Yêu thương lặng lẽ

Minh họa Lê Trí Dũng

Thời gian thai nghén cũng là thời kỳ giãn cách xã hội do dịch Covid-19 bùng phát, Dương (chồng Vân) trực chiến chống dịch, Vân một mình chịu đựng những mệt mỏi, cắt đặt mọi chuyện chẳng khác nào bà mẹ đơn thân. Sinh đẻ không có nội ngoại kề cạnh, Vân phải thuê người giúp việc theo giờ phụ đỡ.

Đứa nhỏ nhà Vân nhạy cảm lắm, nghe động to nhỏ gì cũng giật mình khóc ré, ngày cũng như đêm đều ngủ ngắn như... chuồn chuồn. Đơn vị Dương ở xa, anh chỉ tranh thủ về mỗi cuối tuần. Người giúp việc làm được qua tháng thì dịch bùng mạnh nên xin nghỉ, Vân thường tranh thủ lúc con ngủ lo chuyện lặt vặt trong nhà, nào chế biến đồ ăn, đun pha nước tắm, thu gấp quần áo...

Khái niệm ở cữ của Vân chỉ là không làm việc nặng, chứ từ lúc bớt đau vết mổ là đã túc tắc tự làm nhiều việc. Con ngủ mà mẹ cũng ngủ thì nhà cửa bầy hầy Vân không chịu được, cả ngày cứ loanh quanh chẳng được mấy phút nghỉ ngơi. Ở cữ mà bận và mệt nên Vân ít sữa, thằng nhỏ lại nhất quyết không uống dặm sữa ngoài, mỗi lần cho con ti là Vân lại buồn lo, ngẫm ngợi. Vân quên hết những dự định trước đây về việc nuôi dưỡng tinh thần, nhan sắc sau sinh, chỉ cố gắng ăn nhiều mong có thêm chút sữa. Cô bỏ bê mình đến nỗi cả tháng chẳng thèm chải tóc, làm gì cho mình cũng qua loa, vội vã.

Nhiều lúc mệt quá, Vân vô cớ cáu bẳn với Dương qua điện thoại. Lời trách cứ mẹ chồng ra đến miệng lại phải nuốt ngược vào trong, Vân buồn và tủi thân lắm. Mẹ đẻ mất sớm, Vân nào có ai để vịn vào lúc này. Bao lần mời mẹ chồng vào chơi, lúc sắp sinh cũng ra sức năn nỉ nhờ bà trợ giúp cho đôi, ba tháng, nhưng bà nhất quyết không đồng ý. Bà chỉ nói với Vân, về quê đẻ thì bà chăm. Nhưng không phải Vân, mà chính Dương không muốn để vợ về quê sinh nở. Anh lo ngại ở quê thiếu thốn tiện ích, Vân lại chưa từng làm dâu, vì cưới xong mấy ngày vợ chồng đã khăn gói vào Nam, nên cô đối với nhà chồng chưa có sự kết nối tình cảm gì nhiều. Dương xa quê khi mới tốt nghiệp cấp ba, đi nghĩa vụ quân sự rồi có cơ hội học tập trở thành quân nhân chuyên nghiệp. Do đặc thù công việc nên bản thân anh cũng ít về nhà.

Con được bốn tháng, Dương có quyết định đi học lớp cao cấp lý luận chính trị. Mừng đó mà cũng lo nhiều, anh hỏi ý Vân:

- Anh ở đây thì mỗi tuần còn tranh thủ về với em và con được vài ngày, giờ học hành xa thế đâu thể muốn về lúc nào là về được. Em xem, hay đưa con về nhà nội một thời gian, anh học ngoài đó tranh thủ về cũng tiện.

- Ở đôi, ba tháng thì được, chứ cả gần 2 năm thì... không biết có ổn không?

- Anh chạy xe trăm cây số cái vèo, cần thiết là anh về được liền. Nghĩ là nghĩ cho con. Một mình em trong này thì những lúc bản thân lỡ đau bệnh, biết tính sao?

Nghĩ đến câu “lỡ như” của chồng, Vân cũng thấy lo.

