Nhìn lại chặng đường lịch sử, dù ở mỗi giai đoạn phát triển, điều kiện khách quan và chủ quan có sự thay đổi với những thuận lợi cùng thách thức riêng, nhưng vị thế, vai trò và sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân Việt Nam luôn được khẳng định. Chính qua những gian lao, thử thách đó, phong trào công nhân và tổ chức công đoàn mới từng bước lớn mạnh, trưởng thành.
Trước sự bùng nổ của khoa học-công nghệ, yêu cầu chuyển đổi số cùng sự biến đổi nhanh chóng của quan hệ lao động, yêu cầu đặt ra đối với phong trào công nhân lại càng cao hơn. Trong bối cảnh đó, việc xây dựng giai cấp công nhân Việt Nam hiện đại, lớn mạnh trở thành một nhiệm vụ cấp thiết hơn bao giờ hết.
Nhìn thẳng để khắc phục
Giai đoạn hiện nay, bên cạnh những thành tích đáng tự hào, giai cấp công nhân, tổ chức công đoàn lại đang phải đối mặt với những tồn tại, hạn chế cần quan tâm khắc phục, cải tiến.
Điều đó được chỉ rõ trong Văn kiện Đại hội XIV Công đoàn Việt Nam, đó là: “... nhận thức, tác phong và kỹ năng nghề của một bộ phận công nhân còn thấp, năng lực tiếp cận và ứng dụng khoa học-công nghệ chưa cao, năng suất lao động chậm cải thiện. Hạ tầng xã hội phục vụ công nhân còn thiếu, lạc hậu và phân tán.
Tội phạm, tệ nạn xã hội, các hoạt động lôi kéo, kích động công nhân diễn biến phức tạp. Tình trạng việc làm thiếu bền vững, thu nhập thấp, vi phạm pháp luật về lao động, nợ lương, nợ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và việc sắp xếp tổ chức bộ máy hệ thống công đoàn… tác động trực tiếp đến tâm tư, tình cảm, niềm tin của đoàn viên, người lao động, cán bộ công đoàn”.
Một số hoạt động công đoàn còn nặng hành chính, phong trào, chưa thật sự đi sâu vào những vấn đề người lao động cần nhất. Năng lực đại diện, đối thoại, bảo vệ quyền lợi người lao động ở một số nơi còn hạn chế. Công đoàn cơ sở ở không ít doanh nghiệp còn yếu, chưa đủ sức nắm bắt, phản ánh và giải quyết kịp thời những bức xúc của đoàn viên…
Vấn đề đặt ra trong bối cảnh hiện nay, về cơ bản sẽ thấy mặt thuận lợi hơn: Chúng ta có Đảng Cộng sản, đảng của giai cấp công nhân cầm quyền. Giai cấp công nhân vẫn được xác định là “…là giai cấp lãnh đạo sự nghiệp cách mạng thông qua đội tiền phong là Đảng Cộng sản Việt Nam” [1].
![]() |
| Quan tâm chăm sóc sức khỏe - vốn quý của người lao động. (Ảnh: THÁI SƠN) |
Tổ chức công đoàn là một hạt nhân quan trọng trong hệ thống tổ chức chính trị, có vai trò to lớn, dưới sự trực tiếp lãnh đạo của Trung ương Đảng, được định danh ở tầm Hiến pháp và bộ máy công đoàn lớn mạnh từ Trung ương tới cơ sở; giai cấp công nhân ngày càng hiện đại, lớn mạnh và thể hiện rõ vị trí, vai trò trong mọi lĩnh vực đời sống; đất nước kể từ khi hòa bình lập lại hoàn toàn, bước qua 40 năm đổi mới có những thành tựu kinh tế-xã hội to lớn, là tiền đề quan trọng bảo đảm đời sống vật chất, tinh thần của công nhân...
Phát biểu tại Đại hội XIV Công đoàn Việt Nam, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh “Không có một nền công nghiệp hiện đại nếu thiếu đội ngũ công nhân hiện đại” và “Người công nhân hôm nay không chỉ cần đôi bàn tay cần cù, mà còn cần tri thức, kỹ năng, kỷ luật, tác phong công nghiệp, năng lực làm chủ công nghệ và tinh thần đổi mới sáng tạo”.
