Đảm bảo chất lượng bữa ăn bán trú

Giá xăng dầu và nhiều mặt hàng thiết yếu tăng trong thời gian qua đã tác động trực tiếp đến đời sống người dân, đặc biệt là hoạt động tổ chức bữa ăn bán trú tại các trường học. Ở những địa bàn vùng cao, vùng sâu, nơi điều kiện kinh tế còn nhiều khó khăn, chi phí vận chuyển lớn, áp lực này càng trở nên rõ nét. Trước thực tế đó, các cơ sở giáo dục đã chủ động, linh hoạt triển khai nhiều giải pháp nhằm nâng cao chất lượng bữa ăn, đảm bảo dinh dưỡng cho học sinh.

Học sinh ăn bán trú ở Trường PTDT Bán trú Tiểu học &THCS Lạc Nông, xã Bắc Mê.

Khó khăn bếp ăn bán trú

Tại xã biên giới Thàng Tín, Trường Mầm non Pố Lồ hiện có hơn 200 học sinh tại 6 điểm trường. Do đặc thù địa bàn xa trung tâm, giao thông đi lại khó khăn, việc vận chuyển thực phẩm phụ thuộc nhiều vào chi phí xăng dầu. Cô giáo Nguyễn Thị Huyền, Hiệu trưởng nhà trường cho biết: Thời gian gần đây, khi giá xăng dầu tăng, hầu hết các mặt hàng thực phẩm phục vụ bếp ăn bán trú đều tăng theo. Cụ thể, giá thịt lợn tăng từ 120 nghìn đồng/kg lên 160 nghìn đồng/kg; trứng từ 3 nghìn đồng/quả lên gần 4 nghìn đồng/quả; các loại rau, củ, quả tăng khoảng 10% so với đầu năm.

Theo quy định tại Nghị định 66 của Chính phủ, mỗi trẻ em nhà trẻ mầm non được hỗ trợ 360 nghìn đồng/tháng. Trường Mầm non Pố Lồ tổ chức ăn trưa 22 ngày, tức mỗi trẻ sẽ được hỗ trợ 16 nghìn đồng/ngày. Tuy nhiên, trong bối cảnh giá cả “leo thang”, mức hỗ trợ này khiến nhà trường gặp nhiều khó khăn trong việc xây dựng khẩu phần ăn vừa đảm bảo dinh dưỡng, vừa phù hợp với kinh phí.

Không chỉ bậc mầm non, các trường phổ thông có tổ chức bán trú cũng chịu áp lực tương tự. Tại Trường PTDT Bán trú Tiểu học &THCS Lạc Nông (xã Bắc Mê), học sinh được hỗ trợ 936 nghìn đồng/tháng. Tuy nhiên, với số lượng học sinh bán trú đông nên áp lực đảm bảo chất lượng ăn bán trú cũng tăng lên khi giá cả thực phẩm tăng. Cô giáo Phạm Thị Hồng Nhung, Phó Hiệu trưởng nhà trường cho biết: Nhà trường duy trì thực đơn đa dạng, đảm bảo đủ nhóm chất với các món như đậu phụ, thịt gà, thịt lợn, canh rau, bí đỏ trong bữa trưa và bữa chiều; còn bữa sáng có bánh mì, xôi, bánh bao hoặc mỳ tôm, sữa. Tuy nhiên, giá thực phẩm tăng cao khiến chi phí cho mỗi bữa ăn bị đội lên đáng kể. Ngoài ra, giá cả mặt hàng gas phục vụ nấu ăn cũng tăng mạnh, từ hơn 400 nghìn đồng/bình 12kg lên hơn 600 nghìn đồng/bình, làm gia tăng thêm áp lực cho các bếp ăn.

Tại trường PTDT Bán trú Tiểu học&THCS Thượng Nông (xã Thượng Nông) ngoài việc giá gas tăng mạnh, thì giá cả các loại thực phẩm cũng bắt đầu tăng. Thầy giáo Trần Thanh Chiến, Hiệu trưởng nhà trường chia sẻ: Chi phí nguyên liệu tăng trong khi mức hỗ trợ không thay đổi đã khiến việc cân đối khẩu phần ăn trở nên khó khăn hơn trước. Toàn trường hiện có hơn 740 học sinh, trong đó có gần 60% là học sinh bán trú, chủ yếu là con em đồng bào dân tộc thiểu số. Điều kiện kinh tế của gia đình các em còn nhiều khó khăn, nên việc huy động thêm nguồn lực xã hội hóa để cải thiện bữa ăn cũng gặp nhiều trở ngại.

Mô hình “Vườn rau dinh dưỡng” của Trường Mầm non Pố Lồ, xã Thàng Tín.

Chủ động thích ứng

Trước những khó khăn đó, các nhà trường đã chủ động triển khai nhiều giải pháp linh hoạt nhằm duy trì chất lượng bữa ăn bán trú. Một trong những giải pháp được áp dụng là điều chỉnh thực đơn theo hướng khoa học, hợp lý, thay thế các loại thực phẩm có giá cao bằng những thực phẩm khác có giá thành phù hợp hơn nhưng vẫn đảm bảo giá trị dinh dưỡng.

Các trường học đã chủ động làm việc với các nhà cung ứng thực phẩm để thống nhất mức giá phù hợp, hạn chế biến động và ký cam kết không sử dụng thực phẩm kém chất lượng, không sử dụng hàng đông lạnh. Mặt khác, đẩy mạnh công tác xã hội hóa để đảm bảo bữa ăn đầy đủ dưỡng chất cho học sinh. Linh hoạt chuyển đổi sử dụng bếp gas sang bếp củi…

Ngoài ra, các trường tăng cường phối hợp với phụ huynh học sinh và chính quyền địa phương trong công tác quản lý, giáo dục học sinh bán trú. Sự quan tâm, đồng hành của gia đình và xã hội đã góp phần tạo điều kiện thuận lợi để các trường duy trì và nâng cao chất lượng công tác bán trú. Đồng chí Nguyễn Thị Lệ, Phó Chủ tịch UBND xã Bắc Mê cho biết: Giá thực phẩm tăng chủ yếu do chi phí vận chuyển tăng, gây ảnh hưởng đến các bếp ăn trường học. Địa phương đã thành lập các đoàn kiểm tra về chất lượng ăn bán trú ở trường học và yêu cầu các nhà trường chủ động xây dựng phương án thích ứng nhưng vẫn phải đảm bảo chất lượng các bữa ăn cho học sinh, đồng thời thực hiện ký cam kết tiêu thụ các loại rau, củ của bà con nông dân ngay tại địa phương.

Theo thống kê, toàn tỉnh hiện có gần 49 nghìn học sinh, trong đó hơn 27 nghìn học sinh bán trú và nội trú, chiếm hơn 55%. Việc duy trì bữa ăn bán trú cũng gắn liền với các chính sách của Nhà nước. Thực hiện Nghị định số 66 của Chính phủ và các chương trình mục tiêu quốc gia vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, học sinh được hỗ trợ tiền ăn, góp phần giảm gánh nặng cho gia đình và nhà trường. Trong thời điểm giá cả còn nhiều biến động, việc đảm bảo chất lượng bữa ăn bán trú vẫn là thách thức. Tuy nhiên, với sự quan tâm của các cấp, ngành cùng sự nỗ lực của nhà trường và sự đồng hành của phụ huynh, chất lượng bữa ăn bán trú sẽ tiếp tục được duy trì và nâng cao, góp phần chăm lo tốt hơn cho học sinh vùng cao.

Bài, ảnh: Thành Nhân