Khơi dòng, đẩy sóng du lịch xanh

Tham gia famtrip khảo sát du lịch xanh Ninh Bình do Liên Chi hội Du lịch Xanh Việt Nam phối hợp Hiệp hội Du lịch địa phương tổ chức, chúng tôi đến với Thung Nham - nơi được gọi là “thiên đường của các loài chim”.

Trải nghiệm xanh giữa lòng di sản

Dù đã ghé thăm Thung Nham không dưới hai lần, nhưng trong chuyến trở lại, điểm đến này vẫn khiến tôi bất ngờ khi có thêm show thực cảnh “Khúc hát thiên nhiên”. Lấy núi rừng, sông nước làm phông nền sống, show diễn đưa người xem bước vào hành trình nghệ thuật đặc sắc được kết nối qua bốn trạm dừng khác nhau: mở ra với mặt nước Hồ Tiên cùng bước chân “Khởi hành” đầy kỳ thú của Dế Mèn; tiếp nối với không gian bầu trời cùng khoảnh khắc vỗ cánh bay lên khẳng định khát vọng sống “Vươn cao”; để rồi chậm lại, lắng nghe lời thì thầm của vạn vật trong nhịp thở “Hồi sinh”; và khép lại với sự chuyển động màu sắc của các loài hoa trong vũ điệu “Nở rộ”…

Bà Cao Thị Hòa, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Dịch vụ Thương mại và Du lịch Doanh Sinh - Khu du lịch sinh thái Thung Nham cho biết, nơi đây luôn lựa chọn giữ lại nhiều nhất có thể vẻ đẹp nguyên bản của thiên nhiên, từ vườn chim tự nhiên, cảnh quan sinh thái cho tới kiến trúc thân thiện.

Rời Thung Nham, đoàn khảo sát tiếp tục đến với Tràng An-Bái Đính, nơi thiên nhiên và văn hóa hòa quyện trong chiều sâu di sản, để rồi khép lại hành trình ở Emeralda Resort Ninh Bình - Khu nghỉ dưỡng đậm chất làng quê Bắc Bộ nằm hài hòa bên Khu bảo tồn đất ngập nước Vân Long. Đây đều là những điểm đến vừa được Hiệp hội Du lịch Việt Nam gắn biển Du lịch Xanh VITA Green.

Với việc tiên phong thực hiện bộ tiêu chí du lịch xanh và hiện dẫn đầu cả nước về số lượng các đơn vị được cấp nhãn VITA Green, Ninh Bình đang từng bước định hình hệ sinh thái du lịch bền vững, hướng tới kiến tạo hình ảnh điểm đến xanh, giàu sức hấp dẫn trên bản đồ du lịch Việt Nam và khu vực.

Nguồn tài nguyên “xanh” này là kho tàng vô giá để mảnh đất cố đô phát triển du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng, du lịch trải nghiệm... gắn với các giá trị văn hóa bản địa. Đây cũng là hướng đi chiến lược giúp Ninh Bình nâng cao năng lực cạnh tranh, gia tăng giá trị điểm đến, nhất là trong bối cảnh du khách ngày càng quan tâm đến yếu tố xanh, có trách nhiệm trong hành trình du lịch.

Ông Vũ Thế Bình, Chủ tịch Hiệp hội Du lịch Việt Nam

Theo ông Vũ Thế Bình, Chủ tịch Hiệp hội Du lịch Việt Nam, Ninh Bình có thể xem là một trong những địa phương tiêu biểu hội tụ các điều kiện để trở thành hình mẫu phát triển du lịch xanh, với trụ cột là Quần thể Di sản văn hóa và thiên nhiên thế giới Tràng An, cùng hệ thống núi đá vôi, rừng ngập mặn...

Ông Bình đánh giá, nguồn tài nguyên “xanh” này là kho tàng vô giá để mảnh đất cố đô phát triển du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng, du lịch trải nghiệm... gắn với các giá trị văn hóa bản địa. Đây cũng là hướng đi chiến lược giúp Ninh Bình nâng cao năng lực cạnh tranh, gia tăng giá trị điểm đến, nhất là trong bối cảnh du khách ngày càng quan tâm đến yếu tố xanh, có trách nhiệm trong hành trình du lịch.

