Đánh thức lịch sử bằng ngôn ngữ đương đại

Không chỉ nằm trong những trang sách hay pho sử thư trầm mặc, hành trình 4.000 năm dựng nước và giữ nước của dân tộc đang cất lời đầy sống động giữa không gian hiện đại của Nhà hát Vinpearl Theatre (Ocean City). Dưới sự dàn dựng công phu của ê-kíp đạo diễn, chuyên gia cùng hơn 100 nghệ sĩ, đại sử thi sân khấu thực cảnh “Đất nước thiên hùng ca” đã hòa quyện tinh tế giữa nghệ thuật đương đại, công nghệ trình diễn đa giác quan và hồn cốt bản sắc Việt.

Đông đảo khán giả xem chương trình nghệ thuật thực cảnh “Đất nước thiên hùng ca”.

Chạm vào dòng chảy ngàn năm

Để phục dựng 4.000 năm lịch sử dân tộc thành một đại sử thi sân khấu kéo dài 75 phút, ê-kíp sáng tạo gồm các đạo diễn, chuyên gia nghệ thuật, đội ngũ kỹ thuật cùng hơn 100 nghệ sĩ đã dành ra hơn 10.000 giờ nghiên cứu, tập luyện công phu. Ý tưởng ra đời của tác phẩm khởi nguồn từ một trăn trở lớn: Làm sao để lịch sử không chỉ là những dòng chữ hay sự kiện xa xôi, mà trở thành một dòng chảy sống động, nơi công chúng hướng đến không đứng ngoài quan sát mà cùng bước vào tâm điểm của ký ức dân tộc.

Mở đầu là câu chuyện “Long tiên kỳ duyên” gắn liền với huyền sử Lạc Long Quân - Âu Cơ và bọc trăm trứng - cội nguồn của người Lạc Việt. Mạch diễn tiếp nối đưa khán giả trở về thời kỳ Hùng Vương dựng nước qua tiếng trống đồng âm vang và nhịp sống lao động bình dị. Điểm nhấn ấn tượng là dòng thác thóc vàng rực đổ xuống từ khoảng không, phác họa một cách sinh động nền văn minh lúa nước ngàn đời.

Dòng chảy lịch sử tiếp tục đi qua những trang giữ nước kiêu hãnh: từ thành Cổ Loa trầm mặc, khí thế Hai Bà Trưng, Ngô Quyền đến trận thủy chiến Bạch Đằng cuộn sóng. Ngay sau khoảnh khắc hào hùng ấy là phút lắng đọng của thời Đại Việt hưng thịnh với không gian Thăng Long rực rỡ và hình bóng Phật hoàng Trần Nhân Tông rời ngai vàng về với Thiền phái Trúc Lâm Yên Tử.

Sang chương “Sao vàng dẫn lối”, bối cảnh chuyển sang những năm tháng chiến tranh bảo vệ Tổ quốc. Sự hy sinh thầm lặng của biết bao thế hệ anh hùng được tái hiện dịu dàng mà sâu lắng. Khép lại hành trình là bức tranh “Quê hương hạnh phúc” trong thời bình với nét văn hóa đặc trưng ba miền: từ điệu quan họ mượt mà, tiếng cồng chiêng đại ngàn đến không gian lễ hội Nghinh Ông phương Nam, kết lại bằng hình ảnh lá cờ Tổ quốc tung bay đầy tự hào.

Điểm nét tinh tế của chương trình nằm ở chỗ: 12 giải pháp công nghệ trình diễn, từ sân khấu cơ khí đa tầng, hệ thống phun nước, màn hình panorama, visual hologram đến hiệu ứng đạn nổ hay thiết bị trình diễn trên không, đều lùi lại phía sau để làm nền cho cảm xúc. Khán giả được hòa mình vào không gian: cảm nhận làn nước mát từ đại cảnh trị thủy, chứng kiến dòng thóc vàng đong đầy ấm no, hay xúc động đón nhận miếng trầu têm cánh phượng từ tay người nghệ sĩ. Ranh giới giữa sân khấu và khán đài hoàn toàn xóa bỏ, nhường chỗ cho sự đồng cảm sâu sắc giữa quá khứ và hôm nay.

Một cảnh trong chương trình nghệ thuật thực cảnh “Đất nước thiên hùng ca”.

Khơi gợi niềm tự hào dân tộc

Rời khỏi khán phòng rực rỡ ánh sáng, điều còn đọng lại trong mỗi người không chỉ là sự mãn nhãn về mặt thị giác. Đó là khoảng trầm lắng của cảm xúc, là câu trả lời nhẹ nhàng cho câu hỏi: Làm thế nào để lịch sử cất lời và sống mãi trong trái tim thế hệ trẻ?.

Theo dõi chương trình, nhạc sĩ, nhà sản xuất âm nhạc Huy Tuấn đặc biệt ấn tượng với màn đu dây nghệ thuật của hai người lính trên nền giai điệu dân ca Bèo dạt mây trôi. Anh chia sẻ, chất nghệ thuật sâu lắng và thông điệp nhân văn ấy đã tạo nên nét mềm mại hiếm có cho đề tài chiến tranh.

Ở góc nhìn chuyên môn về công nghiệp văn hóa và sự kết nối thế hệ, chuyên gia truyền thông - Tiến sĩ Lê Quốc Vinh (Chủ tịch Tập đoàn Truyền thông Le Bros) đánh giá cao tư duy thiết kế trải nghiệm của tác phẩm. Giới trẻ ngày nay không hề quay lưng với lịch sử, nhưng họ cần một nhịp điệu thưởng thức đa dạng. Việc đan cài những chi tiết tương tác nhỏ, như diễn viên trao tận tay khán giả miếng trầu têm cánh phượng hay mời gọi hòa vào không gian hội làng, chính là chiếc cầu nối kéo người xem trẻ tuổi trở thành một phần của không gian di sản.

Những phản hồi chân thật từ hàng ghế khán giả đã khẳng định sức lan tỏa của cách làm này. Chị Nguyễn Thu Hà (phường Định Công, Hà Nội) xúc động chia sẻ khi cùng gia đình thưởng thức chương trình: “Những cảm xúc trực tiếp trên sân khấu sẽ giúp các con nhớ lịch sử lâu hơn rất nhiều so với chỉ đọc trong sách”.

Từ câu chuyện của một đại sử thi sân khấu thực cảnh, tác phẩm gợi mở nhiều suy ngẫm về công tác bảo tồn và phát huy giá trị di sản dân tộc. Dù ở không gian nghệ thuật hiện đại nơi đô thị hay giữa những vùng đất giàu trầm tích văn hóa như Tuyên Quang, việc tìm kiếm ngôn ngữ thể hiện sáng tạo, chân thật và đong đầy cảm xúc luôn là chìa khóa để lịch sử không bị ngủ quên. Khi truyền thống được trân trọng và kể lại bằng trái tim, tình yêu quê hương đất nước sẽ tự nhiên đơm hoa, trở thành điểm tựa tinh thần vững chắc cho mỗi con người Việt Nam trên hành trình hội nhập và phát triển .

Giang Lam