Nhạc Tết những chuyến du hành cảm xúc

Mỗi khi mùa xuân gõ cửa, trong hương thơm nồng nàn của các loài hoa và tiếng pháo hoa rực sáng bầu trời giao thừa, người Việt lại tìm đến những giai điệu thân thuộc. Âm nhạc ngày Tết hay nhạc Xuân không chỉ là âm thanh để mở đầu năm mới, mà là dòng cảm xúc chảy mãi giữa ký ức và hiện tại. 

Những nốt nhạc của ký ức

Trước khi công nghệ mang Tết đến qua màn hình và mạng xã hội, người Việt từng đón xuân trong âm thanh rất đỗi mộc mạc: tiếng pháo giòn, tiếng đài cassette và lời hát ngân nga bên bếp lửa. Dòng nhạc Xuân xưa, đặc biệt là các ca khúc từ thập niên 1960 - 1990, đã trở thành “nhạc nền” của ký ức, nơi chứa đựng niềm vui, nỗi nhớ và cả tình quê sâu nặng.

Những khúc ca như “Xuân Đã Về” (Vũ Xuân Hồng), “Đoản Xuân Ca” (Thanh Sơn) hay “Ngày Tết Quê Em” (Từ Huy) rộn ràng tiếng trống, tiếng kèn, mang trong mình niềm hân hoan thuần khiết. Ở đó, người ta cảm nhận được sắc xuân len lỏi qua từng mái nhà, nụ cười và bước chân. Nhạc Tết xưa không cầu kỳ, chỉ cần một giai điệu tươi vui cũng đủ gợi dậy cảm giác bình yên, trọn vẹn.

Hình ảnh trong MV Đi về nhà của Đen Vâu.

Bên cạnh sắc màu rộn ràng ấy, vẫn có những khúc ca lắng lại, mang nỗi nhớ sâu thẳm. “Xuân Này Con Không Về” (Trần Thiện Thanh) là một minh chứng.  Bài hát như một lời thủ thỉ, nghẹn ngào của người con xa mẹ, xa quê, giữa khói lửa chiến tranh. “Con biết bây giờ mẹ chờ tin con...” - câu hát ấy đã trở thành tiếng vọng vượt thời gian. Đến hôm nay, khi cuộc sống yên bình, vẫn có biết bao người trẻ nghe lại, thấy mình trong nỗi niềm ấy: những người không kịp về quê, những người mang theo nỗi nhớ nhà giữa phố thị xa hoa.

Tết trong âm nhạc xưa còn vang vọng cả ở miền núi, nơi tiếng đàn Tính của người Tày, Nùng ngân lên cùng điệu Then và Cọi. Đó là khúc hát vừa linh thiêng, vừa đằm thắm, khi lời ca gửi gắm ước vọng mùa màng tốt tươi, bản làng no ấm, và cũng là lời chúc đầu năm nồng nàn, đầy tình thân. Trong gió xuân vùng cao, âm nhạc hòa cùng nhịp sống, nhắc ta nhớ rằng: Tết không chỉ có cờ hoa, pháo sáng, mà còn có hồn dân tộc ngân lên trong tiếng đàn mộc mạc giữa núi rừng.

Những khúc nhạc ấy, dù phát ra từ chiếc loa cũ hay cất lên giữa nương rẫy vẫn mang chung một cảm xúc: đó là sự trở về. Trở về với lòng mình, với quê hương, với những điều giản dị mà bền lâu.

Giai điệu của sự trở về

Bước sang thế kỷ XXI, nhạc Tết Việt đổi thay theo nhịp sống. Pop, R&B, EDM… mang đến sắc màu tươi trẻ, năng động. Nhưng giữa nhịp điệu hiện đại ấy, tinh thần cốt lõi vẫn không hề đổi khác: đó là niềm mong được sum vầy, được trở về nhà.

Những ca khúc như “Đi Để Trở Về” (Soobin Hoàng Sơn) hay “Đi Về Nhà” (Đen Vâu, JustaTee) nhanh chóng trở thành “bản nhạc mùa xuân” của thế hệ mới. Không cần những câu chúc hoa mỹ, lời hát chỉ giản dị: “Không có việc gì, vậy thì đi về nhà”. Nhưng chính sự giản dị ấy lại chạm đến trái tim người nghe, bởi nó nói lên điều ai cũng khao khát - được về, được nghỉ ngơi trong vòng tay thân thuộc.

Cũng trong dòng chảy ấy, nhạc Tết hiện đại phản ánh tinh thần sống tích cực, biết mỉm cười trước những áp lực đời thường. “Bao Giờ Lấy Chồng?” (Bích Phương) hay “Chuyện Cũ Bỏ Qua” (Hòa Minzy, Erik, Bích Phương…) là những ca khúc vui tươi mà gần gũi, mang thông điệp: hãy buông bỏ chuyện cũ, mở lòng với năm mới. Cái duyên của nhạc Tết hôm nay nằm ở sự hài hước mà vẫn ấm áp, nơi mỗi người đều tìm thấy bóng dáng của mình.

Tết trong âm nhạc hiện đại có thể được phối bằng beat điện tử, rap, hay những tiếng synth lấp lánh; nhưng trong sâu thẳm, vẫn là nhịp tim của người Việt. Giữa phố xá ngập ánh đèn, giai điệu ấy nhắc ta rằng: công nghệ có thể đưa ta đi xa, nhưng âm nhạc như sợi dây vô hình sẽ luôn dẫn ta trở về.

Từ tiếng đàn Tính vang vọng giữa núi rừng đến tiếng hát “Đi Về Nhà” vang giữa phố thị, nhạc Tết Việt là hành trình của cảm xúc, của ký ức, của niềm tin. Mỗi thế hệ, mỗi thời đại đều thêm vào đó một nốt nhạc riêng nhưng tất cả cùng hòa trong một bản hòa âm chung: niềm hạnh phúc được trở về.

Chúc Huyền