Nơi lửa nghề tỏa sáng

Mỗi tác phẩm gửi về tham dự Giải Báo chí tỉnh Tuyên Quang lần thứ VII - năm 2026 là một câu chuyện sinh động từ cơ sở. Không đơn thuần là những bài dự thi, gần 150 tác phẩm năm nay phản ánh chân thực cuộc sống của người dân và những bước đi của địa phương trong một năm nhiều thay đổi. Qua lăng kính của những người cầm bút, người đọc có dịp nhìn lại những nỗ lực làm nghề và sự gắn bó của đội ngũ phóng viên với mảnh đất xứ Tuyên.

Bứt phá về quy mô và không gian sáng tạo

Mùa giải năm nay nhận được 149 tác phẩm của 117 tác giả, nhóm tác giả thuộc 14 cơ quan, đơn vị. Con số này tăng 43 tác phẩm so với năm ngoái, một kết quả tự nhiên khi không gian tác nghiệp và nguồn đề tài được mở rộng.

Các đồng chí: Hà Trung Kiên, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh; Đỗ Hùng Đức, Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh, Phó Chủ tịch UBND tỉnh trao giải B cho các tác giả, nhóm tác giả.

Các bài dự thi năm nay rải đều ở 5 loại hình: 47 tác phẩm báo điện tử, 36 truyền hình, 31 báo in, 18 ảnh báo chí và 17 tác phẩm phát thanh. Phần lớn trong số này (gần 120 tác phẩm) là của phóng viên Báo và phát thanh, truyền hình Tuyên Quang. Cùng với đó, sự tham gia của các địa phương, cơ quan khác và đội ngũ cộng tác viên cũng góp phần bổ sung thêm những góc nhìn khác nhau từ cơ sở.

Không chỉ gia tăng về số lượng, chất lượng tác phẩm năm nay cũng có sự bứt phá rõ rệt, đặc biệt là ở khâu kỹ thuật và hình thức thể hiện. Những người làm báo đã nhanh nhạy ứng dụng cách làm báo mới, hiện đại vào quá trình sáng tạo tác phẩm. Nhà báo Hoàng Thị Minh Phương (Báo và phát thanh, truyền hình Tuyên Quang) chia sẻ: “Chúng tôi luôn chủ động tìm tòi những chi tiết hình ảnh đắt giá, kết hợp hiệu ứng đồ họa bắt mắt và xử lý tiếng động hiện trường rất tốt. Tạo dấu ấn và là điểm cộng cho tác phẩm”.

Bên cạnh đó, thực tiễn sinh động của địa phương trong giai đoạn qua cũng mở ra dư địa sáng tạo lớn cho các phóng viên. Những thay đổi về mặt tổ chức, sáp nhập cơ quan hành chính đòi hỏi người làm báo phải bám nắm địa bàn sát sao hơn. Nói về điều này, nhà báo Đỗ Thị Thu Thường cho biết: “Sự sáp nhập ban đầu mang đến một chút xáo trộn trong công việc nhưng thực chất lại mở ra cơ hội mới. Không gian và đề tài trở nên phong phú hơn rất nhiều. Tham gia giải báo chí chính là cơ hội thiết thực để phóng viên, biên tập viên chúng tôi cọ xát thực tế, học hỏi kinh nghiệm chuyên môn lẫn nhau”.

Qua vòng sơ khảo khắt khe, Hội đồng giám khảo đã lựa chọn được 95 tác phẩm vào vòng chung khảo và quyết định trao giải cho 53 tác phẩm xuất sắc nhất ở 5 loại hình. Đánh giá chung về mặt bằng chất lượng, đồng chí Mai Đức Thông, Ủy viên BCH Đảng bộ tỉnh, Giám đốc Báo và phát thanh, truyền hình Tuyên Quang, Chủ tịch Hội Nhà báo tỉnh khẳng định: “Khoảng cách về chất lượng giữa các tác phẩm năm nay không chênh lệch quá lớn. Nhiều đề tài được đầu tư rất công phu, chọn được cách thể hiện mới lạ, hiện đại. Đáng mừng là không ít tác phẩm đã vượt ra khỏi giới hạn của việc đưa tin đơn thuần để tạo ra những tác động tích cực, định hướng dư luận xã hội”.

Bám sát thực tiễn, đồng hành cùng sự phát triển

Gần 150 tác phẩm tham dự giải năm nay là những lát cắt sinh động, phản ánh trực diện mọi mặt đời sống chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội của tỉnh. Từ công tác xây dựng Đảng, giảm nghèo, nông thôn mới đến việc gìn giữ bản sắc văn hóa đều được khai thác bài bản.

