Xây dựng môi trường không khói thuốc lá

Diễn ra từ ngày 25-5 đến 31-5, Tuần lễ quốc gia không thuốc lá và ngày Thế giới không khói thuốc 31-5 năm 2026 nhằm cảnh báo về các chiến lược tiếp thị tinh vi của ngành công nghiệp thuốc lá trong việc ngụy trang các sản phẩm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng để thu hút giới trẻ. Trước làn sóng của các loại thuốc lá thế hệ mới, việc nâng cao nhận thức cộng đồng đòi hỏi công tác truyền thông phải thực hiện đồng bộ, trực quan, sinh động, hướng tới xây dựng một môi trường sống lành mạnh không khói thuốc.

Cán bộ Trung tâm Y tế khu vực Yên Minh tuyên truyền phòng chống tác hại của thuốc lá.

Triển khai hoạt động truyền thông trọng điểm nhân Ngày Thế giới không thuốc lá và Tuần lễ quốc gia không khói thuốc, từ ngày 11 đến 21-5, Trung tâm Y tế khu vực Quang Bình đã tổ chức chuỗi hoạt động truyền thông. Theo đó, cán bộ, nhân viên y tế trung tâm đã trực tiếp tuyên truyền về phòng, chống tác hại của thuốc lá và thuốc lá điện tử tại chợ phiên trên địa bàn xã Tiên Nguyên, Tân Trịnh, Tiên Yên, Xuân Giang, Khuôn Lùng và Quảng Nguyên. Tại các buổi tuyên truyền, cán bộ y tế đã phổ biến đến người dân những kiến thức cơ bản về tác hại của khói thuốc đối với sức khỏe bản thân và cộng đồng. Đặc biệt trong đó nhấn mạnh các nguy cơ bệnh lý nguy hiểm do thuốc lá gây ra như ung thư, tim mạch, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính cùng tác động tiêu cực của hút thuốc thụ động đối với trẻ em, phụ nữ mang thai và người cao tuổi.

Chị Hoàng Thị Lên, cán bộ Trung tâm Y tế khu vực Quang Bình chia sẻ: "Hiện nay có nhiều người, đặc biệt là các bạn trẻ lầm tưởng thuốc lá điện tử là an toàn nên đã sử dụng hoặc sử dụng thay thế để cai thuốc lá truyền thống. Nhưng thực tế, nicotine cùng các loại hóa chất trong thuốc lá thế hệ mới này gây nghiện nhanh và ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe của người sử dụng. Qua công tác truyền thông, chúng tôi luôn cố gắng giải thích rõ để bà con hiểu, tuyệt đối không được chủ quan và không dùng thuốc lá điện tử làm phương pháp cai nghiện thuốc lá thông thường".

Thực hiện Chiến lược quốc gia về phòng, chống tác hại của thuốc lá đến năm 2030, tỉnh Tuyên Quang phấn đấu trong giai đoạn 2026 - 2030 giảm tỷ lệ nam giới hút thuốc xuống dưới 36%, nữ giới xuống dưới 0,5%. Đồng thời, kéo giảm tỷ lệ tiếp xúc khói thuốc thụ động tại nơi làm việc xuống dưới 25%, nhà hàng dưới 65%, quán bar, cà phê dưới 70% và khách sạn dưới 50%. Để làm được điều đó, cần có sự vào cuộc đồng bộ, quyết liệt của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội.

Nhằm nâng cao nhận thức của người dân về tác hại của thuốc lá, thuốc lá điện tử, thuốc lá thế hệ mới, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh đã triển khai đồng bộ các hoạt động truyền thông nhằm nâng cao nhận thức của người dân, đặc biệt là thế hệ trẻ. Theo Bác sĩ Nguyễn Chí Huấn, Trưởng Khoa Truyền thông Giáo dục sức khỏe, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh: "Là đơn vị đầu mối trong công tác phòng, chống tác hại của thuốc lá, Trung tâm đã chủ động đa dạng hóa các hình thức tuyên truyền. Trong đó đẩy mạnh tuyên truyền trên phương tiện thông tin đại chúng, mạng xã hội để tiếp cận gần hơn với giới trẻ. Đồng thời, hướng dẫn các trường học, địa phương tổ chức truyền thông phù hợp với từng lứa tuổi. Mục tiêu cốt lõi là giúp mỗi người dân có nhận thức đúng đắn, đầy đủ về tác hại của cả thuốc lá truyền thống lẫn các loại thuốc lá thế hệ mới. Từ đó, nâng cao ý thức bảo vệ sức khỏe cho bản thân và những người xung quanh".

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), khói thuốc lá bao gồm cả thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng làm tăng nguy cơ chính gây ra các bệnh hiểm nghèo như ung thư, tim mạch, đái tháo đường, cướp đi sinh mạng của hơn 8 triệu người mỗi năm trên toàn cầu. Đông Nam Á là khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề với khoảng 3,1 triệu ca. Đặc biệt, trẻ em là đối tượng tổn thương lớn nhất khi có tới 50% bị phơi nhiễm khói thuốc thụ động, dẫn đến hơn 65.000 ca tử vong hàng năm.

Cuộc chiến chống tác hại của thuốc lá, đặc biệt là các loại thuốc lá thế hệ mới là một hành trình dài đòi hỏi sự kiên trì, bền bỉ. Để hiện thực hóa các mục tiêu chiến lược, ngành Y tế giữ vai trò nòng cốt, đồng thời cần sự chung tay quyết liệt của cả gia đình, nhà trường và toàn xã hội.

Bài, ảnh: Nhật Quang