Mỹ cấm nhập rượu, sữa từ Canada, căng thẳng thương mại gia tăng

Một xe công-ten-nơ đi trên cây cầu nối biên giới giữa Mỹ và Canada. Ảnh: Reuters

Nhà Trắng công bố các lệnh cấm ngày 8-9 (theo giờ Mỹ), chỉ vài giờ sau khi Canada áp thuế 15-50% đối với hàng trăm mặt hàng Mỹ. Đây là diễn biến mới nhất trong cuộc chiến thương mại giữa hai nước, sau khi đàm phán đổ vỡ hồi tháng 8.

Danh sách hàng hóa bị Mỹ cấm gồm phần lớn đồ uống có cồn như bia, các sản phẩm rượu, một số sản phẩm sữa cùng xe máy, xe gắn máy.

Trước đó, Washington đã áp thuế 50% đối với khoảng 5% hàng hóa nhập khẩu từ Canada, tương đương khoảng 20 tỷ USD, với lý do Ottawa duy trì các chính sách thương mại bất lợi cho doanh nghiệp và nông dân Mỹ, đặc biệt là chính sách bảo hộ ngành sữa của Canada.

Đáp lại, Canada bắt đầu áp thuế từ 15% đến 50% đối với khoảng 20 tỷ USD hàng hóa Mỹ, gồm thép, đồ nội thất, quần áo, thiết bị điện tử, mỹ phẩm và thiết bị nông nghiệp. Mức thuế này tác động tới nhiều doanh nghiệp tại các bang có quan hệ thương mại chặt chẽ với Canada như Michigan và Ohio.

Thủ tướng Canada Mark Carney cho biết nước này sẽ đẩy nhanh việc giảm phụ thuộc vào thị trường Mỹ và tìm kiếm thêm các đối tác thương mại. Canada đang xem xét mở rộng hợp tác kinh tế với Liên minh châu Âu (EU), trong đó có khả năng đàm phán thêm các thỏa thuận mới.

Hơn 70% hàng xuất khẩu của Canada vẫn đến Mỹ, nhưng Ottawa cho biết xuất khẩu sang các thị trường khác đang tăng và có thể tăng gấp đôi trong thập kỷ tới. Khoảng 80% hàng hóa Canada xuất sang Mỹ hiện được hưởng ưu đãi thuế quan theo Hiệp định Mỹ-Mexico-Canada (USMCA).

Các biện pháp thuế quan mới đang làm dấy lên lo ngại về tương lai của hiệp định này, cũng như tác động tới đầu tư và tăng trưởng kinh tế Canada. Đáng chú ý, Tổng thống Donald Trump từng đe dọa nâng thuế đối với ôtô, xe tải và linh kiện Canada từ 25% lên 50% từ ngày 1-1-2027.

Canada là mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng ôtô Bắc Mỹ, nên động thái này có thể ảnh hưởng tới cả doanh nghiệp Mỹ.

Washington cũng gây sức ép thông qua hoạt động mua sắm công. Cơ quan Dịch vụ Tổng hợp Mỹ (GSA) được chỉ đạo loại các sản phẩm có xuất xứ Canada khỏi các hợp đồng mua sắm dài hạn của chính phủ Mỹ cho đến khi Ottawa đáp ứng yêu cầu về “sự có đi có lại đầy đủ và công bằng”.

Trong khi đó, hai bên vẫn duy trì liên lạc nhưng chưa nối lại đàm phán thương mại chính thức. Washington đánh giá các cuộc trao đổi gần đây mang tính xây dựng và cho biết hai bên sẽ tiếp tục bàn bạc trong những ngày tới.

Tại Canada, chính sách đáp trả của chính phủ nhận được sự ủng hộ gia tăng. Một số tỉnh đã cấm bán đồ uống có cồn của Mỹ, trong khi người tiêu dùng giảm mua hàng Mỹ và hạn chế du lịch sang nước láng giềng.

(Tổng hợp)