Tiên phong lan tỏa giá trị xanh

Năm 2025, Quần thể danh thắng Tràng An giành danh hiệu “Best of the best” - hạng mục cao nhất của Giải thưởng du lịch Travellers' Choice do Trip Advisor vinh danh, dành cho 1% điểm đến tốt nhất thế giới. Tam Cốc-Bích Động và Chùa Bái Đính cũng được bình chọn là Điểm đến nổi bật năm 2025, nằm trong Top 10% điểm đến được yêu thích nhất thế giới.

Giám đốc Sở Du lịch Ninh Bình Bùi Văn Mạnh cho biết, thành công của du lịch Ninh Bình được xây dựng trên mô hình ba trụ cột gồm: Nhà nước - doanh nghiệp - cộng đồng địa phương. Trong đó, Nhà nước đóng vai trò tham mưu, xây dựng chiến lược, quy hoạch và giám sát thực hiện; doanh nghiệp là chủ thể trực tiếp thực hiện dự án và tổ chức hoạt động du lịch; cộng đồng địa phương vừa là chủ thể di sản, vừa là người trực tiếp tham gia bảo tồn, khai thác di sản. Chỉ khi cả ba bên cùng đồng hành, vị thế của điểm đến mới được nâng cao toàn diện.

Theo ông Mạnh, Ninh Bình đã triển khai nhiều giải pháp cụ thể, như: Khuyến khích các loại hình chèo thuyền bằng tay, đi bộ trekking theo lộ trình định sẵn để hạn chế tác động tiêu cực đến di sản; kiên quyết từ chối các đề xuất sử dụng động cơ, thậm chí là cáp treo trong khu vực di sản, dù có thể mang lại giá trị kinh tế lớn, nhằm bảo đảm lợi ích lâu dài cho môi trường, cộng đồng...

Dẫu vậy, hành trình phủ xanh du lịch Ninh Bình vẫn còn những “khoảng trống” cần được lấp đầy. Theo Chủ tịch Hiệp hội Du lịch Ninh Bình Dương Thị Thanh, đó là: sự thiếu đồng đều trong nhận thức về du lịch xanh giữa các đơn vị du lịch; sự hạn chế về nguồn lực đầu tư khiến nhiều doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp vừa và nhỏ khó khăn trong đổi mới công nghệ, hoàn thiện quy trình vận hành và đào tạo nhân lực. Bên cạnh đó, việc hình thành các sản phẩm du lịch xanh đặc trưng, có chiều sâu và khả năng cạnh tranh cao vẫn cần thêm thời gian, sự liên kết và hỗ trợ đồng bộ từ nhiều phía…

Ông Tống Anh Đệ, Tổng Giám đốc Ninh Bình Legend Hotel - đơn vị đã được gắn biển du lịch xanh VITA Green cho biết, chuyển đổi xanh vốn là những hoạt động gần gũi, gắn liền quy trình vận hành của doanh nghiệp, bắt đầu từ những việc làm nhỏ nhất, song đến nay, vẫn còn không ít doanh nghiệp mơ hồ về bản chất của du lịch xanh, hoặc không biết bắt đầu từ đâu, triển khai như nào, đánh giá hiệu quả ra sao. Sở Du lịch cần tăng cường liên kết giữa các doanh nghiệp lưu trú, lữ hành, điểm đến, cộng đồng địa phương để hình thành chuỗi sản phẩm du lịch xanh trên tất cả các mắt xích của hành trình du lịch.

Với mục tiêu tập hợp, liên kết các tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực du lịch xanh trên địa bàn tỉnh cùng đồng hành thực hiện chuyển đổi xanh mạnh mẽ, vừa qua, Chi hội Du lịch xanh tỉnh Ninh Bình đã chính thức được thành lập. Chi hội xác định sẽ nhân rộng các mô hình du lịch xanh thông qua vận động, hướng dẫn các hội viên thực hiện các tiêu chí du lịch xanh; phối hợp tổ chức các hoạt động xúc tiến, quảng bá, đào tạo, hội thảo, liên kết hợp tác phát triển du lịch xanh…