Để xây dựng đội ngũ công nhân đáp ứng yêu cầu của nền công nghiệp hiện đại, việc chăm lo, tạo điều kiện để người lao động học tập, nâng cao trình độ và cải thiện đời sống có ý nghĩa quan trọng.
Như đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh: "Mỗi công nhân phải có cơ hội học tập suốt đời. Mỗi khu công nghiệp phải là nơi không chỉ có nhà máy, mà còn có thiết chế văn hóa, nhà ở, trường học, y tế, môi trường sống an toàn, nhân văn. Chăm lo công nhân không chỉ là hỗ trợ lúc khó khăn, mà còn là tạo điều kiện để người lao động trưởng thành, tiến bộ và có tương lai tốt hơn.
Từ yêu cầu đó, hoạt động của tổ chức công đoàn cần được đặt đúng vào chức năng, nhiệm vụ cốt lõi là đại diện, chăm lo, bảo vệ người lao động. “Công đoàn được thành lập là để đại diện, chăm lo, bảo vệ người lao động”.
Vì vậy, mọi chương trình, kế hoạch, phong trào phải trả lời được câu hỏi: người lao động được gì, quyền lợi nào được bảo vệ, khó khăn nào được tháo gỡ, tiếng nói nào được lắng nghe.
Sự hài lòng của người lao động là thước đo của tổ chức
Hiệu quả công đoàn không chỉ đo bằng số cuộc họp, số văn bản, số phong trào, mà phải được đánh giá bằng niềm tin của đoàn viên, sự hài lòng của người lao động, chất lượng thỏa ước lao động tập thể, số vụ việc được bảo vệ thành công và mức độ cải thiện đời sống tại cơ sở.
Những yêu cầu đó được cụ thể hóa trong mục tiêu, nhiệm vụ của tổ chức công đoàn. Trong Báo cáo Chính trị trình tại Đại hội XIV Công đoàn Việt Nam, phần mục tiêu tổng quát khẳng định: “…Tuyên truyền, vận động người lao động đổi mới sáng tạo, tiên phong ứng dụng khoa học-công nghệ, xây dựng lực lượng sản xuất mới, nâng cao năng suất lao động, góp phần xây dựng đất nước hòa bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc”.
![]() |
| Bữa cơm công đoàn gắn kết chặt chẽ đoàn viên, người lao động với tổ chức công đoàn, lãnh đạo đơn vị, doanh nghiệp. (Ảnh: ÁNH NGỌC) |
Trở lại với phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, định hướng chỉ đạo nêu ra là “Công đoàn phải làm tốt công tác tuyên truyền, giáo dục, bồi dưỡng lý tưởng cách mạng, lòng yêu nước, ý thức công dân, kỷ luật lao động, đạo đức nghề nghiệp và khát vọng cống hiến cho đoàn viên, người lao động.
Cần phát hiện, bồi dưỡng, giới thiệu nhiều công nhân ưu tú cho Đảng xem xét, kết nạp; để trong các nhà máy, công trường, khu công nghiệp, doanh nghiệp ngày càng có nhiều đảng viên là công nhân trực tiếp sản xuất, lao động sáng tạo, có uy tín với đồng nghiệp”.
Theo đó, các cấp công đoàn cần tiếp tục đổi mới mạnh mẽ nội dung, phương thức tuyên truyền, giáo dục, vận động theo hướng chủ động, kịp thời, thuyết phục và hiệu quả, bảo đảm nguyên tắc “Nhanh-Ngắn-Sâu-Rõ”.
Đẩy mạnh tương tác hai chiều, lấy người lao động làm trung tâm; kết hợp phương thức truyền thống và hiện đại, trực tiếp và trực tuyến; ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, mạng xã hội trong tuyên truyền, giáo dục và vận động.
