Đổi thay từ những mô hình sinh kế

Trên những triền núi đá của xã Thắng Mố, cuộc sống của đồng bào các dân tộc đang dần khởi sắc. Từ những con bò sinh sản, đàn dê núi thương phẩm đến đàn lợn đen bản địa, những hỗ trợ thiết thực từ Chương trình mục tiêu quốc gia (MTQG) đang tạo ra thay đổi trong từng gia đình, từng thôn bản.

Người dân xã vùng cao Thắng Mố tập trung phát triển chăn nuôi bò, nâng cao thu nhập.

Mô hình sinh kế phù hợp

Thắng Mố có địa hình núi đá, đất canh tác ít, nhưng có thảm thực vật tự nhiên phong phú, lợi thế lớn để phát triển chăn nuôi đại gia súc. Nắm bắt điều đó, xã đã chọn chăn nuôi bò, dê, lợn làm trọng tâm trong các dự án hỗ trợ sinh kế.

Tại thôn Sủng Phính B, vốn là "lõi nghèo" của xã Thắng Mố. Thôn có gần 100 hộ với trên 500 nhân khẩu, 100% là đồng bào dân tộc Mông. Trước đây, cuộc sống của bà con quanh quẩn với nương ngô trên đá, sản xuất manh mún, phụ thuộc vào thời tiết. Những năm gần đây, từ chỗ loay hoay với cái nghèo, nhiều hộ tập trung phát triển chăn nuôi, chủ động sản xuất để duy trì thu nhập ổn định. Người dân bắt đầu học hỏi lẫn nhau, nhìn vào những tấm gương thực hiện tốt để làm theo.

Gia đình anh Cử Mí Lùng, thôn Sủng Phính B là một trong những hộ hưởng lợi từ nguồn vốn chương trình MTQG. Vừa qua, anh được hỗ trợ một con bò cái sinh sản. Nhờ chủ động học hỏi kỹ thuật chăm sóc, phòng bệnh và phối trộn thức ăn cho gia súc, từ một con bò ban đầu, đến nay gia đình đã có bốn con.

Anh Lùng chia sẻ, trước đây, gia đình anh chăn nuôi bò hay bị bệnh, chết nhiều nên không dám nuôi lớn. Từ khi được cán bộ xã hướng dẫn cách làm chuồng trại, cách chăm sóc, gia đình yên tâm hẳn. Cuối năm 2024, gia đình anh bán 1 con bò được 15 triệu đồng để trang trải cuộc sống. Sắp tới, gia đình dự định sẽ mở rộng chuồng để nuôi thêm nữa.

Anh Cử Mí Lùng, thôn Sủng Phính B chăm sóc bò giống được hỗ trợ từ nguồn vốn Chương trình mục tiêu quốc gia.

Cũng như anh Lùng, gia đình anh Cử Mí Ly, thôn Sủng Phính B cũng được Nhà nước hỗ trợ 1 con bò sinh sản. Anh Ly bày tỏ, có được con bò sinh sản này, gia đình anh như có thêm chiếc “cần câu” để phát triển kinh tế. Các thành viên trong nhà phân công nhau từ việc làm chuồng trại đến tích trữ cỏ dự phòng, quyết tâm chăm đàn bò thật tốt để sớm nhân đàn, tạo nguồn vốn thoát nghèo bền vững.

Anh Vàng Mí Sính, Trưởng thôn Sủng Phính B cho biết: Giai đoạn 2023-2025, thôn được hỗ trợ 50 con bò sinh sản cho 50 hộ. Có điều kiện phát triển sản xuất, người dân đã tích cực chăm sóc đàn bò để nhanh sinh sản, tạo thêm thu nhập.

Chuyển biến tư duy sản xuất

Theo báo cáo của UBND xã Thắng Mố, từ nguồn vốn hơn 10 tỷ đồng của Chương trình MTQG giảm nghèo bền vững (giai đoạn 2022 - 2025), xã đã triển khai 18 dự án chăn nuôi, hỗ trợ cho 476 hộ nghèo và cận nghèo.

Đến nay, từ đàn bò giống ban đầu, bà con đã chăm sóc và nhân đàn thành công được hơn 700 con bê. Trong đó, các hộ dân đã chủ động xuất bán ra thị trường hơn 250 con bò thịt, thu về trên 3,7 tỷ đồng. Đây là nguồn thu nhập giúp nhiều gia đình có thêm điều kiện tích lũy để chăn nuôi.

Chuyển đổi sang chăn nuôi dê hàng hóa giúp người dân Thắng Mố nâng cao thu nhập, giảm nghèo bền vững.

Ông Giàng Minh Tuấn, Phó Chủ tịch UBND xã Thắng Mố khẳng định: Hiệu quả lớn nhất từ các mô hình sinh kế không chỉ là tăng đàn hay có thu nhập, mà chính là sự chuyển biến trong nhận thức của người dân. Thay vì chờ đợi, ỷ lại vào chính sách hỗ trợ một chiều của Nhà nước, đồng bào các dân tộc nơi đây đã chủ động tự lực vươn lên.

Từ nguồn vốn vay ưu đãi của Ngân hàng Chính sách xã hội và con giống hỗ trợ ban đầu, nhiều hộ đã mạnh dạn đối ứng thêm vốn, tự tìm hiểu kỹ thuật để đầu tư nuôi thêm lợn đen, dê núi, bò nhằm đa dạng hóa nguồn thu. Đây là sự chuyển biến căn bản, từ thụ động sang chủ động, từ sản xuất manh mún sang tư duy làm kinh tế có tính toán.

Thời gian tới, chính quyền xã sẽ tiếp tục phối hợp với các cơ quan chuyên môn đẩy mạnh hướng dẫn bà con tham gia sâu vào chuỗi liên kết sản xuất gắn với tiêu thụ sản phẩm bền vững; tăng cường chuyển giao, ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào quy trình chăn nuôi an toàn sinh học. Đồng thời, xã sẽ linh hoạt lồng ghép, thực hiện hiệu quả các chính sách tín dụng ưu đãi, tạo điều kiện thuận lợi nhất để người dân tiếp cận nguồn vốn vay dài hạn nhằm mở rộng quy mô, nâng cao chất lượng nông sản địa phương.

Với sự hỗ trợ từ các chương trình mục tiêu quốc gia cùng sự chủ động của người dân, các mô hình sinh kế ở xã Thắng Mố đang từng bước phát huy hiệu quả. Không chỉ góp phần giảm nghèo, những mô hình này còn tạo nền tảng để người dân phát triển kinh tế bền vững, nâng cao đời sống trên chính quê hương mình.

Bài, ảnh: Lý Thu