1 của Israel, cho rằng dự án này có nguy cơ chia cắt Bờ Tây và làm suy yếu triển vọng thành lập một Nhà nước Palestine có lãnh thổ liền mạch.

Ngoại trưởng Anh Ed Miliband cho biết các biện pháp của London nhằm ngăn những thay đổi trên thực địa làm mất đi khả năng thực hiện giải pháp hai nhà nước. Anh trước đó đã áp đặt các biện pháp trừng phạt nhằm vào cá nhân và tổ chức liên quan đến bạo lực của người định cư, đồng thời khuyến cáo doanh nghiệp Anh không tiến hành hoạt động kinh tế, tài chính tại các khu định cư Israel.

Israel phản đối các biện pháp trên. Tổng thống Isaac Herzog cho rằng lệnh cấm của Anh là một “sai lầm nghiêm trọng,” trong khi Ngoại trưởng Israel Gideon Sa’ar cảnh báo Israel sẽ có biện pháp đáp trả nếu Anh hành động. Đại sứ Mỹ tại Israel Mike Huckabee cũng chỉ trích động thái của Anh.

Anh và các nước tham gia tuyên bố khẳng định các biện pháp nhằm thúc đẩy giải pháp hai nhà nước, trong đó Israel và một Nhà nước Palestine cùng tồn tại hòa bình và an ninh.