Phát triển chăn nuôi theo hướng hàng hóa

Mặc dù đối mặt với nhiều khó khăn về điều kiện tự nhiên, địa hình núi đá dốc lớn và tình trạng thiếu nước sản xuất kéo dài, xã Thắng Mố đang nỗ lực chuyển dịch cơ cấu kinh tế. Bằng việc lồng ghép hiệu quả các nguồn vốn hỗ trợ từ Chương trình mục tiêu quốc gia (MTQG) giảm nghèo bền vững, cùng sự chủ động của người dân, địa phương từng bước thay đổi phương thức canh tác tự cung tự cấp sang phát triển chăn nuôi, trồng trọt theo hướng hàng hóa.

Khơi dậy tiềm năng kinh tế hộ

Xã Thắng Mố có tổng diện tích tự nhiên hơn 6.770 ha, trong đó đất nông nghiệp chiếm trên 66%. Lối canh tác truyền thống chủ yếu phụ thuộc vào cây ngô và chăn nuôi thả rông, chịu ảnh hưởng trực tiếp từ thời tiết khắc nghiệt. Đây là rào cản lớn trong công tác xóa đói giảm nghèo, cũng là bài toán kinh tế cốt lõi đòi hỏi chính quyền và nhân dân địa phương phải tìm lời giải.

Đoàn khảo sát của xã Thắng Mố đánh giá mô hình chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi tại thôn Bản Ruồng.

Để bứt phá, nhiều hộ gia đình tại Thắng Mố đã chủ động tìm hướng đi mới, kết hợp nhiều mô hình chăn nuôi để "lấy ngắn nuôi dài". Điển hình là hộ anh Giàng Mí Sùng ở thôn Hồng Ngài A. Năm 2023, từ nguồn vốn Chương trình MTQG phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, cùng chương trình giảm nghèo bền vững hỗ trợ phát triển sinh kế, gia đình anh được hỗ trợ 20 tổ ong, 3 con dê và 1 con bò sinh sản.

Nhờ tích cực học hỏi kỹ thuật từ cán bộ nông nghiệp xã, đến nay đàn ong của gia đình anh Sùng đã nhân lên khoảng 80 tổ, tăng gấp 4 lần so với ban đầu, cho thu hoạch mật đều đặn mỗi vụ. Đàn bò từ 1 con nay đã phát triển lên 6 con; đàn dê tăng lên 7 con. Riêng nguồn thu từ xuất bán bò và dê thịt mang lại cho gia đình khoảng 30 triệu đồng/năm. Không dừng lại ở đó, anh Sùng còn duy trì đàn lợn sinh sản và lợn thương phẩm quy mô 20 con, mỗi năm xuất bán 2 lứa với hơn 40 con lợn thịt; nuôi thêm hơn 100 con chim bồ câu lai Pháp để tận dụng diện tích trống. Đồng thời, gia đình kết hợp trồng ngô, lúa để chủ động nguồn lương thực và thức ăn chăn nuôi.

Anh Giàng Mí Sùng chia sẻ: Đất dốc, đá nhiều, nếu mình cứ bó gối cam chịu, chỉ trông vào cây ngô, con lợn nuôi thả rông theo lối cũ thì cái nghèo cứ đeo bám mãi. Muốn khá lên, trước hết mình phải biết tận dụng từng mét đất, bờ rào để nuôi con ong, con dê. Có vốn hỗ trợ của Nhà nước làm đòn bẩy, mình phải chủ động học cái kỹ thuật, lấy ngắn nuôi dài, đa dạng nguồn thu thì kinh tế gia đình mới khá lên được.

Ông Mua Chá Sỳ chăm sóc đàn bò của gia đình.

Tương tự, tại thôn Lùng Pủng A, hộ ông Mua Chá Sỳ cũng là một điểm sáng về phát triển kinh tế giỏi. Nhận thấy nhu cầu thị trường lớn, ông Sỳ tập trung đầu tư mô hình nuôi bò vỗ béo và bò sinh sản. Hiện tổng đàn bò của gia đình duy trì ổn định 9 con. Trung bình mỗi năm, gia đình xuất bán 3 con bò. Việc chuyển đổi tư duy từ chăn nuôi thả rông sang nuôi nhốt vỗ béo theo hướng hàng hóa đã giúp gia đình ông Sỳ có nguồn thu nhập ổn định, từng bước vươn lên làm giàu.