***

Về đến quê chồng rồi mà lòng cứ vẩn vơ, vô định. Căn nhà cấp bốn xây đã lâu, làm nông nên đồ dùng nhiều, không gian bừa bộn. Gian buồng trước giờ được sử dụng như cái nhà kho nhỏ, nóng nực và nhiều muỗi. Mỗi lần muốn đi nhà vệ sinh phải qua khu vườn nhớp nháp phân chim, phân gà và chuồng lợn hôi hám đầy ruồi nhặng. Không phải chảnh vẻ chê quê sính phố, mà kể từ khi sinh xong, Vân bỗng dưng sợ bẩn khủng khiếp. Mẹ chồng không biết đi xe máy, chợ thì xa, nếu để bố chồng đi mua thì quanh đi quẩn lại là mấy miếng đậu phụ, thịt lợn, cá sông, rau củ tận dụng trong vườn có gì ăn đó. Đồ đồng quê thì sạch rồi, Vân nào dám yêu sách, đòi hỏi gì. Vân biết cha mẹ chồng yêu thương con cái, chỉ là đời họ nhiều năm sống trong thiếu thốn quen rồi, thành thử chuyện ăn uống chẳng mấy coi trọng. Vân đi chợ, dọn dẹp nhà cửa từ trong ra ngoài, muốn cho không gian sạch sẽ và đỡ bí bách. Có khi mải làm, thằng nhỏ đói sữa khóc um, mẹ chồng dỗ mãi không nín, quát Vân:

- Thôi thôi bỏ đó khỏi dọn. Sạch gì cho lắm, ở đây lâu nay sống vậy có ai làm sao đâu.

Người đẫm mồ hôi, Vân tắm gội vội vàng rồi lao vào ôm con. Mẹ chồng vừa trao con vào tay Vân liền vội vã dời đi ngay. Bà ra làm nốt phần việc Vân dở tay ban nãy. Mỗi ngày từ sáng tới khuya, bà quanh quẩn ra vào với căn bếp, nấu rượu, chăn gà, nuôi lợn, trồng rau... Mang tiếng là về quê cho có người phụ giúp, nhưng rồi Vân cũng vẫn tự làm mọi việc. Bố chồng trước làm cán bộ thôn xóm, giờ có tuổi thì chuyển sang công tác ban mặt trận, cựu chiến binh..., Vân ít khi thấy ông ở nhà lâu. Ra vào chạm mặt, ông chỉ ngó nghiêng thăm cháu chốc lát chứ chẳng mấy khi chăm chút, ẵm bồng. Mẹ chồng Vân chưa từng tắm cho cháu. Thằng nhỏ trộm vía cứng cáp, bà sợ nó quậy, tay yếu không đỡ được. Vì muốn ăn theo sở thích bản thân và cũng muốn bố mẹ chồng được thưởng thức nhiều món mới, nên Vân thường xuyên chợ búa, cơm nước. Mẹ chồng chỉ nói nếu muốn ăn gì thì bảo, bà tìm mua. Trong giao tiếp hằng ngày, nhiều khi Vân chủ động hỏi chuyện bà cũng chỉ đáp lại ngắn gọn. Bà đối xử với Vân điềm đạm quá, lúc nào cũng chừng mực giữ kẽ đến nỗi Vân thấy lạnh nhạt.

Bữa đầu tiên cho con ăn dặm, Vân lặng lẽ pha pha khuấy khuấy, mẹ chồng trông thấy liền bảo:

- Cho con ăn dặm mà không nói mẹ biết, mẹ làm chút mẹo dân gian cho cháu.

- Ở quê hay làm mẹo gì hả mẹ?

- Ờ thì... mẹo giúp trẻ tiêu hóa, ăn không nôn trớ thôi. Bà đáp.

- Vậy mai mẹ làm cho cháu, mẹo tốt thì làm sau hay trước, có cũng còn hơn không.