Năm 2025 và 2026 là thời điểm diễn ra nhiều sự kiện trọng đại: Tổ chức Đại hội Đảng bộ các cấp nhiệm kỳ 2025 - 2030, bầu cử đại biểu Quốc hội và HĐND các cấp, kỷ niệm 80 năm Cách mạng Tháng Tám. Đặc biệt, việc hợp nhất hai tỉnh Tuyên Quang và Hà Giang cùng việc triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp là một chủ trương lớn, tác động trực tiếp đến hệ thống chính trị và người dân.

Bên cạnh những chủ đề lớn về bộ máy, chính trị, báo chí địa phương luôn dành một sự quan tâm đặc biệt đến những góc khuất, những khó khăn của người dân, tiêu biểu là đề tài về thiên tai.

Chùm phóng sự về hậu quả bão số 10 của nhóm tác giả Phương Duyên, Hồng Duyên và Hoàng Gia đã để lại nhiều ấn tượng mạnh mẽ. Tác phẩm không chỉ phản ánh mức độ tàn phá của mưa lũ mà còn đi sâu vào nghị lực vươn lên của đồng bào. Nhà báo Hồng Duyên bộc bạch: “Có những chuyến đi tác nghiệp còn theo chúng tôi rất lâu sau đó. Hình ảnh những mái nhà đổ sập, những gương mặt thất thần, và cả những khoảnh khắc bà con nắm tay nhau vượt khó đã tạo nên cảm xúc chân thật nhất cho tác phẩm. Phía sau những con số thống kê thiệt hại luôn là những phận người và nghị lực sống kiên cường”.

Đồng quan điểm, nhà báo Lê Thế Biên, Trưởng phòng Chuyên đề (Hội đồng giám khảo Truyền hình và Phát thanh) cũng nhấn mạnh, việc chạm đến thân phận con người và tình người trong hoạn nạn chính là yếu tố làm nên sự thành công của chùm phóng sự này.

Trong khi đó, loạt bài “Vành đai văn hóa soi sáng biên cương” của nhóm tác giả: Chúc Ngọc Huyền, Trần Thị Thu Phương, Biện Thị Luân, Hoàng Giang Lam, Trần Diệu Kế lại khai thác chủ quyền qua lăng kính văn hóa. Nhà báo Thu Phương chia sẻ, để tác phẩm có sức nặng, nhóm đã nỗ lực thâm nhập sâu vào các bản làng, từ đó khẳng định văn hóa là sức mạnh nội sinh. Sự dấn thân của người cầm bút đã nhận được sự đồng cảm lớn. Độc giả Nguyễn Thanh Hà, tổ dân phố Ỷ La 7, phường Minh Xuân tâm đắc: “Cách đặt vấn đề của loạt bài rất mới mẻ và gần gũi. Đọc bài, tôi hiểu được việc bà con vùng biên bảo tồn bản sắc văn hóa truyền thống cũng quan trọng như việc giữ gìn từng tấc đất, tạo nên những cột mốc vững chãi trong lòng người”.

Một mùa giải đã khép lại, những phần thưởng được trao vào dịp kỷ niệm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam 21-6. Giải thưởng là ghi nhận xứng đáng cho sự nỗ lực của các tác giả. Tuy nhiên, hành trình của những người làm báo không dừng lại ở đó. Những vấn đề mới của đời sống vẫn liên tục xuất hiện, và những người cầm bút sẽ tiếp tục dấn thân, giữ vững ngọn lửa nghề để đồng hành cùng từng nhịp đập phát triển của quê hương Tuyên Quang.

Giang Lam

Bản lĩnh, tâm huyết và trách nhiệm

Mỗi tác phẩm báo chí đoạt giải là kết tinh của tâm huyết, bản lĩnh nghề nghiệp và hành trình dấn thân không mệt mỏi của người làm báo. Đằng sau những trang viết, khuôn hình hay thước phim được vinh danh là những câu chuyện tác nghiệp giàu cảm xúc, những trăn trở trước các vấn đề của đời sống và khát vọng cống hiến vì cộng đồng. Báo Tuyên Quang trân trọng giới thiệu chùm ý kiến của các nhà báo đoạt Giải báo chí tỉnh lần thứ VII, qua đó mang đến cho bạn đọc góc nhìn sâu sắc về nghề báo, về hành trình sáng tạo tác phẩm và ngọn lửa đam mê luôn được gìn giữ trên mỗi chặng đường làm nghề. 

