Lấy người học làm trung tâm

Theo Văn bản số 777/TTg-TCCV, ban hành ngày 10/7/2026 của Thủ tướng Chính phủ, các địa phương phải hoàn thành việc sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông, giáo dục thường xuyên và giáo dục nghề nghiệp công lập trước ngày 30/8/2026, bảo đảm phục vụ khai giảng năm học mới 2026 - 2027. Mục tiêu của việc sắp xếp là tái cấu trúc hệ thống trường học phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, chuyển từ tư duy giảm đầu mối đơn thuần sang nâng cao chất lượng giáo dục và hiệu quả quản trị.

Theo đó, số đầu mối cơ sở giáo dục công lập sẽ giảm khoảng 30% so với thời điểm ngày 1/7/2025, đồng thời sử dụng hiệu quả cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên và nguồn lực đầu tư, thực hiện nguyên tắc giảm biên chế quản lý, tăng biên chế trực tiếp giảng dạy. Thủ tướng nhấn mạnh việc sắp xếp phải lấy người học làm trung tâm, bảo đảm quyền học tập và cơ hội tiếp cận giáo dục, không thực hiện sáp nhập một cách cơ học chỉ để giảm đầu mối. Phương án tổ chức phải phù hợp với đặc điểm từng địa phương, không làm phát sinh khó khăn trong việc đến trường, đặc biệt tại vùng núi, biên giới, hải đảo và vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Quá trình triển khai cần hạn chế tối đa ảnh hưởng đến hoạt động dạy học, tâm lý học sinh, giáo viên và phụ huynh.

Thực hiện phương án tổng thể sắp xếp mạng lưới các cơ sở giáo dục được UBND tỉnh Tuyên Quang phê duyệt, toàn tỉnh sau khi thực hiện phương án sắp xếp, sáp nhập từ 1.063 xuống còn 578 cơ sở giáo dục. Như vậy, toàn tỉnh sẽ giảm tới 485 trường học, đạt tỷ lệ giảm 45,6%. Trong đó, cấp THCS giảm 70% số lượng trường, từ 240 trường xuống chỉ còn 72 trường (giảm 168 trường); cấp Tiểu học giảm 66,7%, từ 279 trường xuống còn 93 trường (giảm 186 trường), cấp Mầm non giảm 50,6%, từ 354 trường xuống còn 175 trường (giảm 179 trường); GDTX, GDNN giảm 66,7%, từ 18 trung tâm xuống còn 6 trung tâm (giảm 12 trung tâm); cấp THPT giảm 14,9%, từ 47 trường xuống còn 40 trường (giảm 7 trường). Đáng chú ý, mô hình trường liên cấp (TH&THCS và THCS&THPT) tăng lên sau sáp nhập, phản ánh xu hướng tích hợp để tối ưu hóa nguồn lực. Cụ thể, trường TH&THCS tăng 158 trường (tương đương 62,9%), trường THCS&THPT tăng 34 trường (tương đương 21,4%).

Công cuộc tái cấu trúc mạng lưới giáo dục trên phạm vi cả nước là nhiệm vụ chiến lược, đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt và đồng bộ của cả hệ thống chính trị. Để đạt mục tiêu hoàn thành trước ngày 30/8/2026, các cấp ủy Đảng và chính quyền địa phương cần đóng vai trò chủ đạo trong việc ban hành phương án sắp xếp sát thực tế, bảo đảm tính công khai, minh bạch và ổn định tâm lý cho cán bộ, giáo viên, học sinh.

Ngành Giáo dục cùng các ngành liên quan có trách nhiệm phối hợp chặt chẽ để tháo gỡ vướng mắc về cơ chế, chủ động rà soát, điều phối hợp lý đội ngũ nhà giáo và tối ưu hóa cơ sở vật chất. Chỉ khi từng cấp, từng ngành phát huy tối đa trách nhiệm và lấy người học làm trung tâm, công cuộc tinh gọn bộ máy mới thực sự kiến tạo một hệ thống giáo dục công lập hiệu quả, chất lượng và bền vững cho năm học 2026 - 2027 cùng giai đoạn phát triển mới.

PHƯƠNG ĐÔNG