Để nông nghiệp hữu cơ “cất cánh”

- “Em chấp nhận vất vả nhưng đổi lại, thu hoạch đến đâu, các bạn hàng đặt mua hết đến đó. Đấy là một lợi thế, nên em quyết bám đuổi đến cùng mục tiêu sản xuất nông nghiệp hữu cơ”. Đó là tâm nguyện của anh Nguyễn Thanh Tùng, ở tổ 4, phường Phan Thiết (TP Tuyên Quang) cũng như nhiều người dân đang thực hành cách thức sản xuất này. Khó khăn là có thật nhưng đổi lại, sản xuất nông nghiệp sạch, hữu cơ mang lại giá trị “kép”…

Trai phố làm nông dân

Anh Nguyễn Thanh Tùng là trai phố “xịn”, sinh ra và lớn lên ở tổ 4, phường Phan Thiết nhưng lại có máu làm… nông dân. Năm 2012, đang làm giáo viên ở một trường cấp ba, Tùng quyết định nghỉ việc để về trồng măng tây trên đất Ỷ La. Anh Tùng bảo, chưa bao giờ ân hận với quyết định của mình, là bởi, theo anh, làm cái điều mà mình yêu thích, đam mê rồi sẽ thành công.

Một sáng tháng 5, nắng như những thùng lửa đổ xuống đồng ruộng nhưng vợ chồng anh Tùng vẫn mải mê nhổ cỏ cho măng tây. Đám trẻ nhà anh Tùng ầm ĩ bên bờ mương tìm dấu vết của đám cua đồng và con ếch ộp. Anh Tùng bảo, nhờ sản xuất hữu cơ mà các loài sinh vật ở đất này sinh sôi trở lại. Nhà anh chăm sóc măng tây hoàn toàn bằng phân chuồng ủ hoai, xử lý sâu bệnh hại bằng chế phẩm sinh học, diệt cỏ bằng tay, không sử dụng bất cứ loại hóa chất nào. Vậy nên, đất đai khá phì nhiêu, các loại thiên địch trú ngụ rất có ích cho sự phát triển của cây trồng.


Anh Nguyễn Thanh Tùng nhổ cỏ cho cây măng tây.

Nhớ lại năm đầu khi anh bắt tay trồng cây măng tây đến là vất vả trong khâu cải tạo đất. Cơ duyên đến với nghề nông của anh khi tìm hiểu trên mạng thấy người dân trong Nam trồng măng tây có hiệu quả. Măng tây có tác dụng ngăn ngừa một số bệnh về tim mạch, có tác dụng nhuận tràng, anh thích thú đến mức đi thuê 3.000 m2 đất ở Ỷ La đưa giống cây này về trồng. Anh Tùng bảo, ban đầu nhọc lắm, cải tạo đất tướt bơ luôn, vì trước đó bà con quá lạm dụng phân hóa học và thuốc diệt cỏ. Đất đai cằn cọc, nghèo kiệt dưỡng chất vì sự phá hủy của thuốc trừ cỏ, trừ sâu, phân hóa học sử dụng không theo một quy chuẩn nào. Các loại thiên địch hữu ích như bọ ngựa, cóc, ếch, nhái… bị tiêu diệt.

Khu trồng măng tây được anh Tùng quy hoạch gọn gàng, cắm dèo để chống đổ gẫy. Lúc đầu cây măng tây cũng “đỏng đảnh” lắm vì chưa hợp đất và khí hậu, thường mắc bệnh thối rễ vàng lá, thán thư, nấm, rệp, có thời điểm cây chết hàng loạt do thiếu kinh nghiệm chăm sóc nhưng anh nhất quyết không dùng thuốc hóa học - Anh Tùng chia sẻ. Phun thuốc hóa học cây trồng rất dễ bị “nghiện”, cây khỏi bệnh nhanh, thân măng to nhưng tác động đến môi trường và sức khỏe con người thì không thể đong đếm được. Gia đình anh chuyển hẳn đến ở vùng trồng măng tây, cứ phun thuốc hóa học trừ sâu, người thân của mình chịu hậu quả trước hết. Nhìn bọn trẻ hồn nhiên nô đùa bên những thửa ruộng, hít phải hơi thuốc độc, ngấm vào phổi, đường hô hấp thì gay quá. Cứ nghĩ thế, nên anh thử nghiệm các loại chế phẩm sinh học để xử lý bệnh cho măng tây, cây sinh trưởng tốt hơn nhiều. Các loại côn trùng như bọ ngựa, ếch, nhái, cóc tụ về, chúng như những “người bạn” của anh Tùng, giúp anh bắt sâu cho măng tây, nhìn chúng rình rập vồ mồi nom rất thích mắt.

Vườn măng nhà anh bắt đầu cho hiệu quả, mỗi ngày vào chính vụ (vụ xuân  và vụ thu) anh thu được 10 kg măng tây, giá bán tại ruộng cho các siêu thị ở Hà Nội là 100 nghìn đồng, thu được 1 triệu đồng. Anh Tùng bảo, tiền thu được chưa xứng với công bỏ ra nhưng cái mà anh sướng nhất là hồi sinh một vùng đất đang “hấp hối” đưa được giống cây mới về gieo trồng. Cây măng tây có nhiều triển vọng phát triển, anh mong muốn nhận được hỗ trợ nhiều hơn từ các cơ quan chức năng, chính quyền địa phương về nguồn vốn, đất đai để mở rộng quy mô sản xuất; xây dựng nhãn hiệu hàng hóa độc quyền măng tây Ỷ La, nâng cao giá trị gia tăng sản phẩm và thu nhập cho người dân.

