Ngóng trông người thân trở về

Chiến tranh đã lùi xa thế nhưng nỗi ngóng trông người thân trở về vẫn còn đau đáu trong hàng vạn gia đình. Những bằng Tổ quốc ghi công, giấy báo tử đôi khi là kỷ vật duy nhất kết nối những người còn sống với người chồng, người cha, người con, người anh em thân thiết còn chưa trở về. Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác minh danh tính hài cốt liệt sĩ sau 6 tháng triển khai trên cả nước đã quy tập được hơn 3.000 hài cốt liệt sĩ, mở ra hy vọng đoàn viên thiêng liêng, khép lại nỗi đau kéo dài qua nhiều thế hệ của thân nhân gia đình liệt sĩ.

Đội Tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, Bộ CHQS tỉnh tổ chức cất bốc, quy tập hài cốt liệt sĩ tại điểm cao 685, xã Thanh Thủy.

Đã hơn bốn mươi năm kể từ ngày em trai hy sinh, bà Ma Thị Tứ, xã Trung Hà chưa một lần nguôi ngoai nỗi nhớ. Nhận được thông tin từ Đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, Bộ CHQS tỉnh, người chị ở tuổi 70 không quản ngại đường xa cách trở, vượt hàng trăm kilomet, men theo sườn núi hiểm trở lên Điểm cao 1030 thuộc xã Minh Tân để đón em. Ngày 2-10 vừa qua, lực lượng chức năng cùng các cựu chiến binh và gia đình bà Ma Thị Tứ đã cùng xác minh danh tính liệt sĩ Ma Đình Thắng, nguyên Tiểu đội trưởng thuộc Tiểu đoàn 5, Trung đoàn 266, Sư đoàn 313. Liệt sĩ Ma Đình Thắng nhập ngũ năm 1981 và anh dũng hy sinh ngày 15-5-1984 tại Điểm cao 1030, nay thuộc thôn Hoàng Lỳ Pả, xã Minh Tân. Sau hơn 40 năm mòn mỏi đợi chờ, lời hứa trở về của người em trai năm xưa đến nay mới thành hiện thực.

"Gia đình có 5 anh chị em, Thắng là em út. Em lên đường nhập ngũ năm 18 tuổi rồi nằm lại nơi chiến trường. Đến nay, cha mẹ và các anh chị đều đã mất. Chỉ còn tôi mang theo tâm nguyện của cả gia đình đến đây để đón em về..." - lời tâm sự trong nước mắt của bà Ma Thị Tứ nghẹn ngào giữa núi rừng biên cương. Nơi người lính trẻ năm xưa ngã xuống, nỗi khắc khoải sau hơn 40 năm đợi chờ của người chị gái được xoa dịu. Đó cũng là niềm mong ngóng, chờ trông của cả một gia đình, một thế hệ đã đi qua.

Không chỉ với những gia đình tại Tuyên Quang, nỗi khắc khoải ấy còn đau đáu trong lòng thân nhân liệt sĩ trên khắp mọi miền đất nước. Hơn 40 năm qua, anh Nguyễn Anh Tú, xã Tân Kỳ, tỉnh Nghệ An chưa từng một lần được nhìn thấy gương mặt cha, chỉ biết hình dung về người qua lời kể của mẹ cùng những kỷ vật ít ỏi gia đình gìn giữ. Cuối tháng 9-2026, tại bình độ 300, xã Thanh Thủy - nơi tìm thấy hài cốt của Thượng úy Nguyễn Thanh Lâm, Đại đội phó Đại đội 6, Tiểu đoàn 8, Trung đoàn 149, Sư đoàn 356, anh Tú đã có cuộc “gặp lại” cha mình trong niềm xúc động nghẹn ngào. Những giọt nước mắt rơi xuống sau hơn bốn thập kỷ chờ đợi không chỉ là niềm thương nhớ, tự hào, mà còn là sự thanh thản trọn vẹn khi người cha thân yêu cuối cùng đã được trở về với gia đình, quê hương.

Kể từ khi "Chiến dịch 500 ngày đêm" được phát động, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Tuyên Quang đã tiếp nhận hàng trăm thông tin, nguyện vọng tìm kiếm từ các gia đình thân nhân liệt sĩ ở trong và ngoài tỉnh. Đến nay, toàn tỉnh đã tìm kiếm, quy tập được 3.269 liệt sĩ. Còn gần 1.000 liệt sĩ chưa được tìm thấy.

Song song với công tác rà soát, quy tập ngoài thực địa, chiến dịch thu nhận mẫu ADN thân nhân liệt sĩ chưa xác định được thông tin được triển khai quyết liệt, đồng bộ và khoa học. Mỗi mẫu ADN được thu thập là căn cứ khoa học quan trọng, mang theo niềm hy vọng của các gia đình trong hành trình xác định danh tính và đưa các liệt sĩ trở về. Sự kết hợp giữa công nghệ hiện đại, ngân hàng dữ liệu gen với tinh thần trách nhiệm cao nhất của các lực lượng mở ra cơ hội đưa hàng ngàn người con ưu tú trở về trong sự đón chờ của quê hương và gia đình.

Hành trình tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ không chỉ là nhiệm vụ chính trị, mà là "mệnh lệnh từ trái tim", là sự tri ân sâu sắc đối với những người đã ngã xuống vì độc lập, tự do của dân tộc. Mỗi hài cốt liệt sĩ được quy tập, mỗi danh tính được xác định là thêm một niềm tin, một nỗi đau, một niềm mong ngóng đợi chờ trên dải đất hình chữ S được xoa dịu.

Bài, ảnh: Nhật Quang