Tác phẩm báo chí phải bám sát thực tiễn

Phóng viên Hoàng Giang Lam Phòng Chuyên đề, Báo và phát thanh, truyền hình Tuyên Quang

Để đạt được giải báo chí cấp tỉnh và Trung ương, theo tôi một tác phẩm không chỉ cần sự đầu tư về công sức, thời gian mà quan trọng nhất là phải chạm được vào hơi thở của đời sống xã hội. Qua thực tiễn tác nghiệp, kinh nghiệm lớn nhất mà tôi rút ra được gói gọn trong ba yếu tố: bám sát cơ sở, kiên trì dấn thân và đổi mới hình thức thể hiện. Trước hết, đề tài hay không nằm ở những phòng máy lạnh hay những bản báo cáo số liệu vô hồn, mà nằm ở cơ sở. Việc phát hiện một vấn đề gai góc, một góc khuất trong chính sách hay một mô hình kinh tế độc đáo tại địa phương đòi hỏi phóng viên phải có tư duy nhạy bén và thói quen “lăn lộn” cùng người dân. Khi đã tìm được “vách quặng” quý, sự dấn thân và tính kiên trì chính là chìa khóa để khai thác sâu. Những loạt bài đoạt giải cao thường là kết quả của nhiều tháng theo đuổi, đi qua nhiều vùng đất, đối thoại với nhiều tầng lớp nhân dân và đa dạng các nhà quản lý để mang lại một góc nhìn toàn diện, khách quan, có sức chiến đấu mạnh mẽ. Tác phẩm phải dám nhìn thẳng vào sự thật, chỉ ra bản chất vấn đề và gợi mở giải pháp cho các nhà hoạch định chính sách. Cuối cùng, trong thời đại truyền thông số, nội dung hay phải đi đôi với phương thức truyền tải hiện đại. Việc áp dụng linh hoạt các thể loại báo chí đa phương tiện như Megastory, Emagazine, hay việc lồng ghép video ngắn, đồ họa dữ liệu trực quan giúp thông điệp của bài viết dễ tiếp cận và tạo hiệu ứng thị giác mạnh mẽ hơn.

Động lực to lớn

Phóng viên Lê Minh Hoàng Phòng Điện tử, Phát thanh và Nội dung số, Báo và phát thanh, truyền hình Tuyên Quang

Giải báo chí luôn là động lực to lớn, tiếp thêm ngọn lửa nghề để những người cầm máy dấn thân sâu hơn vào thực tiễn. Đó là sự trân trọng, ghi nhận xứng đáng dành cho những tác phẩm phản ánh chân thực nhất hơi thở của cuộc sống.

Bộ ảnh “Ca 3 trên công trường dự án cao tốc Tuyên Quang - Hà Giang” được phôi thai từ những đêm trắng tôi cùng thức, cùng lấm lem bùn đất với các anh lính cầu đường. Tuyến đường huyết mạch này chuyên chở khát vọng bứt phá của 124 xã, phường trên toàn tỉnh, nơi guồng máy đang vận hành trực tiếp, xuyên suốt khi không còn đơn vị hành chính cấp huyện.

Được xướng tên vinh danh Giải A Giải Báo chí tỉnh, tôi xin đón nhận bằng sự khiêm nhường sâu sắc. Niềm vinh dự này không thuộc về cá nhân tôi, mà là lời tri ân gửi trọn tới những người công nhân kiên cường đang ngày đêm thầm lặng kiến tạo nên vóc dáng quê hương.

Sự ghi nhận vô giá trên con đường rèn nghề

Phóng viên Chu Thị Ngọc Bích Phòng Điện tử, phát thanh và Nội dung số, Báo và phát thanh, truyền hình Tuyên Quang

Công tác tại Phòng Điện tử, tôi có lợi thế được tiếp cận nhanh với các xu hướng báo chí đa phương tiện, nhưng phát thanh vẫn luôn là mảnh đất tôi dành nhiều tâm huyết và sự say mê nhất. Việc chắt lọc ngôn từ, khai thác sức mạnh của âm thanh để chạm đến cảm xúc thính giả luôn mang lại cho tôi những rung động nghề nghiệp rất riêng.

Những giải thưởng báo chí từ cấp địa phương đến các bộ, ngành và Trung ương thời gian qua đối với tôi là sự may mắn, là động lực và là sự ghi nhận vô giá trên con đường rèn nghề. Nhưng có lẽ, dấu ấn đọng lại nhiều cảm xúc nhất trong năm 2026 chính là khoảnh khắc tôi cùng các đồng nghiệp vinh dự được xướng tên nhận Giải C - Giải Búa Liềm vàng.