Nói là làm, hôm sau Vân thấy mẹ chồng mang hai con ốc nhồi to đã ngâm rửa sạch, đem nướng trên bếp than rồi chắt lấy nước từ trong ốc cho cháu trai uống. Nhìn cách bà làm chăm chú và cẩn trọng, Vân nôn nao nhớ mẹ, nước mắt rịn ra lúc nào không hay. Bà bảo, thường thì mẹo này người ta làm trước bữa ăn dặm đầu tiên, chứ qua ăn mà nay mới làm cũng không biết có hiệu quả không. Thôi thì... ơn giời, mong là sẽ ổn.

***

Dạo này Vân mệt nhiều, từ lúc con được hơn ba tháng cô đã bị đau đầu, từ nhẹ dần chuyển nặng, cơ thể luôn uể oải, tóc rủ nhau bạc trắng. Vân thấy mình dễ nóng nảy khó kiểm soát, đầu óc lúc nào cũng chực bốc hỏa. Hễ con làm gì không vừa ý là bực bội, hung dữ được ngay. Mẹ chồng thấy Vân vậy cũng sốt ruột, bà kêu Dương tranh thủ về đưa cô đi khám. Cầm tờ kết quả thông báo Vân thiếu máu trầm trọng và có dấu hiệu trầm cảm nhẹ, bà đăm chiêu ra chiều nghĩ ngợi nhiều lắm. Vài ngày sau, Vân nghe căn bếp thơm mùi thuốc bắc, bà nói Vân sinh xong quên dưỡng huyết nên giờ kiệt sức, phải gắng mà bồi lại. Cả tháng liền, ngày ba bát thuốc bà đều đặn rót sẵn mang cho con dâu. Chả biết bà hỏi hay học ai mà biết nấu nhiều món bổ máu, cân bằng âm dương cho Vân. Chăm sóc thì chăm sóc, nhưng Vân vẫn thấy bà lặng lẽ, ít nói, khoảng cách vẫn chẳng gần, chẳng xa.

Hôm nay là sinh nhật tuổi bốn mươi, Vân lu bù với con nên chẳng nhớ. Dương về bất ngờ không báo trước, có bánh, có hoa, hồ hởi như ngày còn yêu. Bữa ăn có món sở trường gà hấp mắm nhĩ, đĩa lòng lợn nóng hổi mà Vân thèm cả năm chưa được ăn vì kiêng cữ, tô canh cua đặc gạch thơm lừng..., tất cả đều do chính tay mẹ chồng chế biến. Sau khi thổi nến và cắt bánh, bà nhẹ nhàng lại ngồi cạnh Vân, trao vào tay cô một tờ A4. Vân ngạc nhiên khi thấy nội dung trong đó ghi rõ chuyển nhượng khu nhà đất hơn 200m2 cho Vân. Sau khi thực hiện thủ tục sang tên, nó hoàn toàn là tài sản riêng của một mình Vân. Bà nói như thủ thỉ:

- Con vất vả làm việc nhiều năm, có bao nhiêu vốn liếng đã cùng Dương lo toan xây dựng tổ ấm nơi xa rồi. Mẹ muốn con yên tâm là khi đi làm dâu, dù có chuyện gì xảy ra thì con cũng luôn có chỗ dựa.

Lần đầu tiên mẹ chồng cởi lòng nói cho Vân biết, bà không thể đi xa vì bị chứng say xe nghiêm trọng. Cửa sinh là cửa tử, bà xót con dâu không còn mẹ đẻ sẽ rất buồn tủi, nhưng bà sợ thân già nhiều bệnh của mình làm các con bận tâm lo lắng. Bà sợ cảnh mẹ chồng nàng dâu “xa thơm gần thường” sẽ khiến mình nói lời không hay, làm điều không đúng... Chính bà đã bàn với bố chồng dành khoản lớn tài sản tích lũy bao năm để bù đắp cho Vân.

Vân bối rối và xúc động quá. Cô ôm chặt bờ vai gầy guộc của mẹ chồng mà khóc. Có những yêu thương lặng lẽ, chẳng nhiều lời hoa mỹ ngọt ngào nhưng chân thành, ấm áp vậy. Đời này của Vân, thế là quá mãn nguyện rồi...