Những “đầu tàu” phát triển kinh tế hộ gia đình ở Thắng Mố

Trên vùng biên Thắng Mố, nơi đất sản xuất ít, giao thông cách trở, một số hộ dân đã vượt lên hoàn cảnh khó khăn, dám nghĩ dám làm, trở thành những "đầu tàu" trong phát triển kinh tế hộ gia đình.

Gia đình bà Giàng Thị Mo là một trong những hộ làm kinh tế giỏi ở thôn Há Lìa.

Dám nghĩ, dám làm

Thôn Há Lìa nằm ở vùng sâu của xã Thắng Mố, cuộc sống của phần lớn bà con dân tộc Mông ở đây lâu nay trông vào vài sào nương bạc màu. Bà Giàng Thị Mo, thôn Há Lìa là một trong số ít người dám bước ra khỏi lối canh tác truyền thống để tìm hướng đi mới.

Năm 2024, được chính quyền địa phương hỗ trợ tìm nguồn vốn vay, bà Mo mạnh dạn vay 30 triệu đồng từ ngân hàng để đầu tư chăn nuôi lợn sinh sản và lợn thương phẩm. Với 2-3 con lợn ban đầu, bà xây dựng chuồng trại bài bản, học cách chăm sóc, phòng dịch bệnh và phối trộn thức ăn.

Mỗi năm, gia đình bà xuất bán từ 70 đến 100 con lợn giống với giá 1,5 đến 2 triệu đồng một con. Tổng thu mỗi năm từ bán lợn giống đạt hơn 70 triệu đồng, trừ chi phí thức ăn, thuốc thú y và lãi vay ngân hàng, còn lại khoảng 50 triệu đồng, một con số mà trước đây gia đình bà chưa từng nghĩ tới.

Để chủ động nguồn thức ăn, bà Mo còn mở rộng thêm 0,3 ha trồng ngô phục vụ chăn nuôi, giảm chi phí đầu vào và tận dụng tối đa diện tích đất vườn đồi vốn bỏ không. Bà Mo tâm sự: Ngày đầu vay vốn cũng lo lắm, sợ nuôi không được thì mất tiền. Nhưng được cán bộ xã hướng dẫn tận tình, thấy đàn lợn lớn dần, đẻ được lứa đầu, bán được tiền thì mới thực sự tin là làm được. Thời gian tới, gia đình sẽ tiếp tục đầu tư chuồng trại, mở rộng chăn nuôi, nâng cao thu nhập.

Từ loay hoay với bài toán thu nhập, gia đình bà Mo giờ trở thành địa chỉ mà nhiều hộ khác trong thôn lui tới học hỏi kinh nghiệm nuôi lợn.

Gia đình bà Sính Thị Giàng, thôn Hồng Ngài A tự nguyện viết đơn xin thoát nghèo.

Làm kinh tế tổng hợp

Cách thôn Há Lìa không xa, tại thôn Hồng Ngài A, bà Sính Thị Giàng được biết đến là hộ phát triển kinh tế đa dạng nhất vùng. Điểm khác biệt của bà Giàng so với nhiều hộ khác là không chỉ trông vào một mô hình mà biết kết hợp nhiều nguồn thu, lấy ngắn nuôi dài.

Năm 2023, gia đình bà được hỗ trợ 20 tổ ong từ nguồn vốn chương trình MTQG phát triển kinh tế, xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; chương trình MTQG giảm nghèo bền vững hỗ trợ phát triển sinh kế. Đến nay, đàn ong đã nhân lên khoảng 80 tổ, tăng gấp 4 lần so với ban đầu, mang lại nguồn thu đều đặn từ mật ong mỗi vụ thu hoạch.

Cũng từ nguồn vốn chương trình MTQG phát triển kinh tế, xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; chương trình MTQG giảm nghèo bền vững, gia đình bà được hỗ trợ thêm 3 con dê sinh sản; 1 con bò sinh sản. Nhờ chăm sóc tốt, tiếp thu kỹ thuật từ cán bộ nông nghiệp xã, đàn bò đã phát triển lên 6 con; đàn dê tăng 7 con. Mỗi năm xuất bán bò và dê, gia đình thu về 30 triệu đồng từ riêng nguồn này.

Song song với nuôi bò, dê và ong, bà Giàng duy trì đàn lợn sinh sản thương phẩm 20 con, mỗi năm xuất bán 2 lứa với hơn 40 con lợn thịt. Ngoài ra, bà còn nuôi hơn 100 con chim bồ câu lai Pháp, loài vật nuôi ít vốn, ít công chăm sóc nhưng phù hợp với điều kiện nhà ở vùng cao. Gia đình kết hợp trồng ngô và lúa phục vụ chăn nuôi và đảm bảo lương thực cho gia đình.

Chia sẻ bí quyết để duy trì được nhiều mô hình cùng lúc, bà Giàng cho biết: Ở vùng cao khí hậu thay đổi thất thường, đàn gia súc, gia cầm dễ mắc bệnh vào mùa lạnh nếu chuồng trại ẩm thấp, thiếu che chắn. Vì vậy, trong chăn nuôi, phải chú trọng khâu vệ sinh chuồng trại và tiêm phòng định kỳ đầy đủ. Với đàn ong, bà học cách tách đàn đúng thời điểm để nhân số tổ nhanh mà không làm suy yếu đàn gốc.

Bà Sính Thị Giàng, thôn Hồng Ngài A chăm sóc đàn lợn.

Nhờ biết tính toán và tận dụng các nguồn hỗ trợ đúng hướng, thu nhập của gia đình bà Giàng mỗi năm đạt từ 50 đến 80 triệu đồng. Cuối năm 2025, gia đình bà chủ động viết đơn xin thoát nghèo. Điều đáng nói hơn, từ nguồn thu nhập tích lũy được, bà Giàng đang nuôi con theo học tại Thái Nguyên, một điều tưởng như xa vời với nhiều hộ ở vùng khó như Thắng Mố. Với bà, đó không chỉ là khoản đầu tư cho tương lai của con mà còn là minh chứng rõ nhất cho thấy làm kinh tế đúng hướng có thể thay đổi cả cuộc đời một gia đình vùng cao.

Câu chuyện của bà Mo và bà Giàng không chỉ là mô hình cá nhân. Đó là kết quả của sự kết hợp giữa ý chí vươn lên của người dân với sự hỗ trợ kịp thời, đúng chỗ của chính quyền và các chương trình MTQG. Được vay vốn, được cấp con giống, được hướng dẫn kỹ thuật, những điều tưởng đơn giản ấy đã tạo ra bước ngoặt thực sự với nhiều gia đình ở Thắng Mố.

Phó Chủ tịch UBND xã Thắng Mố Nguyễn Văn Minh cho biết: Những hộ như bà Mo, bà Giàng chính là những đầu tàu mà chúng tôi cần. Khi họ thành công, bà con xung quanh tự khắc học theo, không cần vận động nhiều. Thời gian tới, xã sẽ tiếp tục rà soát để lựa chọn và nhân rộng những mô hình hiệu quả, ưu tiên các hộ có ý chí vươn lên và biết cách áp dụng kỹ thuật vào sản xuất.

Ở vùng cao núi đá còn nhiều gian khó như Thắng Mố, mỗi hộ dám nghĩ dám làm và thực sự thoát nghèo đều là một câu chuyện đáng trân trọng. Và khi những "đầu tàu" trong phát triển kinh tế hộ gia đình như thế ngày càng nhiều hơn, hành trình giảm nghèo bền vững của xã sẽ không còn là mục tiêu xa vời.

Bài, ảnh: Lý Thu