Xây dựng Đảng vốn là mảng đề tài khó, đòi hỏi tính chính trị cao. Để biến những chất liệu ấy thành tác phẩm phát thanh mềm mại, có sức sống và sức lan tỏa là cả một quá trình trăn trở, lao động miệt mài của cả ê-kíp. Thành quả này không phải của riêng cá nhân tôi, mà là kết tinh từ trí tuệ tập thể, sự đồng lòng của nhóm tác giả và sự định hướng sát sao của tòa soạn. Giải thưởng danh giá này là ngọn lửa thôi thúc chúng tôi tiếp tục dấn thân, bám sát hơi thở cuộc sống để sáng tạo nên những tác phẩm ngày càng chất lượng hơn”.

Bám sát cơ sở phản ánh hơi thở cuộc sống

Phóng viên Đức Thắng Văn phòng Thường trú Báo Nhân dân tại Tuyên Quang

Là phóng viên Báo Nhân dân thường trú tại Tuyên Quang, tôi có điều kiện bám sát thực tiễn cơ sở, chứng kiến và ghi nhận những chuyển động, đổi thay đang diễn ra trên địa bàn tỉnh. Từ thực tiễn đó, chúng tôi phản ánh khách quan những vấn đề đặt ra trong đời sống kinh tế - xã hội, chuyển tải tâm tư, nguyện vọng của cán bộ, đảng viên và Nhân dân; đồng thời phát hiện, lan tỏa những mô hình hiệu quả, cách làm sáng tạo và những điển hình tiên tiến, góp phần thúc đẩy sự phát triển của địa phương. Từ những lần đi cơ sở và viết từ hơi thở cuộc sống nên mùa giải báo chí tỉnh Tuyên Quang năm nay, tôi vinh dự có tác phẩm đoạt giải .

Theo tôi, người làm báo hôm nay cần tiếp tục giữ vững bản lĩnh chính trị, tính chiến đấu và tính nhân văn của báo chí cách mạng; chủ động thích ứng với môi trường truyền thông số, làm chủ công nghệ, đa dạng hóa nền tảng và hình thức thể hiện để tạo ra những tác phẩm báo chí chất lượng cao, có sức lan tỏa trong xã hội. Cùng với đó là trách nhiệm kiểm chứng thông tin, kiên quyết nói không với những nguồn tin thiếu căn cứ, đặt lợi ích của cộng đồng lên trên lợi ích cá nhân. Tôi tin rằng, người làm báo sẽ tiếp tục là cầu nối tin cậy giữa Đảng với Nhân dân, kịp thời phản ánh tâm tư, nguyện vọng chính đáng của người dân, góp phần tạo sự đồng thuận xã hội và củng cố niềm tin vào công cuộc đổi mới, phát triển đất nước. Đó không chỉ là trách nhiệm nghề nghiệp mà còn là niềm tự hào của mỗi nhà báo.

Dấn thân để chạm tới giá trị

Phóng viên Nguyễn Thị Huyền Trang Phòng Chuyên đề, Báo và phát thanh, truyền hình Tuyên Quang

Năm 2026 là một dấu mốc đáng nhớ khi tôi cùng đồng nghiệp vinh dự nhận Giải B Giải Diên Hồng với phim tài liệu “Từ nghị trường đến bản làng - Dấu ấn chính sách dân tộc trên miền đá” và Giải C Giải Báo chí Quốc gia với phóng sự truyền hình “Khi đảng viên là KOL”.

Đằng sau mỗi giải thưởng là những tháng ngày miệt mài đi thực tế, gặp gỡ nhân vật, thu thập tư liệu và không ngừng trăn trở để tìm góc tiếp cận mới từ các vấn đề lớn của cuộc sống. Qua mỗi chuyến đi, tôi càng thấm thía rằng những khuôn hình và câu chuyện có sức lay động luôn được kết tinh từ thực tiễn cuộc sống và sự dấn thân của người làm báo.

Tôi luôn tâm niệm, giải thưởng không phải đích đến cuối cùng. Điều quý giá nhất là mỗi tác phẩm khi đến với công chúng có thể lan tỏa những giá trị tích cực và góp phần thực hiện sứ mệnh của người làm báo cách mạng: Phụng sự Tổ quốc, phục vụ Nhân dân.