Nặm Đăm đổi thay từ du lịch
Phát huy lợi thế cảnh quan thiên nhiên và bản sắc văn hóa dân tộc Dao, thôn Nặm Đăm, xã Quản Bạ đang từng bước phát triển du lịch cộng đồng, mở ra hướng đi mới trong phát triển kinh tế. Những homestay được đầu tư, mở rộng không chỉ đáp ứng nhu cầu của du khách mà còn góp phần tạo sinh kế, nâng cao thu nhập, giúp nhiều hộ dân vươn lên thoát nghèo.
Đánh thức tiềm năng bản làng
Từ những mái nhà trình tường nép mình bên sườn núi đến những homestay mang đậm bản sắc dân tộc Dao, Nặm Đăm hôm nay đang khoác lên mình diện mạo mới. Buổi sáng, khi sương còn bảng lảng trên những triền núi, người dân đã tất bật chuẩn bị phòng nghỉ, chế biến các món ăn truyền thống, chỉnh trang khuôn viên để đón khách. Nhịp sống ấy dần trở nên quen thuộc, góp phần tạo nên sức sống mới cho bản làng vùng cao.
Hiện nay, thôn Nặm Đăm có 70 hộ dân, trong đó 36 hộ tham gia kinh doanh dịch vụ du lịch homestay. Đáng chú ý, trước khi phát triển loại hình này, thôn có 11 hộ nghèo nhưng đến nay, con số này giảm xuống còn 1 hộ.
![]() |
| Những căn homestay truyền thống giữa núi rừng tạo nên nét riêng cho điểm du lịch cộng đồng Nặm Đăm. |
Anh Lý Tà Đành, Trưởng thôn Nặm Đăm, cho biết: “Từ khi phát triển mô hình du lịch homestay, đời sống của người dân trong thôn có nhiều đổi thay, thu nhập từng bước được nâng lên. Bà con có thêm việc làm, thêm nguồn thu từ đón khách, phục vụ ăn nghỉ và giới thiệu các sản phẩm địa phương. Trước đây, người dân chủ yếu dựa vào chăn nuôi, sản xuất nông nghiệp nên kinh tế còn phụ thuộc nhiều vào điều kiện thời tiết, mùa vụ. Nay, nhờ làm du lịch, bà con có thêm hướng phát triển kinh tế, mở lối thoát nghèo ngay tại quê hương. Thời gian tới, chúng tôi mong muốn người dân tiếp tục nâng cao chất lượng dịch vụ, giữ gìn bản sắc văn hóa để du lịch phát triển ổn định, lâu dài”.
Đến Nặm Đăm, du khách không chỉ tìm kiếm không gian nghỉ dưỡng giữa núi rừng mà còn có cơ hội trải nghiệm đời sống văn hóa của đồng bào Dao. Những ngôi nhà trình tường bằng đất, trang phục truyền thống, các món ăn dân tộc, nghề thủ công và phong tục tập quán tạo nên nét riêng cho điểm đến. Cùng với đó, người dân chú trọng chỉnh trang nhà cửa, giữ gìn vệ sinh môi trường, tạo cảnh quan xanh, sạch, đẹp. Du lịch vì thế không chỉ đem lại nguồn thu mà còn góp phần nâng cao ý thức của người dân trong bảo vệ môi trường và xây dựng bản làng văn minh.
Là một trong những hộ gắn bó với hoạt động du lịch tại địa phương, chị Lý Hồng Thu, chủ Hồng Thu Homestay, đã từng bước phát triển mô hình từ những ngày đầu còn nhiều khó khăn. Chị Thu chia sẻ: “Năm 2018, khi mới bắt đầu làm homestay, gia đình tôi còn nhiều bỡ ngỡ, chủ yếu bố trí phòng nghỉ theo hình thức cộng đồng. Sau khoảng một năm hoạt động, nhận thấy du khách ngày càng có nhu cầu về không gian nghỉ ngơi riêng tư, gia đình mạnh dạn đầu tư xây dựng thêm 3 căn bungalow. Nhận thấy mô hình phù hợp với nhu cầu của khách, từ đó đến nay, gia đình tiếp tục mở rộng, nâng tổng số lên 15 căn bungalow. Trung bình mỗi tháng, homestay đón từ 180 - 200 lượt khách. Nhờ phát triển du lịch, thu nhập và đời sống của gia đình được cải thiện rõ rệt”.
Câu chuyện của gia đình chị Thu cũng phản ánh sự chuyển biến trong tư duy làm kinh tế của người dân địa phương. Từ chỗ chủ yếu dựa vào sản xuất nông nghiệp, nhiều hộ đã biết tận dụng lợi thế sẵn có để phát triển dịch vụ, kết hợp phục vụ ẩm thực, giới thiệu nông sản và sản phẩm truyền thống. Khi lượng khách tăng, nhu cầu sử dụng thực phẩm, sản vật địa phương cũng có thêm cơ hội mở rộng, tạo điều kiện để lợi ích từ du lịch lan tỏa đến nhiều hộ dân.
Kết hợp dược liệu, giữ gìn bản sắc
Không chỉ có lợi thế về cảnh quan và văn hóa truyền thống, Nặm Đăm còn được biết đến với nghề trồng, chế biến và sử dụng dược liệu của đồng bào Dao. Đây là điều kiện thuận lợi để người dân đa dạng hóa sản phẩm du lịch, tạo thêm trải nghiệm cho du khách và gia tăng giá trị từ những tri thức bản địa được lưu truyền qua nhiều thế hệ.
Nắm bắt nhu cầu nghỉ dưỡng, chăm sóc sức khỏe gắn với trải nghiệm văn hóa địa phương, một số homestay đã kết hợp các dịch vụ sử dụng dược liệu truyền thống như ngâm chân, tắm lá thuốc. Sau hành trình khám phá bản làng, du khách có thể thư giãn với những bài thuốc dân gian, đồng thời tìm hiểu về cây thuốc và kinh nghiệm sử dụng dược liệu của người Dao. Cách làm này góp phần tạo nét riêng cho các homestay, giúp du lịch Nặm Đăm có thêm sản phẩm trải nghiệm thay vì chỉ tập trung vào dịch vụ lưu trú, ăn uống.
Từ định hướng phát triển của chính quyền đến sự chủ động của người dân, du lịch cộng đồng tại Nặm Đăm đang từng bước mở ra hướng đi mới trong phát triển kinh tế. Những homestay không chỉ mang đến nơi lưu trú cho du khách mà còn kết nối văn hóa, dược liệu và các sản phẩm địa phương, tạo thêm cơ hội sinh kế cho người dân.
Bài, ảnh: Khánh Trang















Ý kiến bạn đọc