Hiện thực giấc mơ

Tỉnh ta đang hoàn thiện cơ chế, chính sách khuyến khích phát triển nông nghiệp hữu cơ, nông nghiệp sạch, bảo đảm nâng cao giá trị gia tăng của sản phẩm. Đây cũng là điều kiện quan trọng để hiện thực hóa giấc mơ xây dựng nền nông nghiệp sạch gắn với phát triển du lịch, một lợi thế mà Tuyên Quang đang đi đúng hướng.

Sản xuất nông nghiệp hữu cơ, nông nghiệp sạch là câu chuyện của cha ông ta đã làm từ xưa rồi nhưng do một thời chúng ta quá lạm dụng phân bón vô cơ và thuốc trừ sâu hóa học, thuốc diệt cỏ, dẫn đến môi trường sinh thái bị ô nhiễm, đất đai bị “suy nhược”, sức khỏe của con người bị ảnh hưởng nặng nề. Trước bối cảnh đó, tỉnh đã khuyến khích các doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ dân đẩy mạnh sản xuất nông nghiệp hữu cơ, điều mà trước đây cha ông ta đã làm. Trong các buổi làm việc với lãnh đạo ngành Nông nghiệp tỉnh, các địa phương, lãnh đạo tỉnh thường nhấn mạnh về điều này. Hiện, quy mô sản xuất nông nghiệp hữu cơ, nông nghiệp sạch còn khiêm tốn nhưng đã mang lại giá trị “kép”, bắt đầu được người dân hưởng ứng. Trên địa bàn tỉnh, ngoài mô hình trồng măng tây hữu cơ của anh Tùng đã xuất hiện vùng cam, bưởi, chè, rau hữu cơ mang lại giá trị cao cho người nông dân.

Chè là một trong những cây trồng truyền thống của tỉnh, giá trị thương hiệu đã vươn khỏi “lũy tre làng”. Hiện toàn tỉnh có 26 ha chè được chứng nhận sản xuất hữu cơ, quy mô tuy còn nhỏ nhưng giá trị mang lại không hề nhỏ. Vùng chè Shan tuyết Na Hang hơn 1 nghìn ha mang lại giá trị lớn cho người dân vùng cao này khi mỗi kg chè có giá hơn 1 triệu đồng. Ông Đặng Ngọc Phố, người nặng lòng với cây chè Shan đã tập hợp bà con xã Hồng Thái thành lập HTX sản xuất chè Shan tuyết Sơn Trà và “tôn” anh làm phó giám đốc. Anh Phố bảo, chè Shan tuyết Na Hang không chỉ được khách hàng ưa chuộng bởi chất lượng thơm ngon, được nước mà bắt nguồn từ cái “gốc” sạch. Chè trồng trên núi cao, cây cổ thụ, “uống sương” ban mai nên vị chè thanh mát đến lạ. Bà con không phải phun thuốc cho chè vì đã được các loại thiên địch “bảo vệ”.

Vùng chè Shan tuyết Hồng Thái còn là điểm đến của du khách, người ta thích thú khi đi bắt cá ở những thửa ruộng bậc thang rồi đội gùi trên vai trèo lên thân cây to hái những búp chè mơn mởn. Vừa hái vừa nhấm nháp búp chè tươi, cảm  nhận được vị thanh mát nơi đầu lưỡi, thật thú vị. Chị Nguyễn Cẩm Tú, khách du lịch đến từ quận Đống Đa (TP Hà Nội) rổn rảng kể lại chuyến du lịch Na Hang hồi cuối tháng 5 vừa rồi. Chị bảo, bạn bè giới thiệu về lòng hồ Na Hang, về cây chè Shan tuyết, và chị đã lựa chọn để khám phá. Quả là không nơi nào có được cảnh quan kỳ thú như ở đây, những thửa ruộng bậc thang đang vào vụ chín vàng, vùng chè cổ thụ ngào ngạt hương sắc, bức tranh miền sơn cước này thật đẹp. Chị có một chuyến trải nghiệm bổ ích, ở mãi phố về rừng thu nhận được bao điều mới lạ…

Các vùng chè, vùng cam, bưởi hữu cơ không chỉ mang lại giá trị cao hơn cho người nông dân mà còn là điểm đến cuốn hút du khách phương xa. Hiện tỉnh đang khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp sản xuất ra sản phẩm riêng có từ chè, cam, bưởi như bánh, kẹo, tinh dầu, dầu gội, nước ép… để cung ứng cho khách du lịch. Mai này, khi các khu du lịch của tỉnh do Tập đoàn VinGroup, FLC đầu tư đi vào hoạt động sẽ là cơ hội lớn để nông nghiệp hữu cơ “cất cánh”, mang lại giá trị “kép” cho người dân.

Ghi chép: Thành Công

Tin cùng chuyên mục