Giữ nghề truyền thống

Hơn 10 năm qua, bà Bùi Thị Loan, 59 tuổi, thôn 10, xã Vị Xuyên, vẫn ngày ngày miệt mài bên những bó chít khô. Từ nguyên liệu sẵn có của núi rừng, qua đôi bàn tay khéo léo và sự cần mẫn, những chiếc chổi chít mộc mạc lần lượt thành hình, theo những chuyến xe xuôi về các tỉnh đồng bằng.

Bà Bùi Thị Loan, thôn 10, xã Vị Xuyên.

Với bà Loan, làm chổi không chỉ là công việc tạo thêm thu nhập cho gia đình mà còn là cách giữ gìn một nghề mộc mạc đã gắn bó với đời sống người dân từ bao đời. Theo bà Loan, để làm được một chiếc chổi chắc, đẹp, sử dụng bền, người làm phải cẩn thận ngay từ khâu lựa nguyên liệu. Những bẹ chít già, dài, chắc, không sâu bệnh được lựa riêng; bẹ ngắn, giòn, gãy hoặc bị mốc đều phải loại bỏ. Sau đó, chít được se thành sợi, bó lại, cuốn cổ chổi rồi gắn với cán.

“Làm chổi nhìn thì dễ nhưng phải làm lâu mới quen tay. Bó lỏng quá thì chổi nhanh bung, còn chặt quá cũng không đẹp. Mỗi công đoạn đều phải làm cẩn thận”, bà Loan chia sẻ.

Gia đình bà gần như tận dụng toàn bộ cây chít. Bẹ chít được làm phần quét, những thân cây thẳng, chắc được lựa chọn làm cán. Các bộ phận sau khi lắp ráp được cố định bằng lạt giang, dây mây. Cuối cùng, bà dùng chày đập nhẹ vào phần cán để nén chặt các bó chít, tạo nên một chiếc chổi chắc tay, gọn gàng.

Hơn 10 năm gắn bó với nghề, bà Loan đã quen với công việc tưởng như đơn giản nhưng đòi hỏi sự kiên trì ấy. Những lúc nông nhàn, các thành viên trong gia đình lại quây quần cùng nhau se chít, bó chổi.

“Gia đình tôi làm nghề hơn chục năm nay rồi. Nghề này không giàu sang gì nhưng cũng có đồng ra đồng vào, đủ trang trải cuộc sống. Dù lời lãi không nhiều, nhưng có việc làm là vui. Giữ được nghề cha ông để lại lại càng quý”, bà Loan nói.

Trung bình mỗi năm, gia đình bà làm khoảng 20.000 chiếc chổi, giá bán 24.000 đồng/chiếc. Sản phẩm chủ yếu được đưa về tiêu thụ tại Hưng Yên, Ninh Bình và một số địa phương khác.

Trong cuộc sống hiện đại, những sản phẩm công nghiệp ngày càng phổ biến, nghề làm chổi thủ công không tránh khỏi những khó khăn. Thế nhưng, bằng sự chịu khó và đôi bàn tay khéo léo, bà Loan vẫn bền bỉ gắn bó với công việc, vừa tạo thu nhập cho gia đình, vừa góp phần giữ gìn nghề truyền thống. Đằng sau mỗi sản phẩm là câu chuyện về sự chăm chỉ, ý chí vươn lên và tình yêu nghề của một người phụ nữ vùng cao.

Bài, ảnh: Nguyễn Yếm