Tiếng việt | English

Bệ đỡ của nền kinh tế

- Tục ngữ có  câu: Nông vi bản, nghĩa  là lấy nông nghiệp làm căn bản. Lại  có câu: Phi nông bất ổn, với nghĩa nếu thiếu vắng nông nghiệp xã hội sẽ không yên.

Mọi sản phẩm nuôi sống con người đều được làm ra từ Nông nghiệp. Ngày mới giành được chính quyền Bác Hồ kêu gọi chống giặc đói, giặc dốt, giặc ngoại  xâm. Nông nghiệp bao gồm các nghề trồng cấy cây  lương  thực; trồng, bảo vệ, khai thác rừng;  nuôi, bảo vệ, đánh bắt thủy  sản và  làm muối.  Trong kháng chiến chống Pháp các nghề này đều  thuộc Bộ Canh nông  quản lý. 

Chủ thể sản xuất  nông nghiệp là nông dân. Vai trò của nông dân thể hiện rõ: “Nông dân là quân  chủ lực,  không có  nông  dân  thì  kháng chiến ta không thể thành công”.  

Nhìn  vào  kinh  tế  Tuyên Quang cho thấy tuy giá trị tổng thu nhập không lớn nhất nhưng về diện tích đất đai và số lượng lao động thì nông nghiệp chiếm tỷ lệ  cao nhất. Điểu này chỉ báo rằng trong khi đặt trọng  tâm vào phát  triển du  lịch,  công  nghiệp thì vẫn phải hết sức coi trọng nông nghiệp và ưu  tiên đầu tư cho nông  nghiệp.   

Lợi thế  lớn của Tuyên Quang là đất đồi, núi rất thích hợp trồng rừng. Những năm  qua,  trồng rừng,  bảo vệ  rừng,  khai thác gỗ,  công  nghiệp chế biến gỗ  phát triển đúng hướng, đạt hiệu quả. Tuy  nhiên đang thiếu vắng những  khu rừng  gỗ lớn, trong  đó có rừng gỗ  quí được trồng theo  qui hoạch. Mặt khác công nghệ khai thác gỗ còn lạc hậu, lãng  phí lớn.

Ở những nước nghề rừng phát triển  như Thụy Điển họ không  chỉ  cắt  lấy  phần thân cây mà khai thác kiểu “nhổ cả gốc”.  Các phần khác của cây  như gốc, rễ,  cành, ngọn… đều  được  chế  biến cho ra  nhiều  loại  sản phẩm bền đẹp, giá hợp lý. Còn một điểm đáng  để tâm là họ  trồng rừng  theo qui hoạch tổng thể, tạo ra những cánh rừng  diện tích lớn, hàng năm khai thác đến  đâu trồng  ngay  đến đấy theo  kiểu cuốn  chiếu. Cách làm đó vừa bảo  đảm đủ sản lượng gỗ cho sản  xuất vừa bảo đảm độ che phủ của rừng, tức là  cân đối giữa trồng và khai thác.  

Lâm nghiệp là tiềm  năng cho du lịch thì đã rõ ràng. Cùng với thiết  kế  du  lịch  sinh thái, du  lịch khám  phá ở  những khu rừng lớn  như ở  danh thắng  đặc  biệt quốc gia  Na  Hang -  Lâm  Bình, nên  tính  đến  tạo  những  khu  du  lịch gần với đô thị, khoảng cách  chỉ mười,  mười lăm  cây số,  có  thể  đi  bằng nhiều   loại  phương   tiện,  kể cả  cưỡi  ngựa ,  đi  bộ.   Núi  Là,  núi  Nghiêm,  núi Dùm có  rừng,  có suối,  có  thác, có  đền chùa đều  thuận  lợi mở ra những  khu du  lịch “chặng đường ngắn”.  

Một số cây có múi rất ưa thổ nhưỡng Tuyên Quang. Phát triển trồng cam,  bưởi  đạt  hiệu  quả  cao. Song cần  quan tâm  cải tạo giống  và công nghệ bảo quản sau thu hoạch. Ở  khâu này  đòi  hỏi sự đầu tư trí  tuệ. Hợp tác  xã,  hộ  trồng cam có thể góp vốn hình  thành nguồn tài  chính đặt đề  tài với nhà khoa  học tạo ra giống cam ngọt, ít hạn  (hoặc  không hạt)  mọng nước,  kích  thước đồng đều, chống chịu  sâu  bệnh. 

Chuyên  gia nông nghiệp cần giúp  địa phương qui  hoạch vùng  trồng.  Cần lường trước diễn biến để  không phá vỡ qui  hoạch, dẫn sản phẩm  không tiêu thụ  được do chất lượng  giảm sút hoặc cung vượt quá cầu. Với cây công nghiệp khác thì cây chỉ  nên  duy trì diện tích hiện tại. Vấn đề  cấp thiết là thay giống chất lượng cao,  đổi mới công nghệ  chế biến và nhất là khâu chăm sóc không dùng thuốc trừ sâu. 

Với cây mía,  nên  mạnh  dạn  chấm dứt  sớm  chương trình mía đường. Lý do đơn  giản nhưng có tính  quyết  định  là  Tuyên  Quang không có vùng  nguyên liệu đủ lớn cho  ngành công  nghiệp này. 

Về sản xuất  lương thực, trọng là  cây lúa còn nhiều khâu phải quan tâm. Có thể  nói, hiệu  ứng tích cực của khoán 10 đã không còn. Đồng ruộng manh mún, gieo  cấy nhiều  giống  lúa trên  một cánh đồng; chuyển đổi cây trồng qui mô nhỏ,  kém  hiệu  quả. Lao  động nông  nghiệp,  nhất  là trong khâu trồng lúa đa phần  phụ nữ, người tuổi đã cao. Tất cả  những yếu tố đó khó có thể làm gia tăng giá trị  trên một đơn vị diện tích.

Trong khi chưa có doanh nghiệp đầu tư kinh doanh  trên ruộng trồng lúa nước,  nên chăng tính đến việc các cấp ủy cơ sở ở nông thôn phân công cấp ủy viên có năng lực, có tri thức, tâm  huyết  đứng ra lập hợp tác xã kiểu mới sản xuất chuyên  canh  mới  hy  vọng cải thiện được  tình hình. 

 Chăn nuôi  gia  súc lớn trâu bò cần chú ý  khâu phục tráng  giống trâu bản  địa và lai giống bò ngoại.  Lưu  ý  lập qui chế  thôn bản chặt  chẽ,  tránh  xảy mâu thuẫn trồng trọt  và chăn  nuôi. Nuôi cá lồng trên sông suối  cần lưu ý  bảo đảm nguồn  nước trong lành,  không để xảy  tình trạng cá chết hàng loạt như  ở một  số nơi.    
Tựu  trung lại, dư địa  phát triển  nông  nghiệp  Tuyên  Quang  là rất lớn. Nông nghiệp mãi còn là bệ  đỡ của  nền kinh  tế, là cơ sở  phát triển công nghiệp, du lịch  và bảo đảm  an ninh môi trường./.

Phù Ninh

Tin cùng chuyên mục