Trong đó, lấy giáo dục chính trị, tư tưởng làm cơ sở; giáo dục pháp luật, văn hóa ứng xử và tác phong công nghiệp làm nội dung cơ bản. Tăng cường tuyên truyền, giáo dục chính trị, tư tưởng gắn với đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh, góp phần nâng cao bản lĩnh chính trị, khát vọng phát triển, tinh thần đoàn kết, ý thức chấp hành pháp luật, kỷ luật lao động, tác phong làm việc; củng cố niềm tin của đoàn viên, người lao động vào Đảng, Nhà nước, chế độ và tổ chức công đoàn.
Cùng với đó, nắm chắc, dự báo chính xác, định hướng kịp thời, xử lý đúng đắn, hiệu quả các vấn đề tư tưởng, dư luận của đoàn viên, người lao động, bảo đảm sự thống nhất trong toàn hệ thống.
Tăng cường bảo vệ truyền thống, thành quả, hình ảnh của Công đoàn Việt Nam; kiên quyết, kịp thời đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, cơ hội chính trị; ngăn chặn, đẩy lùi suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, những biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”. Quan tâm tuyên truyền phòng, chống tội phạm, ma túy, tệ nạn xã hội, bảo đảm an ninh trong công nhân.
Để nâng cao hiệu quả tuyên truyền, giáo dục, cần xây dựng hệ thống báo chí, xuất bản và các kênh truyền thông của tổ chức công đoàn đủ mạnh, chuyên nghiệp, nhân văn, hiện đại, phục vụ ngày càng tốt hơn nhiệm vụ chính trị của tổ chức công đoàn.
Nâng cao khả năng tiếp cận thông tin của đoàn viên, đẩy mạnh truyền thông tại công đoàn cơ sở; kiện toàn, nâng cao hiệu quả hoạt động của đội ngũ báo cáo viên, tuyên truyền viên, cộng tác viên dư luận xã hội và lực lượng công nhân nòng cốt của tổ chức công đoàn.
Cùng với đó, tiếp tục phát huy hiệu quả, xây dựng các mô hình hoạt động trong Tháng Công nhân, chú trọng phát triển các hoạt động thiết thực, có tính lan tỏa tại cơ sở, phù hợp với điều kiện sống, làm việc của công nhân.
Quan tâm chăm lo đời sống văn hóa, tinh thần của đoàn viên, người lao động; tăng cường tổ chức các hoạt động, sự kiện văn hóa, thể thao, giải trí, góp phần nâng cao đời sống tinh thần của người lao động.
Sắp xếp, đổi mới, nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống cung văn hóa, nhà văn hóa, thiết chế văn hóa, thể thao của công đoàn. Nghiên cứu xây dựng, phát triển văn hóa công nhân Việt Nam gắn với nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, góp phần xây dựng và phát triển văn hóa, con người Việt Nam, đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững của đất nước trong kỷ nguyên mới.
Để thực hiện yêu cầu đó, tổ chức công đoàn phải tiếp tục đổi mới mạnh mẽ nội dung, phương thức hoạt động, trong đó công tác tuyên truyền, giáo dục, vận động có ý nghĩa quan trọng trong nâng cao nhận thức, bản lĩnh chính trị, trình độ, kỹ năng và ý thức tổ chức, kỷ luật của người lao động.
Quan trọng hơn, mọi hoạt động của công đoàn phải hướng về cơ sở, lấy đoàn viên, người lao động làm trung tâm; vừa chăm lo, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng, vừa đồng hành để người lao động học tập, tiến bộ, làm chủ khoa học-công nghệ và thích ứng với những yêu cầu mới.
Qua đó, góp phần xây dựng đội ngũ công nhân Việt Nam ngày càng trưởng thành, có tri thức, kỹ năng, kỷ luật, tác phong công nghiệp, bản lĩnh và khát vọng cống hiến; xây dựng tổ chức công đoàn thật sự vững mạnh, là chỗ dựa tin cậy của đoàn viên, người lao động, đáp ứng yêu cầu xây dựng và phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.
___________________________
[1] Văn kiện Đại hội XIV của Đảng













Ý kiến bạn đọc