Các hãng xe Nhật Bản tiếp tục ở thế khó tại Trung Quốc

Xe Toyota trưng bày tại Triển lãm ô tô Thượng Hải. Ảnh: Toyota

Theo số liệu Toyota Motor công bố, hãng bán được 694.700 ô tô mới tại Trung Quốc trong 6 tháng đầu năm nay, giảm 17% so với cùng kỳ năm trước. Đây là lần đầu tiên doanh số nửa đầu năm của Toyota tại Trung Quốc sụt giảm sau hai năm tăng trưởng.

Nhà sản xuất ô tô lớn nhất thế giới cho biết, doanh số các mẫu xe sử dụng động cơ xăng chịu tác động đáng kể khi giá dầu thô tăng do xung đột tại Trung Đông. Chi phí nhiên liệu cao khiến nhiều khách hàng chuyển sang các dòng xe tiết kiệm nhiên liệu hơn như hybrid (HEV) hoặc xe thuần điện (BEV).

Trong danh mục sản phẩm của Toyota hiện nay, các mẫu xe điện hóa, bao gồm hybrid và xe điện chạy pin, chiếm tới 63% tổng doanh số, tăng 11 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm ngoái. Riêng doanh số xe điện đạt 65.100 chiếc, tăng 83%, nhờ sức mua tích cực của một số mẫu xe mới như mẫu SUV bZ3X.

Tuy nhiên, mức tăng trưởng của xe điện vẫn chưa đủ bù đắp sự sụt giảm ở nhóm xe động cơ đốt trong. Hai liên doanh sản xuất chủ lực của Toyota tại Trung Quốc đều ghi nhận kết quả đi xuống.

Liên doanh FAW Toyota Motor với Tập đoàn FAW bán được 274.100 xe, giảm 27% so với cùng kỳ. Trong khi đó, GAC Toyota Motor, liên doanh với Guangzhou Automobile Group (GAC), tiêu thụ 341.100 xe, giảm 6%. Thương hiệu xe sang Lexus cũng không tránh khỏi xu hướng suy giảm khi doanh số giảm 16%, còn 71.900 xe.

Honda Motor còn đối mặt với tình hình khó khăn hơn. Hãng cho biết doanh số tại Trung Quốc trong 6 tháng đầu năm chỉ đạt 205.818 xe, giảm 35% so với cùng kỳ năm trước và đánh dấu năm thứ năm liên tiếp doanh số nửa đầu năm đi xuống.

Theo Honda, nguyên nhân chủ yếu là hãng chưa kịp tung ra các mẫu xe mới phù hợp với tốc độ chuyển dịch của thị trường, trong khi thị phần xe sử dụng động cơ đốt trong tiếp tục thu hẹp nhanh.

Trong hai liên doanh của Honda tại Trung Quốc, GAC Honda Automobile ghi nhận doanh số giảm 46%, xuống còn 89.439 xe. Dongfeng Honda Automobile, liên doanh với Dongfeng Motor Group, bán được 116.379 xe, giảm 22%.

Đánh giá về triển vọng nửa cuối năm, đại diện Honda cho rằng nhu cầu tiêu dùng tại thị trường nội địa Trung Quốc vẫn chưa có dấu hiệu phục hồi rõ rệt. Theo doanh nghiệp này, hiện có rất ít yếu tố có thể cải thiện điều kiện kinh doanh trong ngắn hạn, vì vậy môi trường cạnh tranh nhiều khả năng sẽ tiếp tục khắc nghiệt.

Riêng trong tháng 6, tình hình còn kém tích cực hơn khi Toyota chỉ bán được 115.300 xe tại Trung Quốc, giảm 27% so với cùng kỳ năm trước. Honda ghi nhận mức giảm sâu hơn, tới 45%, với doanh số chỉ còn 32.474 xe.

Về phần mình, các tên tuổi Nhật Bản khác cũng kinh doanh không mấy sáng sủa tại Trung Quốc. Nissan trong năm 2025 mới bán được 653.024 xe, thấp hơn nhiều lần mức đỉnh 1,5 triệu xe đạt được vào năm 2018.

Trung Quốc hiện là thị trường ô tô lớn nhất thế giới, nhưng cũng là nơi cạnh tranh gay gắt nhất khi các hãng xe nội địa như BYD, Geely, Chery hay Leapmotor liên tục tung ra các mẫu xe điện và xe hybrid mới với giá bán cạnh tranh cùng tốc độ đổi mới sản phẩm nhanh.

Điều này buộc các nhà sản xuất nước ngoài, đặc biệt là các hãng Nhật Bản vốn có thế mạnh ở xe động cơ đốt trong và hybrid, phải đẩy nhanh quá trình điện hóa nếu muốn duy trì thị phần.

Ngoài yếu tố sản phẩm, cuộc chiến giảm giá kéo dài tại Trung Quốc cũng khiến các hãng nước ngoài gặp khó trong việc duy trì lợi nhuận.