Định hình hướng đi cho nông nghiệp

Nhằm đánh giá chính xác hiệu quả các mô hình sản xuất và tìm hướng đi cho ngành nông nghiệp, vừa qua, Phòng Kinh tế phối hợp cùng cấp ủy, chính quyền xã Thắng Mố đã tổ chức đoàn xuống khảo sát thực tế tại các thôn Bản Ruồng và Cháng Lộ. Chuyến đi nhằm kiểm tra trực địa, đánh giá kỹ lưỡng thổ nhưỡng, tầng đất canh tác và nguồn nước để xây dựng phương án chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi sát với thực tế.

Tại thôn Bản Ruồng, đoàn đã trực tiếp khảo sát khu vực đất đồi của hộ anh Giàng Mí Sính. Đây là diện tích dự kiến sẽ được chính quyền phối hợp cùng gia đình tiến hành chuyển đổi từ trồng ngô kém hiệu quả sang trồng các loại cây ăn quả lâu năm có giá trị kinh tế cao là lê và mận, với quy mô giai đoạn đầu 1,5 ha. Việc chuyển đổi này kỳ vọng sẽ tận dụng tốt hơn diện tích đất dốc, chân núi đá để tạo nguồn thu nhập bền vững hơn cây ngô truyền thống.

Bên cạnh trồng trọt, mảng chăn nuôi tại địa phương cũng ghi nhận những tư duy đổi mới mang tính đột phá nhằm thích ứng với điều kiện khắc nghiệt. Khảo sát tại hộ anh Pháng Ngọc Thức, thôn Bản Ruồng, gia đình đang tích cực chuẩn bị các điều kiện cần thiết để xây dựng mô hình chăn nuôi lợn đen địa phương theo hình thức gia trại. Quy mô dự kiến từ 30 đến 100 con/lứa.

Gia đình anh Giàng Mí Sùng, thôn Hồng Ngài A phát triển kinh tế mô hình chăn nuôi tổng hợp, đem lại hiệu quả kinh tế cao.

Điểm đặc biệt của mô hình này là ứng dụng phương pháp chăn nuôi theo hướng an toàn sinh học, áp dụng quy trình không tiếp xúc và sử dụng hệ thống chuồng nuôi tiết kiệm nước nhằm thích ứng với tình trạng khan hiếm nước đặc thù tại địa phương. Theo tính toán, khi đi vào hoạt động ổn định, mô hình sẽ duy trì xuất bán 2 lứa/năm, mỗi lứa từ 30 đến 50 con lợn thịt thương phẩm chất lượng cao.

Từ những bước khởi đầu của các hộ tiên phong, xã Thắng Mố đặt mục tiêu phấn đấu đến năm 2030, toàn xã sẽ xây dựng và duy trì ổn định ít nhất 5 mô hình chăn nuôi gia trại quy mô từ 50 đến 100 con trở lên. Quy mô này sẽ được định hướng phát triển nâng dần qua các năm, hướng đến việc liên kết sản xuất và tiêu thụ sản phẩm theo chuỗi giá trị, tạo thương hiệu cho nông sản địa phương.

Đồng chí Trưởng phòng Kinh tế xã Thắng Mố Vũ Đức Hà cho biết: Trong thời gian tới, chính quyền xã sẽ tiếp tục định hướng người dân lựa chọn các loại cây trồng, vật nuôi phù hợp với điều kiện thổ nhưỡng, khí hậu khô hạn; ưu tiên các dòng sản phẩm đặc sản bản địa có giá trị kinh tế cao để tạo sự khác biệt trên thị trường. Đẩy mạnh chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật, ứng dụng công nghệ số vào quản lý sản xuất, theo dõi dịch bệnh để nâng cao giá trị sản phẩm trên một đơn vị diện tích canh tác. Tăng cường vai trò cầu nối giữa người dân, doanh nghiệp và các hợp tác xã; gắn chặt chẽ khâu sản xuất với chế biến và tiêu thụ sản phẩm nhằm đảm bảo đầu ra ổn định, từng bước hình thành các vùng sản xuất hàng hóa tập trung.

Đây được kỳ vọng sẽ là đòn bẩy tạo nên bước chuyển mình mạnh mẽ cho nền nông nghiệp Thắng Mố, từng bước biến những sườn núi đá khô cằn thành những vùng sản xuất hàng hóa hiệu quả, mang lại giá trị kinh tế cao và bền vững cho đồng bào vùng cao.

Bài, ảnh: Lý Thu