Đối thoại Iran - vùng Vịnh bị hoãn, nguồn cung dầu thêm sức ép

Các quốc gia Ả Rập vùng Vịnh đã hoãn cuộc gặp với Iran dự kiến diễn ra ngày 14-9 tại Oman, trong bối cảnh giao tranh tại Yemen gia tăng và hoạt động vận chuyển dầu ở Trung Đông tiếp tục chịu sức ép.

Các tàu thuyền trên Eo biển Hormuz, nhìn từ Musandam, Oman. Ảnh: Reuters

Cuộc họp dự kiến tập trung thảo luận khả năng mở lại Eo biển Hormuz, tuyến hàng hải giữ vai trò đặc biệt quan trọng đối với nguồn cung dầu toàn cầu. Ngoại trưởng Oman Sayyid Badr Albusaidi cho biết việc lùi lịch nhằm tạo thêm điều kiện để các bên đạt đồng thuận. Phía Iran cho rằng quyết định này được đưa ra theo đề nghị của Ả Rập Saudi.

Cùng thời điểm, lực lượng Houthi tại Yemen tuyên bố đã phóng hàng chục tên lửa và máy bay không người lái nhằm vào một căn cứ không quân của Ả Rập Saudi tại Khamis Mushait, gần biên giới hai nước. Houthi cho biết đây là động thái đáp trả các cuộc không kích của Ả Rập Saudi tại Yemen trong những ngày gần đây.

Giới chức Ả Rập Saudi sau đó phát cảnh báo khẩn cấp tại Khamis Mushait và ba thành phố phía Nam từng bị Houthi nhắm tới. Hiện chưa có thông tin độc lập về mức độ thiệt hại.

Tình hình tại Yemen trở nên căng thẳng hơn sau khi Houthi mở rộng hiện diện dọc bờ Biển Đỏ. Cuối tuần trước, lực lượng này giành quyền kiểm soát đảo Perim, nằm trong eo biển Bab el-Mandeb, cửa ngõ phía Nam của Biển Đỏ và là một trong những tuyến hàng hải có vai trò lớn đối với vận chuyển năng lượng.

Trong khi đó, tuyến ống dẫn dầu Đông - Tây của Ả Rập Saudi vẫn tạm ngừng hoạt động sau một vụ tấn công xảy ra cuối tuần qua. Hệ thống này đưa dầu từ khu vực phía Đông nước này tới Biển Đỏ, qua đó giảm sự phụ thuộc vào tuyến đường qua Hormuz.

Các nhà giao dịch ước tính nếu hoạt động chưa sớm được khôi phục, thị trường có thể thiếu hụt lượng dầu tương đương khoảng 4% nguồn cung toàn cầu. Ả Rập Saudi hiện chưa công bố thời điểm cụ thể để đưa tuyến ống trở lại vận hành.

Lo ngại về nguồn cung nhanh chóng tác động tới thị trường năng lượng. Giá dầu thô tăng hơn 3% trong phiên giao dịch đầu tuần, trong khi giá diesel bán lẻ trung bình tại Mỹ lên mức kỷ lục hơn 6,23 USD/gallon.

Hoạt động hàng hải qua Hormuz cũng chưa trở lại bình thường. Iran đã công bố danh sách 77 tàu mà Tehran cho là vi phạm các quy định tại khu vực này, đồng thời cảnh báo có thể áp dụng biện pháp hạn chế đối với những tàu liên quan.

Trong bối cảnh các tuyến vận chuyển dầu chủ chốt cùng chịu sức ép, các nỗ lực ngoại giao nhằm hạ nhiệt căng thẳng vẫn được thúc đẩy. Tuy nhiên, cuộc họp tại Oman hiện chưa có lịch tổ chức mới.

Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông kỳ vọng xung đột với Iran có thể kết thúc sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11, qua đó góp phần đưa giá dầu hạ nhiệt.

Tổng hợp